Tranh luận nóng

Sáng tạo Việt Nam với SA-75 khiến người Nga ngạc nhiên

Thứ Ba, 26/12/2017 15:51

(Hồ sơ) - Tháng 3/1966, các máy bay Mỹ bắt đầu được trang bị tên lửa “Shrike” chuyên tấn công các đài radar của tổ hợp tên lửa phòng không.

Đến mùa hè năm đó, các máy bay chuyên dụng EF-105F “Wild Weasel” (sau được đổi tên là F-105G) đã được điều đến tham chiến tại Việt Nam.

Xem kì trước: Tên lửa phòng không S-75- lịch sử tham chiến

Theo các số liệu của Mỹ, chỉ có khoảng 200 máy bay Mỹ bị tên lửa phòng không Bắc Việt bắn rơi.

Một trong những phi công bị tên lửa phòng không bắn hạ là nguyên ứng cử viên tổng thống Mỹ John McCain, - có lẽ tên lửa Xô Viết đã gây ấn tượng quá mạnh cho John McCain nên ông mới ghét người Nga đến thế (Thượng nghị sỹ J.McCain được các phương tiện truyền thông Nga cho là có thái độ không mấy thiện cảm với nước này-ND).

Con số tổn thất thấp mà Mỹ đưa ra như vậy cũng là chuyện dễ hiểu – ngoài động cơ cố tình đưa thông tin giả, một nguyên nhân khách quan khác khiến các số liệu tổn thất máy bay của người Mỹ vì các tổ hợp tên lửa phòng không thấp hơn nhiều so với thực tế còn là, - ví dụ như phi công không phải bao giờ cũng kịp báo về bộ tư lệnh về việc mình bị tên lửa tấn công trước khi bị bắn hạ.

Mặt khác, lịch sử tất cả các cuộc chiến tranh cho thấy tính tất yếu của hiện tượng các bên tham chiến luôn tìm cách thổi phồng chiến thắng và hạ thấp con số thiệt hại của mình.

Vâng, và giữa các báo cáo của các chiến sỹ tên lửa tính đếm hiệu quả bắn qua các điểm trên màn hình radar với phương pháp tính thô sơ của người Việt Nam là ghi chép số hiệu xuất xưởng (số nhà máy) trên các mảnh xác máy bay Mỹ trong rất nhiều trường hợp luôn có sự khác biệt rõ rệt.

Sang tao Viet Nam voi SA-75 khien nguoi Nga ngac nhien
Số quả tên lửa sử dụng để bắn rơi một máy bay Mỹ là vào khoảng 2-3 quả trong giai đoạn đầu sử dụng và lên đến 7-10 quả vào giai đoạn kết thúc các hoạt động tác chiến. Sở dĩ như vậy vì đối phương (Mỹ) đã áp dụng một loạt biện pháp đối phó và sử dụng tên lửa chống radar “Shrike”.

Ngoài ra, cần phải nhớ rằng “Dvina” Bắc Việt phải tiến hành các trận đánh trong những điều kiện cực kỳ khó khăn. Cụ thể, SA-75 không được tổ hợp tên lửa phòng không các lớp khác yểm hộ (ví dụ như tên lửa phòng không tầm thấp-ND).

Các kíp trắc thủ SA-75 Bắc Việt phải chiến đấu chống lại một đối thủ luôn nhanh chóng thích ứng với những thay đổi tình huống và liên tục thay đổi chiến thuật tập kích.

Thêm nữa, vào thời kỳ đó Việt Nam tạo được được những khu vực hỏa lực tên lửa phòng không dày đặc.

Ngoài ra, người Mỹ đã có những phản ứng cực kỳ linh hoạt trước việc Bắc Việt sử dụng kiểu vũ khí mới và họ đã áp dụng ngay các biện pháp đối phó như sử dụng các đài phát nhiễu, thay đổi chiến thuật tác chiến và tổ chức các đòn tấn công báo thù.

Sang tao Viet Nam voi SA-75 khien nguoi Nga ngac nhien
Người Mỹ bước vào giai đoạn tiếp theo trong cuộc chiến tranh đường không với các phương tiện đã được cải tiến và những chiến thuật được tính toán kỹ lưỡng.

Các cuộc xâm nhập đường không thường được tiến hành bên ngoài bán kính tiêu diệt của các tổ hợp tên lửa phòng không và triển khai công kích từ các góc “chết” đối với tên lửa.

Gần như tất cả các máy bay Mỹ đều được trang bị thiết bị cảnh báo việc máy bay đã bị nằm trong vùng phủ sóng của các đài radar dẫn đường tên lửa của S-75, và các phi công điều khiển sẽ thực hiện ngay các động tác cơ động theo các thông tin hiển thị trên thiết bị.

Sang tao Viet Nam voi SA-75 khien nguoi Nga ngac nhien

Phần lớn các máy bay Mỹ cũng được trang bị các đài phát nhiễu chủ động để tự bảo vệ và các phương tiện phóng nhiễu thụ động.

Nhiệm vụ hỗ trợ cho tốp máy bay được các máy bay phát nhiễu chủ động ЕВ-66А đảm nhiệm từ cự ly 60 đến 120km.

Kết quả là trên màn hình radar liên tục hiển thị các dải sáng từ nhiễu thụ động- từ một dải hẹp đến sáng đều cả màn hình. Khi các máy bay tiêm kích- ném bom sử dụng nhiễu chủ động công suất lớn, trên thực tế rất khó bắn hạ được chúng.

Về mặt lý thuyết, trong trường hợp này cần phải định vị nhiễu chủ động và dẫn tên lửa theo phương pháp “ba điểm” nhưng trên thực tế- rất khó xác định được tâm nhiễu.

Còn một nguyên nhân nữa gây khó khăn cho hoạt động của các tổ hợp tên lửa- đó là Không quân Mỹ bắt đầu sử dụng tên lửa chống radar “Shrike”. Những máy bay mang “Shrike” được trang bị thiết bị trinh sát vô tuyến và chế áp vô tuyến là các F-4E “Wild Weasel”.

Sang tao Viet Nam voi SA-75 khien nguoi Nga ngac nhien

Ngoài các biện pháp tác chiến điện tử, người Mỹ còn tiến hành rất nhiều các đợt công kích hỏa lực vào trận địa tên lửa phòng không. Các trận địa này của Bắc Việt đã bị Không quân Mỹ công kích 685 lần.