Tranh luận nóng

Putin quyết không cho Washington phục hận trong ván cờ Armenia

Thứ Ba, 12/02/2019 14:19

(Quan hệ quốc tế) - Washington rất cố gắng để hy vọng lật thế cờ của Tổng thống Putin trong ván cờ Armenia nói riêng, tại Nam Caucasus nói chung, nhưng cho đến nay...

Nga dùng khí đốt vô hiệu hoá công cụ lợi ích của Mỹ tại Armenia

Cuộc Cách mạng Nhung tại Armenia diễn ra và kết thúc hoàn toàn trái ngược với tính toán của Mỹ, khiến "Mỹ đi trước nhưng về sau Nga". Bởi Washington kích hoạt cuộc cách mạng, nhưng Moscow lại định hướng cuộc cách mạng quyền lực ấy.

Tổng thống Putin nắm rõ mưu đồ của Washington và thực hiện tương kế tựu kế, biến lực lượng thân Mỹ - làm cách mạng - thành lực lượng thân Nga - nắm quyền lực khi cách mạng thành công, đã làm phá sản kế "ve sầu thoát xác" của Washington.

Thất thế trong cuộc cách mạng quyền lực tại Armenia, Washington phải cay đắng nhìn "người của mình ngả vào vòng tay Moscow", nâng quan hệ Nga-Armenia từ đồng minh chiến lược lên đồng minh chiến lược đặc biệt.

Putin quyet khong cho Washington phuc han trong van co Armenia
Người của Mỹ nhưng đã ngả theo Nga Nikol Pashinyan

Thực tế đó khiến vai trò và vị thế của Mỹ tại Nam Caucasus bị ảnh hưởng nghiêm trọng, lợi ích Mỹ bị suy giảm. Điều đó buộc Washington phải điều chỉnh chiến lược của mình tại sân sau chiến lược của Nga.

Và Washington đã chính thức điều chỉnh chiến lược để hy vọng cắm rễ sâu hơn tại Nam Caucasus, qua việc "tấn công" vào Armenia - đồng minh chiến lược đặc biệt của Nga - bằng công cụ lợi ích.

Ngày 9/10/2018, Đại sứ Mỹ tại Armenia, Richard M. Mills đã thông báo Mỹ lên kế hoạch cung cấp thêm 26 triệu USD trong các quỹ hỗ trợ nước ngoài năm 2018 cho Armenia, tăng 20 triệu USD so với những gì đã được yêu cầu cho Armenia.

Tổng cộng Washington đã hỗ trợ cho Yerevan cả thảy 40 triệu USD, sau khi tại Armenia diễn ra cuộc chuyển giao quyền lực quan trọng nhất thời hậu Xô Viết, dù Washington chưa được hưởng thành quả từ cuộc cách mạng quyền lực ấy.

Bên cạnh đó Đại sứ Mills cũng thông báo các khoản đầu tư mới của Mỹ, giúp nâng giá trị đầu tư của Mỹ vào Armenia trong 3 năm vượt trên 600 triệu USD. Đây là một thực tế rất đáng khích lệ cho quan hệ giữa 2 nước.

Đặc biệt, tham vọng của Washington còn được sự giúp sức của các đồng minh khi gần đây các đại diện EU, Tổng thống Pháp, Thủ tướng Canada liên tục viếng thăm Armenia và đưa ra những cam kết hợp tác sâu rộng và đầy hứa hẹn.

Theo Đại sứ EU tại Armenia Piotr Switalski thông báo ngày 24/1/2019 thì trong 25 năm qua, EU đã viện trợ cho Armenia 50 triệu euro. Và theo Thỏa thuận Armenia-EU về phòng thủ dân sự thì Brussels tiếp tục hỗ tài chính cho Yerevan.

Trước việc Washington - và đồng minh - gia tăng viện trợ tài chính cho Yerevan, dư luận đổ dồn về Moscow. Liệu Tổng thống Putin có đủ phương tiện và công cụ để đảm bảo vị thế và vai trò của Nga tại Armenia thời hậu Cách mạng Nhung?

