Tranh luận nóng

Bốc thăm xác minh tài sản: Đừng để thấy toàn người nghèo

Chủ Nhật, 17/05/2020 14:08

(Tin tức thời sự) - Nguyên ĐBQH Lê Như Tiến lưu ý, cơ quan đứng ra xác minh phải là cơ quan thanh tra, không phải thủ trưởng cơ quan đó. 

Bộ Tư pháp đang thẩm định dự thảo Nghị định về kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức do Thanh tra Chính phủ chủ trì soạn thảo.

Đây là dự thảo Nghị định nhằm cụ thể hóa các quy định về kiểm soát tài sản, thu nhập trong luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2019.

Theo dự thảo này, ngoài việc xác minh tài sản, thu nhập của cán bộ có "vết", các cơ quan có cán bộ trong diện kê khai tài sản thu nhập sẽ xác minh ngẫu nhiên bằng hình thức bốc thăm, hoặc sử dụng phần mềm lựa chọn ngẫu nhiên.

"Số người được lựa chọn xác minh ngẫu nhiên tùy thuộc vào điều kiện cụ thể của cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập nhưng ít nhất là 2 người tại mỗi cơ quan, tổ chức, đơn vị được xác minh theo kế hoạch. Trong đó, có ít nhất 1 người là người đứng đầu hoặc cấp phó của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị", dự thảo Nghị định nêu.

Hoan nghênh điểm mới này trong dự thảo Nghị định, ông Lê Như Tiến, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội, cũng lưu ý, đối tượng xác minh tài sản, thu nhập không chỉ là cán bộ, mà còn là những người ở trong điều kiện dễ dàng phát sinh ra sai phạm, dễ có tài sản bất minh, đó là những người có chức có quyền, những người nắm tiền bạc, cơ sở vật chất trong tay...

"Lâu nay chúng ta cứ để mặc cán bộ kê khai thế nào thì kê khai và mang nặng tính hình thức, khai xong chủ yếu cất vào tủ khóa kỹ. Quản lý tài sản cán bộ thì phải có xác minh, chứ lâu nay ai cũng kê khai nhưng kê khai xong, đọc lên toàn thấy người nghèo, hồ sơ kê khai thấy ngoài lương cán bộ không có gì.

Nếu kê khai vẫn theo hình thức tự kê khai, kiểm tra cũng dựa trên bản kê khai do cán bộ, lãnh đạo tự kê rồi nộp về thì không giải quyết được gì. Bốc thăm, dùng phần mềm lựa chọn ngẫu nhiên để chọn người xác minh, nếu cần phải kiểm tra để xem họ kê khai có đúng không", ông Lê Như Tiến lưu ý.

Ông cũng đặt câu hỏi cơ quan nào đứng ra xác minh tài sản, thu nhập của cán bộ và cho rằng, cơ quan xác minh phải là cơ quan thanh tra, còn nếu thủ trưởng cơ quan đó thì không loại trừ khả năng khi biết có sai phạm, người đó cũng không công khai vì sợ ảnh hưởng đến thi đua của cơ quan.

Một điểm khác từng được nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng đề nghị trên diễn đàn Quốc hội, nay được ông nhắc lại, đó là những người có chức có quyền, có dấu hiệu tham nhũng phải kê khai cả tài sản thân nhân của họ.

Boc tham xac minh tai san: Dung de thay toan nguoi ngheo  
Ngoài việc xác minh tài sản, thu nhập với cán bộ có "vết", sẽ xác minh ngẫu nhiên cán bộ kê khai tài sản, thu nhập bằng hình thức bốc thăm, hoặc sử dụng phần mềm lựa chọn ngẫu nhiên.

"Khi những đối tượng đó có dấu hiệu chuyển dịch tài sản thì phải kiểm tra luôn cả vợ, con cháu, người thân của họ thì mới đảm bảo chặt chẽ. Thực tế, có những cô ấm cậu chiêu tuổi còn rất nhỏ nhưng đã sở hữu khối tài sản kếch xù, cả ô tô, biệt thự, đất đai nhưng có ai đặt nghe vấn khối tài sản ấy ở đâu ra, từ đâu mà có? Những trường hợp chuyển dịch tài sản như vậy nhiều khi bị bỏ lọt", ông Lê Như Tiến nói.

