Tranh luận nóng

Nga hiểu sai Mỹ, dọa nhầm đối tượng?

Thứ Ba, 06/08/2019 13:33

(Bình luận quân sự) - Nga cảnh báo những nước tự nguyện cho Mỹ bố trí tên lửa sẽ tự động trở thành mục tiêu hạt nhân với thời gian bị tấn công tính bằng phút.

Đòn nắn gân quen thuộc

Ngày 5/8, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hội đồng Liên bang (Thượng viện) Nga, ông Konstantin Kosachev nhấn mạnh các đồng minh của Mỹ - vốn cho phép Washington bố trí tên lửa tầm ngắn và tầm trung trên lãnh thổ các nước này - đang trở thành một mục tiêu hạt nhân tiềm tàng.

Trả lời phỏng vấn hãng tin TASS, ông Kosachev giải thích: "Chúng tôi cần nói rõ ràng, trước khi chiến dịch tuyên truyền bắt đầu lu loa 'Tại sao lại là chúng tôi? Chúng tôi đã cho phép Mỹ bố trí tên lửa trên lãnh thổ của chúng tôi, nhưng các tên lửa này lại nhằm mục tiêu đích đích xác vào các phần tử khủng bố (Iran, Triều Tiên, Syria...)'.

Không, điều này sẽ không hiệu quả. Những nước tự nguyện cho bố trí tên lửa một cách tự động trở thành mục tiêu hạt nhân có thời gian có thể bị tấn công tính bằng phút”.

Ông Kosachev nói rõ, lời cảnh báo này không chỉ dành cho các nước châu Âu mà đối với tất cả đồng minh, đối tác của Mỹ ở bất kỳ khu vực nào mà từ đó tên lửa tầm ngắn và tầm trung có thể bắn tới lãnh thổ Nga hoặc đồng minh của Nga.

Nga hieu sai My, doa nham doi tuong?
Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hội đồng Liên bang (Thượng viện) Nga, ông Konstantin Kosachev

Cùng gày 5/8, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố việc Mỹ đơn phương rút khỏi Hiệp ước các lực lượng hạt nhân tầm trung (INF) với cái cớ ngụy tạo, đã phá hủy một trong những văn kiện nền tảng trong lĩnh vực kiểm soát vũ khí, làm phức tạp nghiêm trọng tình hình trên thế giới, tạo ra nhiều rủi ro lớn cho mọi quốc gia.

Trong một tuyên bố đăng tải trên trang web của Điện Kremlin, nhà lãnh đạo Nga nhấn mạnh Mỹ đã từ chối thảo luận thấu đáo vấn đề an ninh quốc tế và gạt bỏ nỗ lực trong nhiều năm qua nhằm giảm nguy cơ xảy ra xung đột quân sự quy mô lớn, kể cả sử dụng vũ khí hạt nhân. Moscow không thể xem thường tình hình hiện nay.

Tổng thống Putin yêu cầu Bộ Quốc phòng và Bộ Ngoại giao, cùng Cục Tình báo đối ngoại Nga (SVR) theo dõi sát các động thái tiếp theo của Mỹ về phát triển, sản xuất và triển khai tên lửa tầm ngắn và tầm trung. Trong trường hợp nhận được thông tin chính xác về việc Mỹ đã hoàn tất việc phát triển và bắt đầu sản xuất các hệ thống tên lửa này, Nga sẽ buộc phải bắt tay vào phát triển toàn diện các tên lửa tương tự.

Tuy nhiên, người đứng đầu nước Nga nêu rõ những bước đi của Moscow chỉ mang tính đáp trả, chứ không phải hành động đơn phương. Nga sẽ không triển khai tên lửa tầm ngắn và tầm trung tại những khu vực mà Mỹ không triển khai các loại tên lửa tương tự.

Nga hieu sai My, doa nham doi tuong?
Nga hay Mỹ vi phạm INF trước?

Theo ông Putin, những hành động của Mỹ nhằm hủy bỏ INF chắc chắn sẽ làm lung lay toàn bộ cấu trúc an ninh toàn cầu hiện nay, bao gồm cả Hiệp ước hạn chế và cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược (START) và Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT). Kịch bản như thế cũng đồng nghĩa với việc tái diễn cuộc chạy đua vũ trang mới không kiểm soát được.

Để tránh sự hỗn loạn của tình trạng không có luật lệ, hạn chế và luật pháp, Tổng thống Putin cho rằng cần phải nhanh chóng khôi phục đàm phán đầy đủ về bảo đảm ổn định và an ninh chiến lược, trên cơ sở đối thoại nghiêm túc một cách rõ ràng và thực chất, và Nga sẵn sàng cho các cuộc đàm phán như vậy.

