Tranh luận nóng

Quy hoạch ngược khi làm nông thôn mới

Thứ Tư, 09/08/2017 09:29

(Liên hiệp hội) - Thực hiện quy hoạch trong nông thôn mới là quy hoạch ngược, chỉ có quy hoạch ở cấp xã mà không có quy hoạch ở cấp huyện, cấp tỉnh?

Sáng 8/8, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHH Việt Nam) đã tổ chức Diễn đàn khoa học “Những bài học kinh nghiệm rút ra qua đánh giá việc thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010-2020”.

TS. Nghiêm Vũ Khải, Phó Chủ tịch HH Việt Nam và ông Nguyễn Minh Tiến, Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác - Chánh Văn phòng Điều phối nông thôn mới Trung ương đồng chủ trì Diễn đàn.

Quy hoach nguoc khi lam nong thon moi
Quang cảnh tại diễn đàn. Ảnh: Bích Hồng/VUSTA

Phát biểu tại Diễn đàn, đại diện Văn phòng Điều phối nông thôn mới Trung ương đánh giá, chương trình đã đạt được nhiều kết quả nổi bật, làm cho bộ mặt nhiều vùng nông thôn khang trang, xanh, sạch, đẹp hơn; hạ tầng thiết yếu về giao thông, thủy lợi, văn hóa, y tế, giáo dục… được quan tâm đầu tư, nâng cấp, xây dựng.

Tính đến nay, cả nước đã có trên 31% số xã đạt chuẩn nông thôn mới, 34 đơn vị cấp huyện được Thủ tướng Chính phủ công nhận đạt chuẩn và hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới, bình quân cả nước đạt 13,87 tiêu chí/xã.

Bên cạnh đó, mô hình hợp tác xã kiểu mới đã hình thành ở hầu khắp các xã, trong đó, nhiều hợp tác xã đã tham gia vào chuỗi liên kết phát triển sản xuất, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của số lượng lớn dân cư nông thôn.

Song, trong 6 năm thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, một thực tế tồn tại là môi trường nông thôn vẫn tiếp tục bị đe dọa.

Biểu hiện bệnh thành tích làm cho không ít địa phương lạm dụng Bộ tiêu chí nông thôn mới để đầu tư quá mức vào hạ tầng, có nơi huy động người dân đóng góp quá sức, gây bức xúc trong nhân dân.

Việc đánh giá công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới ở một số nơi còn hình thức, chưa thực chất, chạy theo thành tích.

Đóng góp ý kiến trong diễn đàn, các nhà khoa học thuộc LHH Việt Nam đã nêu bật những tồn tại, hình thức trong quá trình thực hiện chương trình này suốt 6 năm qua.

Theo ông  Trần Duy Khanh, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và đào tạo doanh nhân (APEC), hiện nay, thực hiện quy hoạch trong nông thôn mới là quy hoạch ngược, chỉ có quy hoạch ở cấp xã mà không có quy hoạch ở cấp huyện, cấp tỉnh.

Các công trình về đường và điện thì phát triển, trong khi cơ cấu cây trồng vật nuôi phù hợp với đặc điểm riêng có của từng địa phương lại không được chú trọng.

Trong việc triển khai nông thôn mới, bóng dáng tham gia của khoa học và công nghệ vô cùng mờ nhạt.

Đơn cử như đường xá to đẹp nhưng đời sống kinh tế của người dân không khá lên, chưa mang lại lợi ích thực chất cho người dân, đây cũng là một điểm hạn chế trong triển khai chương trình nông thôn mới.

Quy hoach nguoc khi lam nong thon moi
Xây dựng nông thôn mới nâng cấp hạ tầng nông thôn đáng kể.

TS Trương Mạnh Tiến, Chủ tịch Hội Kinh tế môi trường cho rằng, việc xây dựng bộ tiêu chí chung như hiện nay khiến các địa phương rất khó thực hiện bởi mỗi địa phương có các đặc điểm khác nhau về điều kiện địa lý, tập quán, văn hóa...

Ông Tiến cũng nhấn mạnh thêm, cần phải quan tâm đến yếu tố bảo đảm an toàn nguồn nước, môi trường, tránh để tình trạng bê tông hóa hàng loạt như ở một số địa phương trong thời gian qua sẽ phá vỡ sự cân bằng của hệ sinh thái tự nhiên.

Tại diễn đàn, đại biểu các  địa phương như Thái Bình, Phú Thọ, Hà Tĩnh, Hòa Bình cũng tham gia đóng góp ý kiến với mong muốn chung là cần có sự hướng dẫn, xây dựng các tiêu chí cụ thể dựa trên nhu cầu thực tế của người dân, áp dụng khoa học và công nghệ trong chuyển đổi cơ cấu kinh tế, cây trồng, vật nuôi…

Đồng thời tôn trọng ý kiến và phát huy được tiềm năng cũng như lợi thế của người dân, gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa của địa phương.

Cúc Phương