Tranh luận nóng

Phía sau tuyên bố đanh thép của Syria bảo vệ không phận

Thứ Hai, 24/02/2020 11:14

(Quan hệ quốc tế) - Lời uyên bố đanh thép của lực lượng vũ trang Syria là sự khẳng định với thế giới rằng, cuộc xung đột Syria giờ là chuyện nội bộ của người Syria....

Syria tuyên bố bắn hạ mọi máy bay xâm phạm không phận

Sputnik đưa tin, ngày 22/2, Bộ Chỉ huy các lực lượng vũ trang Syria đã tuyên bố lực lượng phòng không nước này nhận được chỉ thị phải bắn hạ mọi máy bay xâm phạm không phận Syria.

"Bất kỳ máy bay nào xâm phạm không phận Syria sẽ bị coi là mục tiêu chiến đấu của kẻ thù không được phép hiện diện trên không phận Syria. Ngay sau khi phát hiện, nó sẽ lập tức bị truy kích và tiêu diệt", tuyên bố nêu rõ.

Theo Bộ Chỉ huy các lực lượng vũ trang Syria thì bất kỳ hành vi vi phạm không phận nào cũng sẽ bị coi là hành động xâm lược từ bên ngoài chống Syria. Vì vậy, việc bắn hạ máy xâm phạm không phận được xem là hành động chống xâm lược của Syria.

Ngay sau khi Bộ Chỉ huy các lực lượng vũ trang Syria phát đi lời tuyên bố đanh thép về việc bảo vệ không phận Syria, nhiều luồng dư luận tỏ ra hoài nghi về giá trị lời tuyên bố này.

Phia sau tuyen bo danh thep cua Syria bao ve khong phan
Phòng không Syria đáp trả đòn tấn công của Israel

Có ý kiến cho rằng đó chỉ là đòn "võ miệng" của Damascus, bởi của phòng không Syria không đủ khả năng bắn hạ mọi máy bay hay vật thể bay xâm phạm không phận nước này. Minh chứng là máy bay Israel từng bay vào Syria như chốn không người.

Có ý kiến còn lật ngược vấn đề rằng lực lượng phòng không Syria lấy gì để bắn hạ mọi máy hay vật thể bay bị phát hiện xâm phạm không phận nước này? Do vậy đây chỉ là ước vọng của Damascus mà thôi.

Điều đó cho thấy lời tuyên bố đanh thép của Bộ Chỉ huy các lực lượng vũ trang Syria về việc bắn hạ mọi máy bay hay vậy thể bay, khi bị phát hiện xâm phạm không phận nước này, chỉ mang ý nghĩa uý lạo tinh thần chứ không có giá trị thực tế.

Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng giá trị và ý nghĩa của lời tuyên bố đanh thép là rất thực tế và nó lớn hơn cả việc lực lượng phòng không Syria có thể bắn hạ mọi máy bay hay vật thể bay xâm phạm không phận Syria. Tại sao lại nhận định như vậy?

Lời khẳng định vị thế và sức mạnh của chính quyền Syria

Khi cuộc xung đột tại Syria bùng phát thành cuộc nội chiến thì cũng là lúc vai trò của chính quyền Syria “mất đi một nửa”, chỉ còn là thực thể đại diện chủ quyền quốc gia, chứ không còn là thực thể đại diện cho lợi ích dân tộc Syria nữa.

Bởi để đảm bảo sự tồn tại, chính quyền Syria không còn đại diện cho lợi ích của mọi thành phần trong xã hội Syria. Tuy nhiên, ngay cả trong đại diện chủ quyền quốc gia, chính quyền Tổng thống Assad không cũng còn đủ khả năng và uy tín.

Điều đó cho thấy chính quyền Syria trở thành một thực thể chính trị đại diện không đầy đủ của Syria, không thể thực hiện hết các chức năng của nhà nước, trong đó có việc bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Tuy nhiên, kể từ tháng 7/2017, sau khi giành được những thắng lợi quyết định trên chiến trường và chính trường, chính quyền của Tổng thống Assad đã có những hành động thể hiện là một thực thể chính trị đại diện đầy đủ của Syria.

Phia sau tuyen bo danh thep cua Syria bao ve khong phan
Khẳng định sức mạnh của vị thế và vai trò của thực thể chính trị đại diện mới là ý nghĩa lời tuyên bố đanh thép của lực lượng vũ trang Syria

Đáng chú ý nhất là đại diện nhà nước Syria tại Liên Hợp Quốc gửi thư lên Tổng thư ký LHQ và Chủ tịch Hội đồng Bảo an LHQ yêu cầu Mỹ phải có trách nhiệm đối với hành động của họ trong cuộc chiến Syria.

