Tranh luận nóng

Nga - Trung muốn hạ bệ đồng USD, châu Âu nhắc nhở nhẹ

Thứ Sáu, 07/06/2019 15:39

(Quan hệ quốc tế) - EU dù tung đòn trừng phạt vào Nga nhưng cẩn trọng nhắc nhở Moscow đừng quá nghiêng sang Trung Quốc.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã có chuyến thăm Nga trong 3 ngày, bắt đầu từ hôm 5/6, thống nhất "quan hệ đối tác chiến lược toàn diện của sự hợp tác cho kỷ nguyên mới".

Ngay khi đặt chân xuống xứ Bạch Dương, Chủ tịch Trung Quốc đã gọi Tổng thống Vladimir Putin là người bạn thân thiết nhất. Ông Tập Cận Bình và Tổng thống Putin đã cùng chứng kiến lễ ký kết hàng loạt dự án chung, trị giá lên tới hơn 20 tỷ USD.

Nga - Trung muon ha be dong USD, chau Au nhac nho nhe
Nga - Trung Quốc trao nhau cơ hội, EU tiếc nuối.

Hai bên đảm bảo nỗ lực sớm đưa kim ngạch mậu dịch hai chiều lên mức 200 tỷ USD trong thời gian tới. Đáng chú ý, bên cạnh 5 thỏa thuận về việc Nga xuất khẩu lúa mạch và các mặt hàng nông sản khác sang Trung Quốc, hai nước còn ký kết văn kiện liên quan đến xuất nhập khẩu đậu nành, nhằm tạo nền tảng quan trọng cho sự hợp tác thương mại và chuỗi công nghiệp đầy đủ trong lĩnh vực này giữa hai bên.

Mối quan hệ gia tăng giữa Nga và Trung Quốc đang được thúc đẩy dựa vào các bối cảnh thế giới Mỹ và phương Tây cùng lúc gây sức ép: Mỹ áp đặt thuế quan với Trung Quốc, phương Tây áp đòn trừng phạt với Nga.

Từ đây, Nga đã có thêm Trung Quốc là lựa chọn đa dạng và chắc chắn hơn, thay vì chỉ là các đối tác châu Âu.

Tin tức về sự hợp tác Nga- Trung Quốc đang khiến châu Âu thấp thỏm. Brussels đang sợ rằng, một khi Moscow bắt tay với Trung Quốc, Nga sẽ quay lưng với châu Âu.

Dù tung đòn trừng phạt với Nga nhưng EU không muốn Moscow quay lưng sang Trung Quốc. Lý do không phải châu Âu muốn cảnh báo Nga về kiểu đầu tư đáng ngờ của Trung Quốc mà bởi Brussels thực sự vẫn rất cần mảnh đất màu mỡ của Nga để đầu tư, muốn có những hợp tác ngầm với Nga trong khi công khai đồng thanh với Mỹ tiếp tục trừng phạt nước này.

Kris Peeters, Phó Thủ tướng và Bộ trưởng Kinh tế của Bỉ đã nói với CNBC sau chuyến thăm của ông Tập Cận Bình đến Nga rằng, quan hệ Nga- EU là rất cần thiết và quan trọng. Do đó, khi Nga tìm đến Trung Quốc vì tình hữu nghị và thúc đẩy kinh tế, thì không nên quay lưng với các nước láng giềng châu Âu.

Chỉ chuyến thăm của ông Tập Cận Bình đã khiến ông Peeters lập tức đưa ra các chìa khóa vấn đề bất đồng lâu nay giữa Nga và EU, đó là các lệnh trừng phạt vì tình hình ở Ukraine, thỏa thuận hòa bình Minsk đang bế tắc.

"Chủ tịch Trung Quốc ở đây để nói với thế giới rằng 'Ok, chúng ta có thể hợp tác kinh doanh', nhưng Nga phải biết rằng châu Âu rất gần, rất gần với Nga và khi đạt được thỏa thuận Minsk, chúng ta có thể giao thương trở lại.

Tôi tin chắc rằng mối quan hệ giữa châu Âu và Nga là một mối quan hệ rất quan trọng, khi bạn nhìn vào lịch sử, chúng tôi rất thân thiết. Tất nhiên, những vấn đề với Ukraine chúng ta có thể giải quyết bằng cuộc đối thoại và tôn trọng lẫn nhau - nhưng nếu điều đó không xảy ra, chúng ta cần thuyết phục Putin và các bộ trưởng khác ngồi vào bàn và tìm giải pháp khác” - Phó Thủ tướng Bỉ đặt vấn đề.

Ông Peeters nhắc lại tầm quan trọng của quan hệ Nga- EU và đề cập tới vấn đề gỡ bỏ lệnh trừng phạt được đề cập tới từ lâu nay: “Nga phải nhận thức rằng việc giao thương với châu Âu và giải quyết các vấn đề trong thỏa thuận Minsk không chỉ rất tích cực đối với Nga mà còn đối với châu Âu”.

Theo các chuyên gia, chuyến thăm bội thu của nhà lãnh đạo Trung Quốc tới Nga là một minh chứng cho thấy Moscow không còn chờ châu Âu giải quyết các lệnh trừng phạt, luôn kiếm cớ là phụ thuộc vào việc giải quyết thỏa thuận hòa bình Minsk.

Theo chuyên gia Alexandre Gabouiev, thuộc trung tâm Carnegie Moscow, Nga đang thực sự rời khỏi thị trường châu Âu để hướng tới thị trường Trung Quốc sau một thời gian dài chịu tác động mạnh của các lệnh trừng phạt do Mỹ và châu Âu áp đặt do cuộc khủng hoảng Ukraine và việc sáp nhập bán đảo Crimea.

Trong khi đó Trung Quốc cũng đang tìm cách hạn chế những tác động tiêu cực từ các biện pháp trừng phạt của Mỹ. Điều này được cụ thể hóa bằng nhiều thỏa thuận hợp tác, đặc biệt trong đó có thỏa thuận phát triển mạng 5G giữa Tập đoàn thiết bị viễn thông Huawei hàng đầu Trung Quốc, song lại đang chịu lệnh phong tỏa của Mỹ với Tập đoàn MTS số 1 của Nga.

Hai nước cũng đã ký các thỏa thuận liên chính phủ về mở rộng việc dùng đồng Rúp và NDT trong các hoạt động tài chính song phương.

Nga và Trung Quốc đã tăng cường các hoạt động thương mại không sử dụng đồng USD trong năm qua và đã đồng ý đặt mục tiêu cao hơn gấp đôi vào năm tới.

Đây được cho là một trong những cách hai nền kinh tế giảm mạnh sự phụ thuộc vào đồng USD, từ đó giảm tác động từ các lệnh cấm và trừng phạt của Mỹ áp đặt lên nước này.

Đông Phong