Tranh luận nóng

Phạt tiền giáo viên 20 triệu: Nếu chỉ lạnh lùng...

Thứ Ba, 09/10/2018 07:30

(Diễn đàn trí thức) - Hành vi xúc phạm nhân phẩm, danh dự, xâm phạm thân thể nhà giáo... phải được xem xét trong từng bối cảnh. Không thể chỉ phạt tiền một cách lạnh lùng.

LTS:- Sau khi Dự thảo Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Giáo dục được đưa ra lấy ý kiến, trong đó có nhiều khung phạt cao, đặc biệt là khung phạt lên tới 30 triệu đối với thầy, cô giáo và học sinh có các hành vi xâm phạm thân thể lẫn nhau. Chia sẻ quan điểm cá nhân, TS Lê Hồng Sơn - nguyên Cục trưởng Cục KTVB, Bộ Tư pháp bày tỏ nhiều băn khoăn. Để có cái nhìn đa chiều hơn, báo Đất Việt xin đăng tải nguyên văn bài viết của ông về vấn đề này.

Phat tien giao vien 20 trieu: Neu chi lanh lung...
Giáo viên đánh học sinh bị phạt tiền. Ảnh minh họa

Cần phạt nặng hành vi móc túi người nghèo

Dư luận lại nóng lên. Một loạt báo, kể cả Truyền hình VN, trong chương trình thời sự của mình, lại vào cuộc về một số nội dung được cho là bất cập trong Dự thảo Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Giáo dục. Đặc biệt là các nội dung dự kiến quy định về hành vi vi phạm và dự kiến hình thức, mức xử phạt vi phạm hành chính đối với người dạy và đối với người học khi có hành vi xâm phạm danh dự, nhân phẩm, sức khỏe của nhau.

Sự quan tâm này cũng thật dễ hiểu vì lĩnh vực giáo dục- đào tạo, lĩnh vực "Trồng người", "Học lễ, học văn" vốn được cả xã hội quan tâm vì truyền thống hiếu học, truyền thống "Tôn sư, trọng đạo". Đây cũng là lĩnh vực được Đảng và Nhà nước xác định là " Quốc sách hàng đầu" suốt mấy mươi năm nay.

Hơn nữa, thực tế đã chỉ rõ, đây cũng là lĩnh vực mà lâu nay, đã khá nhiều năm rồi, các nhà quản lý khá lúng túng trong việc định chuẩn trong xây dựng thể chế quản lý. Cả xã hội cứ bị cuốn theo hết thí điểm này đến thí điểm khác, hết thử nghiệm này sang thử nghiệm khác. Cứ loay hoay sai lại sửa, sửa lại sai rồi lại sửa. Cái sai này chưa xử lý xong lại lòi ra cái sai khác. Hầu như năm nào cũng có vấn đề thuộc lĩnh vực này làm cả xã hội bức xúc. Đáng quan ngại hơn là vẫn còn khá nhiều điểm nghẽn, khá nhiều vướng mắc, tụt hậu.

Đáng báo động nhất là trình độ, chất lượng của một số không ít "sản phẩm" của sự nghiệp giáo dục - đào tạo, kể cả ở trình độ Đại học và trình độ trên đại học có xu hướng tụt lùi, yếu kém hơn so với trước đây, so với nhu cầu của xã hội. Bằng cấp thì nhiều mà trình độ thực sự lại có nhiều bất cập, hạn chế.

Thực tế, có không ít cơ sở GD- ĐT bị xu hướng thị trường hóa, xu hướng cơ hội, thực dụng chi phối, thậm chí có thực trạng " Cạnh tranh xuống đáy", dễ dãi, kéo nhau tụt lùi về đánh giá chất lượng, sản phẩm đầu ra  để thu hút, để tăng số lương đầu vào ( một cách thu hút sinh viên, học viên) vì miếng cơm, manh áo, vì thu nhập, đồng tiền, bát gạo của các thành viên, giáo viên trong cơ sở GD- ĐT. Nhiều báo cáo, đánh giá cả ở trung ương lẫn ở địa phương đã nêu lên các bất cập, hạn chế nói trên. Tôi chỉ điểm qua như vậy để làm điểm xuất phát cho một số nhận định, góp ý về Dự thảo Nghị định mà Bộ GD- ĐT đang chuẩn bị trình Chính phủ ban hành quy định về xử phạt VPHC trong lĩnh vực này.

Cần khẳng định ngay rằng việc chuẩn bị trình Chính phủ ban hành Nghị định về xử phạt VPHC trong lĩnh vực GD là một cố gắng của Bộ nhằm tiếp tục hoàn thiện các văn bản QPPL giúp cho việc tăng cường công tác quản lý cũng như chấn chỉnh, ngăn ngừa, xử lý các hành vi sai trái trong hoạt động thuộc lĩnh vực này. Đây là điều đáng ghi nhận và cũng là sự kế thừa, phát triển các quy định của Nghị định số 138/2013 hiện hành. Việc đặt ra các quy định nhằm xử phạt các hành vi sai trái trong tổ chức quản lý cơ sở giáo dục; trong việc in, xuất bản sách giáo khoa cùng với việc xử phạt các vi phạm trong việc dạy thêm; trong tư vấn giáo dục; trong tuyển sinh; trong việc mở ngành, nội dung, chương trình đào tạo; trong việc thi,kiểm tra, đánh giá kết quả học tập; trong quản lý, cấp và sử dụng văn bằng, chứng chỉ v.v... là hết sức cần thiết.

Khẳng định sự cần thiết phải có các quy định này, tôi cũng muốn đặc biệt nhấn mạnh đến khâu tổ chức thi hành, tuân thủ nghiêm chỉnh các quy định đã được đặt ra. Đây là khâu yếu kém lâu nay, làm cho các quy định của pháp luật không được tôn trọng, không được thực thi nghiêm chỉnh dẫn đến hiện tượng khá nguy hiểm và khá phổ biến lâu nay là hiện tượng nhờn luật, không tôn trọng, thậm chí đối phó, thách thức pháp luật, thách thức kỷ cương, phép nước.  Trong lĩnh vực giáo dục thì những hạn chế, tiêu cực này càng gây ra hậu quả lớn, khôn lường vì đây là sự nghiệp "Trồng người", vì "Lợi ích trăm năm".

Tại phần lớn các nội dung mô tả hành vi vi phạm của Dự thảo Nghị định, theo tôi, cần cụ thể, rõ ràng hơn để hiểu, áp dụng chính xác, thống nhất, không tạo ra sự cãi cọ, tranh luận không cần thiết khi xử lý và quan trọng hơn, không tạo ra sự tùy tiện khi xử lý. Lỗi này có khá nhiều trong nội dung của Dự thảo.

Tôi cũng có cảm giác khá nhiều nội dung dự kiến mức xử phạt ở đây còn khá khiêm tốn, khá nhẹ, thiếu sức răn đe, giáo dục. Mức dự kiến phổ biến ở múc 5-10 - 20 triệu. Cá biệt ở mức cao hơn, 30-50-70 triệu... Nhiều trường hợp, các mức này cần phải được nâng lên. Đặc biệt là ở các nhóm hành vi cố ý, có động cơ trục lợi, móc túi người học, móc túi người dân nghèo.