Tranh luận nóng

Nguyên nhân khiến Mỹ rút tiền trong gói nâng cấp B-1B

Không quân Mỹ gây bất ngờ khi công bố đang cân nhắc rút hết vốn đầu tư cho chương trình nâng cấp oanh tạc cơ B-1B Lancer.

Thứ Sáu, 20/09/2019 07:44

Không quân Mỹ (USAF) đang cân nhắc việc thoái vốn khỏi gói nâng cấp máy bay tầm xa chiến lược B-1B Lancer để chuyển số tiền đó sang việc bổ sung cho chương trình phát triển máy bay ném bom tấn công tầm xa (LRSB) của Northrop Grumman.

Tổng tham mưu trưởng USAF David Goldfein nói với truyền thông hôm 17/9: "Toàn bộ máy bay B-1B có vấn đề về cấu trúc do vận hành quá sức (cả tải trọng lẫn thời gian hoạt động) trong nhiều năm khiến toàn bộ số máy bay trong tình trạng không hoàn hảo. Do đó, USAF đang nghiêm túc xem xét rút toàn bộ số tiền đầu tư cho chương trình nâng cấp B-1B chuyển sang chương trình phát triển LRSB".

Vấn đề không có gì đang nói nếu việc rút tiền đầu tư khỏi chương trình B-1B không được Mỹ cân nhắc gần như ngay sau thời điểm quyết định nâng cấp toàn bộ phi đội máy bay tầm xa B-1B Lancer để mang được tên lửa siêu thanh.

"Ban đầu, mỗi chiếc B-1B mang được 24 bom hoặc tên lửa trong thân. Con số này có thể tăng lên 40 sau nâng cấp, tùy thuộc loại giá treo vũ khí được phát triển. Nó sẽ giúp B-1B mang được vũ khí với khối lượng tới gần 2,5 tấn, trong đó gồm cả tên lửa siêu vượt âm. Gói nâng cấp này dựa trên thiết kế có sẵn của oanh tạc cơ B-1B, không đòi hỏi chỉnh sửa khung thân. Vì vậy vẫn bảo đảm tuân thủ Hiệp ước Cắt giảm Vũ khí Chiến lược mới (New START)", trang Drive dẫn lời Trung tá Dominic Ross thuộc lực lượng USAF.

Mục đích nâng cấp B-1B của Mỹ đã khá rõ ràng nhưng tại sao Mỹ lại đột ngột muốn ngừng chương trình này? Theo phân tích của giới quân sự Mỹ, kể cả trong trường hoàn thành gói nâng cấp thì trong trường hợp xảy ra xung đột thật sự, những máy bay này vẫn khó có thể mang lại lợi thế cho Mỹ bởi chúng đã quá cũ và số máy bay có thể hoạt động hiện chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Chuyên gia của The Drive cho rằng, chiếc máy bay trẻ tuổi nhất cũng đã được sản xuất cách đây 31 năm và đang thiếu những nguồn dự trữ cần thiết cho việc bảo trì, nâng cấp. Tình hình B-1B ở mức xấu đến nỗi phi hành đoàn được chuyển sang các máy khác vì không có đủ máy bay để huấn luyện. Ban đầu, B-1B Lancer là máy bay ném bom chiến lược siêu âm cánh cụp cánh xòe, được thiết kế để tiêu diệt mục tiêu chiến lược của đối phương bằng cả vũ khí hạt nhân và thông thường, cũng như để yểm trợ lực lượng mặt đất.

Biến thể đầu tiên của B-1 (B-1A) được dành để giáng đòn tấn công hạt nhân từ độ cao mà các phương tiện phòng không của đối phương không thể tiếp cận. Nhưng dưới thời chính quyền Tổng thống Jimmy Carter đã từ bỏ dự án, bởi vào cuối những năm 1970 đã rõ rằng máy bay này sẽ không thể vượt qua hệ thống phòng thủ của Liên Xô.

Trong khi Tu-160 của Nga có trọng lượng cất cánh lớn nhất 272.000 kg và đạt tốc độ hơn 2,05 Mach thì B-1B chỉ có thể cất cánh với trọng lượng không quá 216.000 kg và tốc độ chỉ đạt 1,25 Mach, nên chiếc máy bay ném bom Mỹ không thể bay qua các vùng lãnh thổ có hệ thống phòng không mạnh như Liên Xô.

Dưới thời Tổng thống Reagan công việc với B-1B Lancer được khôi phục, nhưng khái niệm của máy bay đã thay đổi đáng kể. Hồi đầu những năm 1990, B-1B mang tên lửa đã được chuyển sang mang vũ khí thông thường có độ chính xác cao. B-1B sẽ thực hiện động tác đột kích vào địa bàn đánh bom từ độ cao siêu cao, bao quát toàn bộ địa hình.

Máy bay có thể thu nhận được hình ảnh radar của các vật thể trên mặt đất và sử dụng vũ khí có độ chính xác cao. Trong các chiến dịch quân sự của Mỹ ở Kosovo, Afghanistan, Iraq và Syria, B-1B "truyền thống" đã cho thấy nét tích cực của nó. Hiện nay, Không quân Mỹ còn tổng cộng 62 chiếc máy bay tầm xa này nhưng số máy bay có thể cất cánh không quá 10 chiếc.

Không quân Mỹ thừa nhận, dù những chiếc B-1B Lancer (có thể hoạt động) còn rất mạnh nhưng hiện nay nó chỉ có thể hoạt động trong những khu vực giao tranh nhỏ, với những đối thủ có hệ thống phòng không yếu kém, còn với các quốc gia có thực lực phòng không mạnh như Nga thì đó là thách thức Mỹ không dám mạo hiểm vượt qua. Và đây có thể chính là nguyên nhân nhân khiến Mỹ cân nhắc rút tiền khỏi chương trình nâng cấp B-1B Lancer. (Thùy Dung)