Ẩn ý của Mỹ

Trong khi Nga có những phản ứng mạnh mẽ trước khả năng Mỹ cho triển khai tên lửa tầm ngắn và tầm trung thì giới phân tích chỉ ra rằng Mỹ có thể làm điều này nhưng ở một khu vực rất xa nước Nga.

Theo đó, Mỹ có khả năng sẽ triển khai các tên lửa tầm trung tại Darwin, phía Bắc Australia, trong bối cảnh cả Mỹ và Australia đều lên tiếng phản đối Trung Quốc thường xuyên gây sức ép đối với các nước, quân sự hóa Biển Đông và có các hoạt động thương mại không công bằng.

Phát biểu trong cuộc họp báo sau hội nghị tham vấn Bộ trưởng Ngoại giao và Quốc phòng thường niên Mỹ-Australia được tổ chức ngày 4/8 tại thành phố Sydney, các Bộ trưởng của Mỹ và Australia cho biết không loại trừ khả năng trên.

Nga hieu sai My, doa nham doi tuong?
Máy bay vận tải quân sự C-5 Galaxy của Mỹ trong một lần dỡ hàng tại căn cứ quân sự Darwin, Australia

Tân Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper nói rằng hiện Mỹ có thể tự do triển khai các tên lửa có tầm bắn từ 500 km đến 5.500 km tại các căn cứ mặt đất.

Mỹ sẽ triển khai các tên lửa tại châu Âu, châu Á-Thái Bình Dương hoặc tại những khu vực khác nhằm mục đích răn đe và ngăn chặn xung đột sau khi tham vấn ý kiến của các đồng minh và đối tác.

Ngày 30/7 vừa qua, Ngoại trưởng Australia Marise Payne cho biết Mỹ có kế hoạch chi hơn 200 triệu USD để mở rộng cơ sở hạ tầng căn cứ hải quân Mỹ ở Darwin, hiện là nơi đồn trú của 2.500 lính thủy đánh bộ Mỹ. Ông Esper tuyên bố Mỹ có ý định triển khai các đầu đạn thông thường tầm trung đến châu Á-Thái Bình Dương nhưng không đưa ra địa điểm cụ thể.

Sau khi Mỹ chính thức rút khỏi INF ngày 2/8 vừa qua mà nước này đã ký với Liên Xô trước đây, Mỹ có thể tự do nghiên cứu, phát triển và triển khai các tên lửa tầm trung tại các căn cứ quân sự của mình ở khắp nơi trên thế giới.

Ngày 3/8, ông Esper, trên đường công du Australia, tuyên bố Mỹ sẽ sớm triển khai loại tên lửa này ở châu Á để lấy lại cân bằng trước ưu thế áp đảo hiện nay của Trung Quốc.

Theo thông tin công khai, Mỹ vẫn chưa xác định các địa điểm bố trí tên lửa và cũng chưa bắt đầu thảo luận với các đồng minh trong khu vực về vấn đề này. Việc bố trí loại tên lửa này có thể sẽ phải mất nhiều tháng, thậm chí nhiều năm.

Nga hieu sai My, doa nham doi tuong?
Mục tiêu thực sự của Mỹ khi hủy bỏ INF là Trung Quốc?

Theo giới phân tích, nếu Mỹ triển khai các tên lửa đến miền Bắc Australia, các căn cứ quân sự của Trung Quốc ở phía Nam nước này sẽ nằm trong tầm bắn của các tên lửa Mỹ với khoảng cách từ Darwin đến Thượng Hải chỉ khoảng 5.000 km, tới các cơ sở quân sự của Trung Quốc bố trí trên các thực thể tranh chấp ở Biển Đông chỉ khoảng 3.000 km.

Tân Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Esper đánh giá việc bố trí tên lửa tầm trung này chỉ là các biện pháp nhằm chủ động lập lại thế cân bằng bởi đây là các vũ khí quy ước và hệ thống tên lửa của Trung Quốc hiện nay bao gồm đến 80% tên lửa tầm trung. Vì vậy, "việc Mỹ muốn có một lực lượng tương tự (tại khu vực này) sẽ không thể khiến cho phía Trung Quốc ngạc nhiên".

Về mặt nguyên tắc, Mỹ có thể bố trí tên lửa quy ước tầm trung tại căn cứ Guam, Tây Thái Bình Dương, trong khi chờ đợi quyết định của các đồng minh và đối tác châu Á.

Giới chức và các chuyên gia Mỹ từ lâu đã cảnh báo rằng Mỹ đang gặp bất lợi khi Trung Quốc phát triển lực lượng tên lửa đất đối không ngày càng tinh vi mà Lầu Năm Góc không thể sánh được do bị hạn chế bởi INF.

Mỹ đến nay vẫn dựa vào các năng lực khác như một đối trọng với Trung Quốc, ví dụ như tên lửa bắn từ tàu hoặc máy bay.

Bảo Minh