Tranh luận nóng

Apple đầu tư tỷ USD: Việt Nam có gì mà đón khách?

Thứ Tư, 23/03/2016 07:44

(Doanh nghiệp) - Thu hút đầu tư nếu chỉ hướng tới ưu đãi sẽ dẫn tới những hành vi của nhà đầu tư mang tính chộp giật, không bền vững...

Chưa có gì đón khách

Đánh giá cao kế hoạch muốn xây dựng trung tâm Nghiên cứu và Phát triển (R&D) trị giá 1 tỷ USD tại Hà Nội của Apple, TS. Bùi Ngọc Sơn cho rằng, dự án của Apple khác hoàn toàn với các dự án của Samsung hay LG, Microsoft và đây là tín hiệu mừng cho ngành công nghệ thông tin VN.

Apple dau tu ty USD: Viet Nam co gi ma don khach?
Ảnh minh họa

Theo giải thích của vị chuyên gia, VN rất khó kỳ vọng vào những nhà đầu tư chỉ đặt trụ sở sản xuất và lắp ráp sản phẩm rồi xuất đi các nước khác. Với những dự án này, hàm lượng công nghệ cao thấp, VN có tham gia được vào cũng chủ yếu chỉ là láp ráp, làm thuê.

Tuy nhiên, với dự án xây dựng trung tâm Nghiên cứu và Phát triển của Apple sẽ được cho là tín hiệu mới khởi đầu cho những bước tiếp cận cao hơn đối với ngành công nghiệp chất xám.

Ông cho biết, từ trước tới nay, các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại VN vẫn tự tìm cách đổi mới sáng tạo bởi họ ít nhận được sự dẫn dắt và hỗ trợ chuyên nghiệp từ các tổ chức R&D hay vườn ươm công nghệ dành cho các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực này, cũng như các tổ chức dịch vụ hỗ trợ.

Vì thế, sự có mặt của Apple sẽ là tín hiệu để có thể hi vọng Việt Nam sẽ có những 'thung lũng silicon" tron tương lai.

Tuy nhiên, ông Sơn lưu ý, để VN có thể hình thành nên những thung lũng silicon thì cần phải có những chính sách rất cụ thể, quan trọng là tự thân các doanh nghiệp trong nước phải tự hoàn thiện và lớn dần lên.

“Bản thân ngành công nghệ muốn phát triển được thì cần phải có thị trường. Rồi chính sách phát triển thị trường đó thế nào? Chính sách hỗ trợ của Chính phủ với thị trường, với các nhà cung ứng dịch vụ, các nhà nghiên cứu sản phẩm đó ra sao…?”.

Ông Sơn nói, muốn để các doanh nghiệp trong nước có cơ hội được cọ xát thực tiễn, Chính phủ có thể thực hiện những đơn đặt hàng, doanh nghiệp Việt viết phần mềm. Cứ dần dần, đi từ đơn đặt hàng trong nước rồi tiếp cận dần với những đối tác nước ngoài, doanh nghiệp Việt chắc chắn sẽ trưởng thành hơn rất nhiều.

Tiếp nữa, là vốn và cơ sở hạ tầng. Ngoài việc kêu gọi vốn đầu tư hay gây quỹ tài trợ thì vấn đề lớn của VN rõ ràng là quá thiếu các cơ sở hạ tầng thiết yếu như phòng thí nghiệm, không gian làm việc và máy móc công nghệ để phục vụ công tác nghiên cứu lẫn hiện thực hóa các ý tưởng khởi nghiệp.

Vì thế, dù có ý tưởng nhưng nếu không có điều kiện trải nghiệm thì cuối cùng những ý tưởng đó sẽ phải mang ra nước ngoài, kêu gọi vốn đầu tư hay tìm kiếm vườm ươm để triển khai. Cuối cùng, tất cả thành quả lại rơi vào tay doanh nghiệp nước ngoài. Hay nói cách khác, sản phẩm hay ý tưởng chỉ còn là do người Việt viết, còn sở hữu thì đã là của đối tác nước ngoài. Vì thế, những gì mà VN cần làm là tạo môi trường thuận lợi cho các doanh nghiệp công nghệ trong nước được nghiên cứu và hoàn thiện sản phẩm.

Vấn đề tiếp theo là, chính sách đào tạo nguồn nhân lực thực tế cho thấy là có phần khó khăn và ít thông tin để các trường, viện tiếp cận các nguồn vốn, quỹ hỗ trợ các hoạt động khoa học công nghệ cũng như khó khăn trong đào tạo nguồn nhân lực. Nếu điều kiện, chính sách thuận lợi nhưng nguồn nhân lực không đáp ứng được thì cuối cùng vẫn phải tìm tới người nước ngoài và VN lại chấp nhận đứng nhìn người ta hưởng lợi.