Tranh luận nóng

Tổng thống Putin có để Washington lật thế cờ tại Nam Caucasus?

Thứ Hai, 15/10/2018 11:07

(Quan hệ quốc tế) - Để hy vọng lật được thế cờ tại Nam Caucasus thì Washington phải làm nhiều hơn nữa và cần phải đảm bảo tỷ lệ thuận giữa "cây gậy và củ cà rốt"...

Mỹ chính thức hiệu chỉnh chiến lược để cắm rễ sâu hơn tại Nam Caucasus

Ngày 11/10, Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ John Bolton cho biết sẽ có chuyến công du dài ngày tới Nam Caucasus, khi ghé thăm cả Azerbaijan, Armenia và Gruzia, để bàn bạc về việc thúc đẩy lợi ích của Mỹ và các vấn đề an ninh, theo NEWS.am.

Trả lời phỏng vấn NEWS.am, ông Bolton đánh giá Armenia, Gruzia và Azerbaijan có vai trò địa chính trị-địa chiến lược rất quan trọng với Mỹ, giúp Mỹ đối phó với Iran, với Nga và hiệu chỉnh đồng minh Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong chuyến công du của Cố vấn An ninh Quốc gia tới Nam Caucasus, giới quan sát được cho là rất chú ý vào chuyến thăm của ông tới Armenia - đồng minh chiến lược của Nga tại khu vực này - nơi vừa diễn ra một cuộc cách mạng quyền lực.

Tong thong Putin co de Washington lat the co tai Nam Caucasus?
Ông John Bolton chuẩn bị có chuyến công du với sứ mệnh điềui chỉnh chiến lược Mỹ tại Nam Caucasus

Cuộc Cách mạng Nhung tại Armenia bắt đầu và kết thúc trái ngược nhau, không theo tính toán của Washington, khiến "Mỹ đi trước mà về lại sau Nga", khi Mỹ kích hoạt cuộc cách mạng, nhưng Nga lại định hướng cuộc cách mạng quyền lực ấy.

Việc Tổng thống Putin nắm rõ mưu đồ của Washington và thực hiện tương kế tựu kế biến lực lượng thân Mỹ - làm cách mạng - thành lực lượng thân Nga - nắm quyền  khi cách mạng thành công, đã làm phá sản kế "ve sầu thoát xác" của Washington.

Thất thế trong cuộc cách mạng quyền lực tại Armenia, Washington phải cay đắng nhìn "người của mình ngả vào vòng tay" Moscow, nâng quan hệ Nga-Armenia từ đồng minh chiến lược lên đồng minh chiến lược đặc biệt.

Vai trò, vị thế của Mỹ tại Nam Caucasus đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng sau cuộc cách mạng quyền lực tại Armenia, đồng nghĩa lợi ích Mỹ bị suy giảm, điều đó buộc Washington phải điều chỉnh lại chiến lược của mình tại sân sau chiến lược của Nga.

Chuyến công du của ông Bolton tới Azerbaijan, Armenia và Gruzia lần này được cho là thực hiện sứ mệnh định hình lại chiến lược của Mỹ tại Nam Caucasus thời hậu Cách mạng Nhung tại Armenia. Do vậy, trọng tâm chuyến đi là Yerevan.

Để lấy khi thế cho chuyến công du của Cố vấn An ninh Quốc gia, Washington đã lấy lại niềm tin của Yerevan bằng việc gia tăng viện trợ Mỹ - như đã từng thực hiện thời tiền Cách mạng Nhung.

Ngày 9/10, Đại sứ Mỹ tại Armenia, Richard M. Mills đã thông báo Mỹ dự định cung cấp thêm 26 triệu USD trong các quỹ hỗ trợ nước ngoài năm 2018 cho Armenia, tăng  20 USD so với những gì đã được yêu cầu cho Armenia.

Như vậy, Washington đã quyết định hỗ trợ cho Yerevan cả thảy 40 triệu USD sau khi Armenia diễn ra cuộc chuyển giao quyền lực quan trọng nhất thời hậu Xô Viết, dù Washington chưa được hưởng thành quả từ cuộc cách mạng quyền lực ấy.

