Tranh luận nóng

Bộ KH&CN - tiên phong trong công tác kiểm tra chuyên ngành

Thứ Tư, 13/06/2018 16:28

(Bộ KHCN) - Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đi tiên phong trong công tác đổi mới hoạt động kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu trong thời gian qua.

PV: Như vậy, để tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, thực tế công tác kiểm tra chuyên ngành đã được Bộ KH&CN triển khai như thế nào trong thời gian qua?

Ông Nguyễn Hoàng Linh: Với tư cách là thành viên trong Đoàn Bộ KH&CN báo cáo về công tác kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu và đơn giản hóa điều kiện đầu tư, kinh doanh, bản thân tôi rất vui mừng khi báo cáo của Bộ KH&CN được Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng đánh giá cao, ghi nhận những nỗ lực, kết quả triển khai của Bộ trong thời gian qua. Đặc biệt, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng đánh giá Bộ KH&CN là một trong những Bộ đi tiên phong trong việc kiểm tra chuyên ngành, tiên phong trong hoạt động đổi mới cơ chế kiểm tra hàng nhập khẩu với mục đích tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Tuy nhiên, tôi cho rằng, công cuộc đổi mới của Bộ sẽ không dừng lại ở những kết quả trên, Bộ KH&CN sẽ vẫn tiếp tục triển khai theo tinh thần chỉ đạo của Nghị quyết 75, Nghị quyết 19 của Chính phủ trong việc thống nhất, rà soát điều kiện kinh doanh. Đồng thời, phấn đấu trình Chính phủ Nghị định sửa nhiều Nghị định để cắt giảm tiếp các điều kiện kinh doanh sớm hơn thời gian dự kiến theo tinh thần của Nghị quyết 19.

Áp dụng linh hoạt cơ chế hậu kiểm

PV: Vậy liệu việc đẩy mạnh cơ chế từ tiền kiểm sang hậu kiểm có tăng khả năng rủi ro về chất lượng sản phẩm, ảnh hưởng tới người tiêu dùng không, thưa ông?

Ông Nguyễn Hoàng Linh: Theo tôi, khả năng xảy ra rủi ro đương nhiên sẽ là nhiều hơn so với công tác tiền kiểm. Tuy nhiên, khả năng đó có xảy ra nhiều hay không thì còn phụ thuộc vào ý thức, trách nhiệm của cả doanh nghiệp.

Chính vì vậy, cơ chế hậu kiểm cũng sẽ được áp dụng rất linh hoạt. Trường hợp doanh nghiệp bị phát hiện vi phạm về chất lượng trong quá trình hậu kiểm sẽ có thể bị xử phạt mạnh, đồng thời xem xét áp dụng cơ chế tiền kiểm và ngược lại, nếu hậu kiểm chứng minh doanh nghiệp có lịch sử chất lượng tốt, doanh nghiệp có thể được miễn giảm kiểm tra.

Với tinh thần như vậy, Bộ cũng đã tham mưu cho Chính phủ ban hành Nghị định số 119/2017/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng sản phẩm, hàng hóa quy định rõ các hành vi, vi phạm sản phẩm hàng hóa gây mất an toàn cho cộng đồng thì mức xử phạt đã được nâng lên, thậm chí nâng lên theo số lượng hàng hóa vi phạm.

Ví dụ như giá trị hàng hóa là 1, khi cơ quan chức năng tiến hành hậu kiểm, nếu xét thấy có mức sai phạm thì doanh nghiệp có thể bị xử phạt tăng lên mức 5 lần giá trị hàng hóa hiện tại. Hay nói cách khác, các hành vi, cách thức xử lý, răn đe được nâng lên theo tinh thần của Nghị định số 119/2017/NĐ-CP.

Đẩy mạnh công tác từ tiền kiểm sang hậu kiểm sẽ tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong sản xuất, kinh doanh.

PV: Trong quá trình triển khai, công tác kiểm tra chuyên ngành đã gặp những khó khăn, vướng mắc gì, thưa ông?

Ông Nguyễn Hoàng Linh: Một trong những khó khăn, vướng mắc hiện nay có thể kể đến là khối lượng công việc rất lớn trong việc rà soát các văn bản quy phạm pháp luật của các bộ ngành theo dõi nhóm sản phẩm hàng hóa có nguy cơ gây mất an toàn (hàng hóa nhóm 2).

Cùng với khối lượng công việc lớn như vậy, việc chủ động tổ chức, nghiên cứu, đề xuất, phối hợp với các bộ ngành để rà soát các biện pháp quản lý đối với sản phẩm hàng hóa nhóm 2 là không dễ dàng gì.

Thêm vào đó, với phạm vi rộng ở khắp các bộ ngành trên toàn quốc, tinh thần đổi mới và triển khai theo cơ chế mới được ban hành cần được phổ biến và triển khai đối với tất cả cán bộ, công chức, viên chức làm về kiểm tra chuyên ngành ở 63 tỉnh thành theo tinh thần của Nghị quyết 75, Nghị quyết 19. Tôi cho rằng đây cũng có thể là những khó khăn, thách thức trong thời gian tới.

Công tác kiểm tra chuyên ngành khi đi sâu vào thực tiễn còn phát sinh muôn hình, vạn trạng tình huống. Khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn đến từ cả các bất cập trong các văn bản, quản lý; thái độ, ý thức, trình độ chuyên môn của cán bộ công chức, viên chức và đôi khi còn xuất hiện từ cả ý thức tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp. Điều này cần sự vào cuộc quyết liệt hơn nữa của các bộ, ngành để đổi mới hoạt động kiểm tra chuyên ngành đáp ứng được tinh thần Chính phủ đã đề ra.

PV: Như vậy, Bộ sẽ tiếp tục cắt giảm các điều kiện kinh doanh đối với hàng hóa xuất nhập khẩu?

Ông Nguyễn Hoàng Linh: Đúng như vậy. Hiện nay, điều kiện kinh doanh được quy định ở nhiều lĩnh vực khác nhau của Bộ như: an toàn bức xạ hạt nhân, sở hữu trí tuệ; đánh giá thẩm định công nghệ, tiêu chuẩn đo lường chất lượng. Bộ đã có phương án và lộ trình cắt giảm điều kiện kinh doanh thuộc lĩnh vực KH&CN. Tôi cho rằng, sắp tới chúng ta có thể có Nghị định sửa nhiều Nghị định về cắt giảm điều kiện kinh doanh của ngành KH&CN.

Bên cạnh đó, Bộ sẽ tiếp tục triển khai Nghị định số 74/2018/NĐ-CP và Nghị định số 119/2017/NĐ-CP của Chính phủ, dựa trên tình hình thực tế để qua đó tháo gỡ khó khăn đối với hàng hóa hậu kiểm, đặc biệt là việc hỗ trợ cơ quan ban ngành, địa phương. Đồng thời tăng cường hoạt động kiểm tra, giám sát hàng hóa hậu kiểm, đánh giá, xem xét sự tuân thủ của doanh nghiệp đối với các nhóm hàng hóa chuyên ngành. Qua đó sẽ có đánh giá, đề xuất cụ thể trong việc cải cách các thủ tục kiểm tra chuyên ngành trong thời gian tới.

PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!

Phương Nga