Tranh luận nóng

'Vệ sinh' tranh bảo vật bằng nước rửa chén, hỏng 30%

Thứ Bảy, 04/05/2019 06:43

(Thâm cung bí sử) - Bức tranh "Vườn xuân Trung Nam Bắc" đã bị thợ sơn mài dùng nước rửa chén để lau rửa và đã bị hỏng hơn 30%.

'Ve sinh' tranh bao vat bang nuoc rua chen, hong 30%
Bức tranh bảo vật “Vườn xuân Bắc Trung Nam” của cố danh họa Nguyễn Gia Trí sau khi được “vệ sinh” bóng loáng như được phủ sơn chứ không phải là kỹ thuật sơn mài. Ảnh: Mai Nhật- Vnexpress.

Một câu chuyện được báo chí đăng nhiều ngày nay khiến cho nhiều người yêu nghệ thuật cảm thấy “dở khóc dở mếu”, đó là chuyện bức tranh sơn mài “Vườn xuân Trung Nam Bắc” đang lưu giữ tại Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM đã bị hư hại nghiêm trọng sau khi được đem ra “vệ sinh”. Đây là bức tranh quý của danh họa Nguyễn Gia Trí, được xếp vào hàng “Bảo vật quốc gia”.

Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM giao việc vệ sinh tranh cho ông Lưu Minh Phụng, thợ sửa sơn mài ở TP HCM. Vì không hiểu biết, ông Phụng dùng nước rửa chén, bột chu, giấy nhám can thiệp quá mức bề mặt tranh.

Họa sĩ Vi Kiến Thành- Cục trưởng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm cho biết: "Do bị tác động vào bề mặt, tác phẩm mất đi lớp sơn bề mặt nên sự uyển chuyển, tinh tế liên kết giữa các mảng son, mảng vỏ trứng, mảng dát vàng trong tranh Nguyễn Gia Trí đã không còn giữ được”.

Thực sự không thể hiểu nổi chuyện gì đang xảy ra ở Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM với việc bảo quản bức tranh “bảo vật quốc gia” này. Tại sao ở một cơ sở có chuyên môn cao nhất là bảo tàng, mà đem giao bức tranh vào tay một người thợ không có hiểu biết về nghệ thuật sơn mài để người này dùng nước rửa chén, giấy nhám rửa và chà sát vào bức tranh?

Một bức tranh quý giá như thế, phải giao cho người có chuyên môn tìm biện pháp bảo quản đúng kỹ thuật, sao cho nó không bị hư hại và giữ nguyên được giá trị. Giá như ở nước khác, bức tranh bảo vật sẽ được nâng niu, trân trọng, sẽ được nghiên cứu tỉ mỉ từng li từng tý để tìm cách bảo quản. Còn ở đây, Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM giao béng cho một ông thợ dùng nước rửa chén và giấy giáp để vệ sinh, thế thì có khác nào tuyên án tử hình cho bức tranh này?

Sự dốt nát và thô bạo mà người ta đối xử với bức tranh bảo vật quốc gia này khiến chúng ta kinh hãi. Bởi không ai tưởng tượng được điều đó có thể xảy ra, các bậc họa sĩ tài năng thế hệ trước, có lẽ không bao giờ ngờ được tác phẩm của mình có ngày bị đem ra “vệ sinh” như lối người ta vệ sinh lau sàn nhà tắm, toa lét như vậy. Và chuyện đó xảy ra không phải ở đâu khác, mà lại chính ở trong Bảo tàng Mỹ thuật.

Thông tin trên báo chí cho biết, bức tranh là tâm huyết, ứng dụng nhiều đúc kết trong nghệ thuật sơn mài, có kích thước lớn nhất và là một trong những sáng tác cuối cùng của cố họa sĩ Nguyễn Gia Trí. Năm 1991, tác phẩm được Ủy ban Nhân dân TP HCM mua với giá 100.000 USD và trao tặng cho Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM. Tranh được trưng bày và lưu giữ tại đây từ đó đến nay. Năm 2013, nó được công nhận tác phẩm là "Bảo vật quốc gia".

Vụ “vệ sinh” bức tranh bảo vật quốc gia bằng nước rửa chén này, thực sự là một nỗi xấu hổ lớn cho những người yêu nghệ thuật. Không hiểu những người lãnh đạo của Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM, ngoài việc “rút kinh nghiệm sâu sắc” thì họ có cảm thấy áy náy hay đau xót chút nào không, khi mà bảo vật quốc gia bị đem ra “vệ sinh” theo kiểu tàn phá như vậy?

Lĩnh vực nào cũng vậy, điều đáng lo sợ nhất chính là thiếu những chuyên gia, những người có tâm huyết và tài năng với nghề. Một bảo tàng hàng đầu về mỹ thuật mà thiếu trách nhiệm, thiếu lương tâm đến mức để bức tranh bảo vật bị lau chùi bằng nước rửa chén khiến bề mặt tranh bị hỏng tới hơn 30%, thì thật là quá đáng!

  • Mi An