Tranh luận nóng

Bộ Tài chính bác 8 dự án vay lãi cao: Rất đúng

Thứ Tư, 10/01/2018 07:19

(Tài chính) - Chúng ta được vay vốn ưu đãi, lãi suất thấp, nhưng sử dụng không hiệu quả, đó là sự khiếm khuyết, là tai nạn trong quản lý vốn.

Chuyên gia kinh tế, TS Nguyễn Trí Hiếu đánh giá và cho rằng, thời gian tới để quản lý, sử dụng vốn cần phải thay đổi để tránh tình trạng gây lãng phí, thất thoát nguồn vốn vay. Để làm được như vậy, ông cho rằng, trước tiên là phải rà soát, siết chặt hiệu quả sử dụng vốn, tận dụng vốn trong nước, hạn chế vay nước ngoài.

Bo Tai chinh bac 8 du an vay lai cao: Rat dung
Từ chối vay vốn nước ngoài lãi suất cao

Do đó, quyết định từ chối 8 chương trình, dự án vay vốn nước ngoài với lãi suất cao có tổng trị giá 1,2 tỉ USD của Bộ Tài chính được  ông Hiếu đánh giá rất cao. Theo ông, quyết định trên là hoàn toàn hợp lý nếu đặt trong bối cảnh nợ công Việt Nam đang tăng rất cao và tăng rất nhanh như hiện nay. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng không còn nằm trong số những nước được vay vốn ưu đãi, lãi suất thấp nữa, nếu tiếp tục sử dụng nguồn vốn vay ODA, Việt Nam sẽ phải đối diện với hai nguy cơ rủi ro: một là nợ công tăng lên và hai là lãi suất quá cao.

Với vai trò là cơ quan quản lý ngân sách quốc gia, Bộ Tài chính phải cân nhắc các phương án nhằm hạn chế vay vốn từ nước ngoài, đồng thời vẫn đảm bảo được nguồn vốn đầu tư trong nước mà không ảnh hưởng tới nợ công.

Trong hoàn cảnh hiện tại, Bộ Tài chính từ chối vay vốn ODA với lãi suất cao chuyển sang vay vốn trong nước là rất cần thiết. Vị chuyên gia cho biết, khi vay vốn trong nước Chính phủ sẽ phải trả mức lãi suất thấp hơn, quan trọng nhất là Việt Nam không phải sử dụng ngoại tệ để trả nợ. Riêng việc này Bộ Tài chính đã giúp Chính phủ vừa giảm được áp lực trả nợ, đồng thời vừa giúp tránh được gánh nặng trả nợ bằng ngoại tệ.

"Vấn đề tôi quan tâm là, không vay vốn nước ngoài thì Bộ Tài chính sẽ có những tính toán thay thế như thế nào? Và phương án sử dụng nguồn vốn huy động đó ra sao? Sử dụng thế nào cho hiệu quả?

Vì nếu nhìn lại việc sử dụng vốn vay từ nước ngoài thời gian qua, rõ ràng đã có rất nhiều lãng phí. Đặc biệt, việc sử dụng các nhà thầu theo cơ chế chỉ định thầu đã làm mất đi tính công bằng, bình đẳng trong tổ chức đấu thầu. Ngoài ra, tình trạng chỉ định thầu khiến các dự án không lựa chọn được nhà thầu có đủ năng lực dẫn tới tình trạng chậm tiến độ, đội vốn, gây thất thoát, lãng phí hàng nhiều tỷ đồng mỗi dự án. 

Đây là một khiếm khuyết, hay là một tai nạn trong quản lý, sử dụng vốn vay. Việt Nam đã có một thời gian dài được vay và sử dụng nguồn vốn vay giá rẻ, với lãi suất ưu đãi nhưng chúng ta đã không tận dụng được, không phát huy được hiệu quả, ngược lại còn tạo ra gánh nặng cho nợ công.

Hiện nay, chúng ta không còn được hưởng những ưu đãi trong vay vốn, về trước mắt có thể sẽ có những khó khăn trong thu xếp vốn, tuy nhiên, đây là cơ hội để các cơ quan quản lý thực hiện rà soát lại, loại bỏ những dự án chưa cần thiết, không hiệu quả...", ông Hiếu nói.

Do đó, TS Nguyễn Trí Hiếu đề nghị Thanh tra Chính phủ phải vào cuộc cùng Bộ Tài chính, Bộ KH-ĐT... rà soát lại toàn bộ các dự án. Tất cả các dự án phải được đảm bảo sử dụng nguồn vốn một cách hiệu quả nhất. 

Ngoài ra, Quốc hội cũng cần có bộ phận cùng tham gia rà soát, đánh giá lại các dự án đang sử dụng nguồn vốn vay. "Nếu để Chính phủ tự thẩm định, đánh giá các dự án của Chính phủ thì rất khó đảm bảo được khách quan. Vì vậy, cần phải có sự giám sát, tham gia của Quốc hội", ông Hiếu nói.

Để đảm bảo tính khách quan, vị TS cho rằng, đối với những dự án mà tư nhân có thể đảm nhận, thì nên để cho tư nhân làm.

"Những doanh nghiệp tư nhân có đủ năng lực đảm nhận thực hiện dự án họ cũng sẽ có phương án chủ động thu xếp được nguồn vốn. Kể cả việc để cho họ phải tự đi vay nước ngoài. Bởi vì khi họ phải tự đi vay vốn, họ sẽ có kế hoạch sử dụng nguồn vốn đó phù hợp với mục tiêu, chiến lược phát triển của doanh nghiệp", ông Hiếu nói.

Bộ Tài chính bác 8 dự án vay lãi cao: Chậm quá...

Cùng quan điểm trên, TS Đinh Sơn Hùng cũng cho rằng, việc vay nợ nước ngoài rồi đầu tư cho các đại dự án của các Tập đoàn kinh tế Nhà nước là không thể chấp nhận được.

"Rõ ràng, hiệu quả sử dụng vốn đã không đem lại hiệu quả cao. Dự án đầu tư nào cũng bị đội vốn, chậm tiến độ. Tại TP.HCM, mấy tuyến metro đều đang rơi tình trạng đó, điều này cho thấy việc sử dụng nguồn vốn không tốt, chưa mang lại hiệu quả tích cực đối với sự phát triển chung của nền kinh tế", ông Hùng nói.

  • Hoài An


 

}