Không phải đợi lâu, Moscow đã có nước đi mà được nhận diện là có thể hoá giải mọi công hiệu từ đòn "tấn công" của Washington, thậm chí làm mất giá trị của những đồng đô la Mỹ đổ vào Armenia.

Putin quyet khong cho Washington phuc han trong van co Armenia
Khí đốt Nga vô hiệu công cụ lợi ích Mỹ

Đó là việc chính phủ Nga hồi tháng 10/2018 quyết định cung cấp khí đốt với giá 150 USD/1.000 m3 cho Armenia đến ngày 31/12/2018. Moscow cam kết sẽ xây dựng cơ chế điểu chỉnh giá linh hoạt nhất, tốt nhất cho Armenia từ năm 2019.

"Điều này sẽ góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho hợp tác cùng có lợi, thúc đẩy phát triển quan hệ kinh tế, tiếp tục tăng cường các hoạt động giao thương giữa hai nước", Nghị định thư giữa chính phủ Nga và chính phủ Armenia ghi rõ.

Và ngày 11/2/2019, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Grigory Karasin đã cho biết Nga quyết định cung cấp khí đốt cho Armenia với mức giá tốt nhất, thấp hơn rất nhiều so với mức giá trung bình của thế giới. Đúng như Moscow đã cam kết.

Theo News.am, hàng năm Nga cung cấp khoảng 2 tỷ m3 khí đốt cho Armenia, với một mức giá cố định, đáp ứng đầy đủ nhu cầu về khí đốt của quốc gia vùng Nam Causacus này.

Nếu biết từ tháng 4/2018, người dân Ukraine phải mua khí đốt với giá là : 300 USD + 30 USD = 330 USD/1.000 m3 (bao gồm cả phí vận chuyển), thì sẽ thấy lợi ích mà Nga dành cho Armenia lớn tới mức nào.

Khi Nga cung cấp khi đốt với giá thấp đã biến những khoản viện trợ của Mỹ dành cho Armenia chỉ còn là những con số lẻ. Điều đó tạo ra ưu thế rõ rệt cho Nga trước Mỹ, khiến chiến lược dùng lợi ích lung lạc Yerevan của Washington bị phá sản.

Putin quyết không cho Washington phục hận trong ván cờ Armenia

Ngày 25/10/2018, Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ John Bolton khi đến thăm Armenia - trong sứ mệnh bày keo khác tại Nam Caucasus - đã kêu gọi giới chính trị nước này hãy đoạn tuyệt với quá khứ, để mở ra một trang mới cho lịch sử dân tộc mình.

Nhà chính trị Mỹ cho rằng chủ quyền quốc gia và độc lập dân tộc trước sự tác động và can thiệp từ bên ngoài phải là ưu tiên hàng đầu trong chiến lược đối ngoại của Armenia.

Ông Bolton gợi mở : "Điều quan trọng là người dân Armenia phải có nhiều cơ hội hoà nhập với thế giới, chứ không phải bị bó hẹp bởi các yếu tố lịch sử. Armenia càng dân chủ thì càng có nhiều cơ hội bang giao với Mỹ và các nước văn minh khác".

Putin quyet khong cho Washington phuc han trong van co Armenia
Ông Bolton thất bại trong sứ mệnh 'bày keo khác' tại Armenia

Từ đó Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ gợi ý chính quyền mới tại Yerevan nên xem xét lại mối quan hệ chiến lược với Moscow. Cuối cùng, ông Bolton nói thẳng là nếu Yerevan kết nối với Washington thì tương lai sẽ tốt đẹp hơn nhiều.

Vậy nhưng Hội đồng An ninh Quốc gia Armenia đã cho rằng tuyên bố của Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ John Bolton trong chuyến thăm Armenia chứa đựng quá nhiều mâu thuẫn nên chưa thể tin tưởng.

Thủ tướng Nikol Pashinyan - người của Mỹ nhưng đã ngả theo Nga - cũng hoài nghi đối với Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ. Chính ông Bolton vô tình tiết lộ điều cay đắng đó trong cuộc họp báo tại Yerevan, theo tường thuật của News.am.