Tranh luận nóng

Vụ nhận chìm: Bộ khẳng định không mạo danh nhà khoa học

Thứ Sáu, 04/08/2017 07:41

(Khoa học) - Bộ trưởng TN-MT khẳng định, các nhà khoa học bị mạo danh là thuộc bên tư vấn và thuộc trách nhiệm pháp lý giữa nhà đầu tư với đơn vị tư vấn.

Ngày 3/8, tại cuộc họp báo thường kỳ Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên-Môi trường (TN-MT) Trần Hồng Hà đã trả lời những câu hỏi của phóng viên về vụ nhận chìm bùn, cát.

Ông phủ nhận thông tin chuyên gia đánh giá tác động môi trường tại dự án nhận chìm bị mạo danh.

“22 nhà khoa học trong hội đồng của Bộ là những nhà khoa học đầu ngành trong các lĩnh vực. Không một nhà khoa học nào bị mạo danh cả.

Còn các nhà khoa học bị mạo danh là thuộc bên tư vấn và thuộc về trách nhiệm pháp lý giữa nhà đầu tư với đơn vị tư vấn chứ không thuộc trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước. Tôi khẳng định như vậy”, Bộ trưởng Hà nhấn mạnh.

Vu nhan chim: Bo khang dinh khong mao danh nha khoa hoc
Bộ trưởng Trần Hồng Hà. Ảnh: Tiền phong

Cũng trong buổi họp báo, Bộ trưởng Trần Hồng Hà giải thích: "Ở đâu đó vẫn có những người dân không hiểu, nhầm lẫn vật chất nạo vét từ Nhiệt điện Vĩnh Tân là chất thải. Trên thực tế, Luật về biển, Công ước London luôn quan niệm vật chất nạo vét từ biển là tài nguyên, khuyến cáo cố gắng xem xét tái sử dụng”.

Theo Bộ trưởng, dự án đã được đánh giá tác động vào năm 2014, theo luật Bảo vệ môi trường 2005. Khi đó cũng đã hết sức quan tâm đến vấn đề môi trường, đều có tính toán tác động, tuy nhiên vấn đề nhận chìm chưa được quan tâm nhiều như hiện nay.

Vừa qua, Bộ đã tiếp cận theo luật Tài nguyên Môi trường biển, làm chặt chẽ hơn trên cơ sở xem xét lại toàn bộ báo cáo cũ dưới góc độ môi trường, đánh giá tác động đối với các hệ sinh thái biển.

“Có những vấn đề tại thời điểm trước báo cáo chưa lưu ý, chưa có những biện pháp chặt chẽ thì trong giấy phép nhận chìm lần này đã có những đề xuất để xem xét một cách toàn diện, bài bản hơn”, Bộ trưởng nói.

Bộ trưởng nhấn mạnh, quan điểm của Chính phủ và Bộ TN-MT trước tiên phải bảo vệ môi trường, không đánh đổi môi trường. Môi trường phải hài hoà với phát triển.

Trong quá trình cấp giấy phép nhận chìm, Bộ trưởng Hà cho biết đã xem xét theo nhiều bước, dựa trên quy định pháp luật và các cơ sở khoa học xác đáng.

“Trong giấy phép chúng tôi đã yêu cầu khảo sát, đánh giá lại toàn bộ hiện trạng môi trường biển. Trên thực tế, chủ đầu tư đã có báo cáo khá đầy đủ thông qua các cơ quan cũng có năng lực như Viện Tài nguyên Môi trường biển, khảo sát trên diện tích 300ha vào năm 2012. Tuy nhiên khi người dân, dư luận, báo chí, nhà khoa học quan ngại, chúng tôi đã yêu cầu kiểm chứng lại”, Bộ trưởng nói.

Theo đó, Viện Hải dương học Nha Trang đã thực hiện đánh giá độc lập hiện trạng môi trường, lấy đó làm nền để đánh giá tất cả tác động khi hoạt động nạo vét, nhận chìm xảy ra. Hiện đã thực hiện xong, kết quả đã công bố công khai.

Tuy nhiên, Chính phủ đã giao Viện Hàn Lâm đứng ra khảo sát độc lập, tập hợp các nhà khoa học thuộc các lĩnh vực để đánh giá toàn diện.

“Kết quả của Viện Hải dương học mới báo cáo được hiện trạng môi trường, hệ sinh thái còn Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đang tiếp cận các vấn đề ở góc độ khoa học, xem xét từ các mô hình, vật vất, cơ lý hoá để rà soát lại toàn bộ xem các dự báo, phân tích có chính xác không”, ông Hà giải thích.

Bộ trưởng lưu ý, để đảm bảo vấn đề môi trường, Viện Hàn lâm cần phải bình tĩnh, bài bản, tiếp tục đánh giá vì việc đánh giá rất cần, về mặt lâu dài, nhu cầu nhận chìm nhu cầu duy tu, bảo dưỡng cho trung tâm này còn rất lớn, và trên thực tế, kinh nghiệm thế giới và các nước đã làm thì đây vẫn là phương án được chấp nhận và khả thi.

Bên cạnh việc sử dụng các vật liệu đó tài nguyên đó để tái sử dụng cho vấn đề lấn biển, vấn đề phòng chống sạt lở bờ biển, nhưng tất cả vấn đề đó cũng cần đánh giá bài bản vì đều có thể ảnh hưởng đến môi trường hoặc có thể không đảm bảo về kinh tế.

Cũng liên quan đến dự án nhận chìm vật chất ở biển Bình Thuận, Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc.

Theo đó, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng Bộ TN-MT xem xét, xử lý vấn đề trên đúng quy định của pháp luật.

Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam chủ trì, khẩn trương xem xét, đánh giá toàn diện tác động môi trường, các giải pháp bảo vệ môi trường trong việc nhận chìm vật chất tại vùng biển tỉnh Bình Thuận theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Trước đó, ngày 23/6, Bộ TN-MT đã cấp giấy phép cho phép Công ty TNHH Điện lực Vĩnh Tân 1 được nhận chìm vật liệu nạo vét từ vũng quay tàu, khu nước trước bến chuyên dùng phục vụ Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 1, thuộc xã Vĩnh Tân, huyện Tuy Phong (Bình Thuận).

Khu vực biển được cấp phép đổ bùn nằm gần Khu bảo tồn biển Hòn Cau thuộc huyện Tuy Phong, là một trong 16 khu bảo tồn biển của cả nước.

Đây là nơi có quần thể san hô nguyên thủy dài hơn 2 km với gần 234 loại san hô và các rạn ngầm là bãi đẻ của tôm hùm bông, tôm hùm đỏ và tôm hùm xanh. Đồng thời còn có sự hiện diện của trên 34 loài thủy sinh vật quý hiếm nằm trong danh mục có nguy cơ tuyệt chủng và là bãi đẻ của rùa biển, đồi mồi.

Minh Thái (Tổng hợp)