Tranh luận nóng

Thế kẹt Nhật không thể ký Hiệp ước Hòa bình với Nga

Thứ Hai, 28/01/2019 09:01

(Tin tức 24h) - Moscow cho rằng, Nhật Bản ủng hộ Mỹ và châu Âu trừng phạt Nga - đây là rào cản cho Hiệp ước hòa bình.

Thông tấn TASS hôm 27/1 dẫn lời phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho rằng, một trong những rào cản lớn giữa hai nước Nga và Nhật Bản ngăn cản tiến tới Hiệp ước Hòa bình là sự ủng hộ của Nhật Bản đối với các lệnh trừng phạt áp đặt lên Nga.

The ket Nhat khong the ky Hiep uoc Hoa binh voi Nga
Nga không bàn chuyện chủ quyền trên các đảo ở Kuril với Nhật Bản.

"Họ (Nhật Bản-ND) đang ủng hộ chế độ trừng phạt và đây là một trong những vấn đề mà trong nhiều tình huống, điều này đang cản trở rất nhiều việc ký kết một hiệp ước hòa bình" - ông Peskov nói.

Theo người phát ngôn Điện Kremlin, Nga và Nhật Bản dù đang hướng tới việc ký kết một Hiệp ước hòa bình nhưng mâu thuẫn trong cách nhìn nhận chủ đề này.

"Mục tiêu chính của chúng tôi không phải là đưa ra một cái gì đó hoặc nhận được một cái gì đó, mà là ký một hiệp ước hòa bình. Chúng tôi cần kết thúc Thế chiến II, và ký một hiệp ước hòa bình với một đối tác rất quan trọng ở Viễn Đông" - ông Peskov nhấn mạnh.

Tuyên bố của ông Peskov cho thấy rõ ràng quan điểm của Nga. Mocow không hướng tới việc trao chuyển chủ quyền các đảo ở Kuril cho Nhật Bản mà chỉ muốn thực sự kết thúc Chiến tranh thế giới thứ 2, Nhật Bản ký vào Hiệp ước hòa bình, thừa nhận quyền chủ quyền đối với các đảo của Nga.

Như vậy, quan điểm của Nga không thay đổi sau nhiều năm hai nước tiến hành đàm phán về một Hiệp ước hòa bình.

Nhật Bản đã tham gia các lệnh trừng phạt do Liên minh châu Âu và Mỹ áp đặt đối với Moscow vào năm 2014 sau khi Nga sáp nhập bán đảo Crimea và khủng hoảng ở miền Đông Ukraine.

Tại Diễn đàn kinh tế phương Đông (EEF) vào tháng 9/2018, Tổng thống Putin đã đề nghị Nhật Bản ký hiệp ước hòa bình mà không có bất kỳ điều kiện tiên quyết nào nhưng Thủ tướng Nhật Bản khi đó là Shinzo Abe đã không chào đón lời tuyên bố của Tổng thống Putin.

Hồi tháng 10/2018, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã lưu ý tại diễn đàn Câu lạc bộ thảo luận Valdai ở Sochi rằng niềm tin giữa hai nước cần ký hiệp ước hòa bình đã bị hủy hoại bởi một số yếu tố bao gồm các lệnh trừng phạt của Tokyo đối với Nga.

Sự phụ thuộc vào Mỹ được cho là một trong những rào cản lớn khiến Nhật Bản khó có thể độc lập trong các hoạt động đàm phán nhằm về chủ quyền đất nước.

Ngay từ khi Tokyo đàm phán với Moscow về số phận của quần đảo Kuril hồi năm 1956, Mỹ đã cố gắng can thiệp vào cuộc đàm phán này.

Đài truyền hình TBS Nhật Bản mới đây đã tìm thấy các lá thư của đại diện của Tokyo trong cuộc đàm phán với Moscow về số phận của quần đảo Kuril.

Trong lá thư viết ngày 20/8/1956, người này đã đề cập đến nội dung: Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ John Dulles (từ năm 1953- 1959) đã đưa ra yêu sách của phía Mỹ rằng,  "nếu Liên Xô nhận được Quần đảo Chisima (tên tiếng Nhật của quần đảo Kuril và Sakhalin), thì quần đảo Ryukyu sẽ thuộc về Mỹ".

Hòn đảo lớn nhất của quần đảo Ryukyulà Okinawa, nằm dưới sự quản lý của Mỹ cho đến năm 1972. Hiện giờ vẫn có căn cứ quân sự Mỹ đóng quân tại đây.

Thêm một bằng chứng nữa cho thấy sự can dự của Mỹ vào đàm phán Kuril. Vào tháng 10/1956, Liên Xô và Nhật Bản đã ký Tuyên bố chung về việc chấm dứt tình trạng chiến tranh giữa các quốc gia và khôi phục quan hệ ngoại giao.

Liên Xô đã cam kết sẵn sàng giao lại đảo Shikotan, Habomai và một số hòn đảo nhỏ sang Nhật Bản như một cử chỉ thiện chí sau khi Hiệp ước hòa bình cuối cùng được ký kết.

Sau khi Nhật Bản ký một hiệp ước an ninh với Mỹ vào năm 1960, Liên Xô đã  rút lại đề nghị bàn giao các đảo cho Nhật theo các điều kiện trong Tuyên bố chung. Chính phủ Liên Xô cho biết rằng, các đảo sẽ được bàn giao cho Nhật Bản chỉ khi nào tất cả các lực lượng ngoại quốc được rút khỏi lãnh thổ.

Cuối tháng 12/2018, bên lề hội nghị thượng đỉnh G20 ở Buenos Aires (Argentina), các nhà lãnh đạo tuyên bố thiết lập một định dạng đàm phán hiệp ước hòa bình mới. Ngoại trưởng của hai nước được giao nhiệm vụ giám sát công việc của họ.

Hôm 14/1 vừa qua, Ngoại trưởng Nga Serge Lavrov và người đồng cấp Nhật Bản Taro Kono, đã có cuộc hội đàm tại Moscow trong khuôn khổ vòng đàm phán hiệp ước hòa bình đầu tiên. Cuộc đàm phán tiếp theo sẽ diễn ra vào tháng 2.

Đông Phong