Nhấn mạnh công khai tài sản của cán bộ, công chức là chủ trương đúng đắn vì có như vậy mới kiểm soát và quản lý được, ông đề nghị cần có sự phối hợp đồng bộ của các cơ quan, cả cơ quan thanh tra, kiểm tra của chính quyền, cơ quan kiểm tra của Đảng và cơ quan giám sát của các cơ quan dân cử.

"Cơ bản là kê khai phải do dân giám sát, dân kiểm tra. Như đã nói nhiều lần, tài sản không phải là cái kim nhỏ đến mức không ai biết, người dân nơi cư trú hoặc cử tri nơi công tác đều biết hết, do đó, phải công khai, minh bạch và dựa vào tai mắt là người dân, cử tri nơi công tác, nơi cư trú, các tổ chức xã hội...

Tài sản của cán bộ chuyển dịch thế nào, có bao nhiêu biệt thự khủng, bao nhiêu ô tô... người dân đều biết. Cả hệ thống chính trị vào cuộc thì sẽ làm được", nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội khẳng định.

Theo dự thảo Nghị định về kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, công khai bản kê khai tài sản trong cơ quan, tổ chức, đơn vị bằng hình thức niêm yết tại trụ sở cơ quan, tổ chức, đơn vị nơi người có nghĩa vụ kê khai thường xuyên làm việc.

Thời điểm công khai chậm nhất là 5 ngày kể từ ngày cơ quan, tổ chức, đơn vị quản lý, sử dụng người có nghĩa vụ kê khai bàn giao Bản kê khai cho Cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập có thẩm quyền. Thời gian niêm yết là 30 ngày.

Bản kê khai tài sản, thu nhập của người dự kiến được bổ nhiệm giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý tại cơ quan, tổ chức, đơn vị được công khai bằng hình thức công bố và niêm yết tại cuộc họp lấy phiếu tín nhiệm.

Bản kê khai của người dự kiến bổ nhiệm, bầu giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý tại doanh nghiệp nhà nước được công bố và niêm yết tại cuộc họp lấy phiếu tín nhiệm khi tiến hành bổ nhiệm hoặc tại cuộc họp của Hội đồng thành viên khi tiến hành bầu các chức vụ lãnh đạo, quản lý.

Đối với việc xác minh tài sản, thu nhập hàng năm, theo quy định của Luật PCTN, ngoài việc xác minh ngẫu nhiên hàng năm thì việc xác minh còn được tiến hành trong nhiều trường hợp khác như: có dấu hiệu rõ ràng về việc kê khai tài sản, thu nhập không trung thực; có biến động tăng về tài sản, thu nhập từ 300 triệu đồng trở lên so với tài sản, thu nhập đã kê khai lần liền trước đó mà người có nghĩa vụ kê khai giải trình không hợp lý về nguồn gốc; có tố cáo về việc kê khai tài sản, thu nhập không trung thực và đủ điều kiện thụ lý theo quy định của Luật Tố cáo; có yêu cầu hoặc kiến nghị của cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân có thẩm quyền theo quy định tại Điều 42 của Luật này.

Do đó, Điều 18 Dự thảo Nghị định quy định tiêu chí lựa chọn người có nghĩa vụ kê khai tài sản, thu nhập được xác minh ngẫu nhiên theo kế hoạch hàng năm chỉ tập trung vào đối tượng thuộc diện phải kê khai tài sản, thu nhập hàng năm.

Một số trường hợp sẽ không lựa chọn để xác minh như những người đang bị điều tra, truy tố, xét xử, đang điều trị bệnh hiểm nghèo được cơ quan y tế có thẩm quyền xác nhận, Người đang học tập, công tác ở nước ngoài từ 12 tháng trở lên…

Thành Luân