Khi có văn bản gửi LHQ để yêu cầu một thực thể xuất hiện bất hợp pháp phải chịu trách nhiệm về hành động của mình, chính quyền Syria đã thể hiện vị thế và vai trò thực thể đại diện cả chủ quyền quốc gia lẫn lợi ích dân tộc của Syria.

Nhưng khi đó hành động của Damascus bị xem như kiểu "đùa chút chơi". Vì với vị thế khách không mời ở Syria thì việc người Mỹ xin lỗi còn khó - nếu họ nhận lỗi - chứ nói gì đến việc chịu trách nhiệm pháp lý và bồi thường.

Không những vậy, trước nay Mỹ hầu như miễn nhiễm với bồi thường chiến tranh, dù họ là tác giả của không ít cuộc chiến, cũng như vậy người Mỹ luôn miễn nhiễm với trách nhiệm pháp lý bởi hành động lệch chuẩn của họ trong các cuộc chiến tranh.

Quân đội Mỹ tấn công lật đổ chế độ của Tổng thống Iraq Saddam Hussein rồi sau đó chỉ nhận sai sót là do dựa vào hoang tin nên bị hoang tưởng trong hành động, hay việc bắn nhầm hàng trăm binh sĩ, dân thường tại Afghanistan cũng chỉ xin lỗi là xong.

Vì vậy, Damascus thừa hiểu đòi Mỹ bồi thường chiến tranh khác nào “gãi ngứa”, còn yêu cầu Washington chịu trách nhiệm pháp lý với hậu quả do hành động bất hợp pháp của họ gây ra cũng chỉ là "nêu lên và để đó".

Tuy nhiên, hiệu ứng của hành động thì hoàn toàn khác, mà thể hiện ra sau hành động này là vai trò của chính quyền Syria được khẳng định, từ đó giúp chính quyền Syria nâng cao vị thế trên chính trường Syria và cả chính trường quốc tế. 

Ngược lại, nước đi này ngay lập tức làm giảm vị thế của phe đối lập, đưa thế lực này vào thế nguy hiểm. Bởi qua hành động của chính quyền Damascus, phe nổi dậy Syria không còn cơ hội nào có thể nhân danh chính nghĩa trong hành động của mình.

Phia sau tuyen bo danh thep cua Syria bao ve khong phan
Chức năng bảo vệ chủ quyền, trong đó có bảo vệ không phận Syria là của chính quyền Syria

Nay với lời tuyên bố đanh thép về bảo vệ không phận của Syria trước mọi sự xâm phạm, chính quyền Syria đã khẳng định vị thế và vai trò một thực thể chính trị đại diện đầy đủ và hợp pháp của Syria. 

Bởi lẽ, từ trước đến nay, trong lịch sử nhà nước và chiến tranh, không thực thể nào có đủ khả năng và thực lực để khẳng định và bảo vệ chủ quyền quốc gia, ngoài thực thể chính trị đại diện đầy đủ của quốc gia.

Và để khẳng định điều đó, ngoài vai trò và vị thế, còn phải có sức mạnh. Sức mạnh ở  đây là sức mạnh tổng hợp của cả dân tộc, của chính nghĩa quốc gia, chứ không chỉ là sức mạnh của lực lượng khẳng định và bảo vệ chủ quyền quốc gia mà thôi.

Do vậy, việc Syria bắn hạ hay không thể bắn hạ mọi máy bay hay vật thể bay khi bị phát hiện xâm phạm không phận Syria, không phải là sự khẳng định giá trị lời tuyên bố đanh thép của Bộ Chỉ huy các lực lượng vũ trang Syria, mà là ý nghĩa của nó.

Với việc khẳng định vị thế và sức mạnh qua tuyên bố đanh thép của lực lượng vũ trang Syria, chính quyền Syria đã khẳng định với thế giới rằng cuộc xung đột Syria giờ chỉ là chuyện nội bộ của người Syria. Mọi hành vi xâm phạm đều là xâm lược.

Đây cũng chính là thông điệp gửi tới các vị khách không mời đang quyết tâm không để cho người dân và đất nước Syria có ngày vui, đặc biệt là Thổ Nhĩ Kỳ, Israel và Mỹ cùng các thực thể a dua tham gia chống khủng bố với mục đích khác ở Syria.

Ngọc Việt