Tranh luận nóng

Tên lửa Quds-1 không thể với tới nhà máy dầu Saudi

Thứ Tư, 18/09/2019 15:31

(Vũ khí) - Dù Mỹ nhiều lần khẳng định, chính Iran đã sử dụng tên lửa Quds-1 tấn công vào nhà máy dầu Aramco hôm 14/9 nhưng khả năng này rất khó xảy ra.

CNBC ngày 17/9 dẫn lời quan chức Mỹ giấu tên tiết khẳng định: "Vụ tấn công hai nhà máy lọc dầu trọng yếu của Arab Saudi thuộc Công ty Saudi Aramco bắt nguồn từ lãnh thổ Iran, sử dụng hàng loạt tên lửa hành trình bay thấp xuất phát từ các bệ phóng ở phía tây nước này".

Trong khi đó, tại bản báo cáo mới nhất của tình báo Mỹ nhận định Iran có liên quan đến vụ tấn công hai nhà máy tại Abqaiq và Khurais. Ba quan chức Mỹ trước đó cho biết có những "bằng chứng rất thuyết phục" cho thấy tên lửa được khai hỏa từ một căn cứ Iran gần biên giới Iraq.

Ten lua Quds-1 khong the voi toi nha may dau Saudi
Sự tương đồng giữa phần còn lại của quả tên lửa thu được với Quds-1 khiến Mỹ có lý do tin Iran thực hiện cuộc tấn công.

Điều đặc biệt trong tất cả các cáo buộc được các quan chức Mỹ đưa ra đều chỉ đích danh Iran đã sử dụng tên lửa hành trình Quds-1 thực hiện đòn tấn công. Được biết, Quds-1 chính là biến thể của tên lửa hành trình tầm xa Soumar do Iran phát triển dựa trên nguyên mẫu Kh-55 do Liên Xô phát triển.

Iran mua được một số tên lửa Kh-55 vào đầu thập niên 2000, sau đó tháo rời chúng để nghiên cứu và cho ra đời biến thể Soumar sử dụng đầu nổ thông thường, đặt trên bệ phóng mặt đất và đạt tầm bắn 2.500 km. Dù là phiên bản của dòng tên lửa tầm xa cực tối tân của Liên Xô nhưng Quds-1 khó có thể thực hiện đòn tấn công như các quan chức Mỹ cáo buộc.

Theo nguồn tin từ chính tình báo Mỹ và Israel từng tiết lộ, Quds-1 chỉ có tầm bắn không quá 150km. Như vậy, nếu Tehran dùng Quds-1 để tấn công nhà máy dầu của Aramco thì những quả tên lửa này không thể với tới mục tiêu dù bắn từ căn cứ Iran gần biên giới Iraq, hay bắn qua biển bởi khoảng cách từ những khu vực trên đến nhà máy dầu của Saudi xa hơn nhiều.

Dù vụ tấn công bằng Quds-1 do lực lượng nào thực hiện chưa thực sự rõ ràng (lực lượng Houthi tại Yemen cũng đang sở hữu số lượng lớn tên lửa này) nhưng những nguy cơ Mỹ phát động chiến tranh với Iran hiện được đánh giá đang ở mức rất cao.

Theo Austin Carson, phó giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Chicago, đổ lỗi cho Iran dường như là cách để Mỹ chuẩn bị cho những động thái đáp trả bằng vũ lực. Ngay cả khi không trả đũa quân sự, Nhà Trắng có lẽ tin rằng việc quy kết trách nhiệm sẽ giúp chứng minh tính đúng đắn của chiến lược "gây áp lực tối đa" lên Iran bằng các biện pháp trừng phạt.

Và nếu Mỹ vẫn tiếp tục kiên quyết cáo buộc Iran đứng sau vụ tấn công, họ sẽ đáp trả bằng hành động quân sự. Nhưng các lãnh đạo Mỹ có thể sẽ phải cân nhắc kỹ trước thực tế rằng vụ tấn công vào hai nhà máy lọc dầu ở Arab Saudi đã khiến giá dầu thế giới tăng 20%. Một cuộc xung đột quy mô lớn với Iran nhiều khả năng sẽ gây xáo động lớn hơn nhiều với thị trường dầu mỏ toàn cầu.

Tầm quan trọng của dầu mỏ Vùng Vịnh đối với toàn cầu đã được minh chứng rõ nét qua cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973, khi Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) ra quyết định ngừng xuất khẩu dầu sang các nước ủng hộ Israel trong cuộc chiến tranh Yom Kippur, cụ thể là Mỹ.

Nó khiến giá dầu tăng gấp 4 lần, tác động nghiêm trọng tới các thị trường và nền kinh tế thế giới. Một kịch bản tương tự chắc chắn Mỹ sẽ phải tính đến nếu theo đuổi cách phản ứng bằng quân sự với Iran.

Tuấn Hưng