Tong thong Putin co de Washington lat the co tai Nam Caucasus?
Washington đã thất thế trước Moscow trong cuộc cách mạng quyền lực tại Armenia.

Viện trợ của Mỹ sẽ được triển khai thông qua quỹ hỗ trợ các chương trình ưu tiên như cải cách chính trị, xây dựng lại hệ thống chính trị đa nguyên và hỗ trợ các cuộc bầu cử tự do, công bằng.

Nguồn hỗ trợ cũng được sử dụng cho việc thúc đẩy phát triển xã hội dân sự và cải thiện khả năng tiếp cận của truyền thông độc lập và cuộc chiến chống tham nhũng mà chính quyền Yerevan đang tiến hành triệt để.

Trong lĩnh vực kinh tế, nguồn hỗ trợ của Mỹ sẽ phục vụ cho tăng trưởng kinh tế bền vững, thông qua hỗ trợ các ngành có tiềm năng tăng trưởng cao, nâng cao kỹ năng cho lực lượng lao động và tạo điều kiện đổi mới.

Hỗ trợ cải cách tự do hóa thị trường năng lượng, thúc đẩy thương mại và hội nhập xuyên biên giới. Theo Đại sứ Mills, nguồn hỗ trợ của Mỹ sẽ thúc đẩy việc hiệu chỉnh chính sách đối ngoại của Yerevan để tăng cơ hội cho doanh nghiệp Mỹ.

Như vậy, Washington đã chính thức điều chỉnh chiến lược để có thể cắm rễ sâu hơn tại sân sau chiến lược của Nga, qua việc "tấn công" vào đồng minh chiến lược đặc biệt của Moscow bằng công cụ lợi ích.

Đặc biệt, tham vọng của Washington còn được sự giúp sức của các đồng minh khi gần đây đại diện EU, Tổng thống Pháp, Thủ tướng Canada liên tục viếng thăm Armenia và đưa ra những cam kết hợp tác sâu rộng và đầy hứa hẹn.

Liệu Tổng thống Putin có để Washignton lật thế cờ tại Nam Caucasus?

Với những hoạt động ngoại giao quốc tế gần đây của chính quyền Armenia, nhất là chuyến thăm sắp tới của Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ tới Armenia, dư luận nghi ngại về khả năng liệu Tổng thống Putin có để Washington lật thế cờ tại Nam Caucasus.

Theo giới phân tích, Tổng thống Putin có đủ phương tiện và công cụ để đảm bảo vị thế và vai trò của Nga tại sân sau chiến lược, nhất là với đồng minh chiến lược đặc biệt Armenia thời hậu Cách mạng Nhung.

Tong thong Putin co de Washington lat the co tai Nam Caucasus?
Lợi ích Armenia có được từ Nga có thể khiến những đồng đô la Mỹ chuyển tới Yeravan mất giá trị

Trước việc Washington tăng viện trợ tài chính - có điều kiện - cho Yerevan, Moscow đã có một nước đi có thể hoá giải mọi công hiệu từ đòn "tấn công" của Mỹ, thậm chí làm mất giá trị của những đồng đô la Mỹ với Armenia.

Đó là việc chính phủ Nga quyết định cung cấp khí đốt với giá 150 USD/1.000 m3 cho Armenia từ nay đến ngày 31/12/2018 và sẽ xây dựng cơ chế điểu chỉnh giá linh hoạt nhất, tốt nhất cho Armenia.

"Điều này sẽ góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho hợp tác cùng có lợi, thúc đẩy phát triển quan hệ kinh tế, tiếp tục tăng cường hoạt động giao thương giữa hai nước", Nghị định thư giữa chính phủ Nga và chính phủ Armenia ghi rõ.

Chỉ cần so sánh, từ tháng 4/2018, người dân Ukraine phải mua khí đốt với giá là : 300 USD + 30 USD = 330 USD/1.000 m3 (bao gồm cả phí vận chuyển), thì sẽ thấy lợi ích mà Nga dành cho Armenia lớn như thế nào.