Tranh luận nóng

Cận cảnh Falcon-9 phóng 143 vệ tinh sau khi bị hoãn

Thứ Hai, 25/01/2021 10:28

(Công nghệ) - Tên lửa Falcon-9 rời bệ phóng tại Khu tổ hợp Phóng Vũ trụ 40 ở Mũi Canavera, bang Florida ngày 24/1 (giờ địa phương) mang theo số vệ tinh kỷ lục.

Vụ phóng Falcon 9 lần này thuộc sứ mệnh mang tên Transporter-1 và mang theo 10 vệ tinh dành cho mạng internet Starlink của SpaceX và 133 vệ tinh cho nhiều khách hàng khác nhau, bao gồm Planet (công ty điều hành vệ tinh hình ảnh Trái đất) và ICEYE (phát triển vệ tinh radar nhỏ theo dõi lũ lụt và băng).

Kỷ lục trước đây của tên lửa mang nhiều vệ tinh nhất thuộc về tên lửa PSLV của Ấn Độ, mang theo 104 vệ tinh trong lần phóng năm 2017. Transporter-1 của Space X là lần đầu tiên trong chương trình chia sẻ tên lửa mà SpaceX công bố năm 2019.

Can canh Falcon-9 phong 143 ve tinh sau khi bi hoan
Mỹ phóng Falcon 9.

Vào thời điểm đó, công ty cho biết, họ sẽ dành các vụ phóng tên lửa Falcon 9 "theo lịch trình thường xuyên" của mình để mang theo một loạt vệ tinh nhỏ (còn gọi là smallsat), "thay vì tập trung vào một thiết bị trọng tải lớn".

Ban đầu, Falcon 9 của SpaceX dự kiến rời bệ phóng tối 23/1 nhưng cuối cùng phải hủy bỏ chỉ 6 phút trước giờ dự kiến phóng do thời tiết không thuận lợi. Theo tường thuật, 7 phút trước khi phóng, SpaceX đã hoàn thành các biện pháp kỹ thuật cơ bản như bơm đầy nhiên liệu, sắp xếp 143 vệ tinh vào vị trí.

Chưa đầy một phút sau, nhóm điều khiển SpaceX đã phải hủy lệnh phóng. Thời tiết là điều kiện tiên quyết dẫn đến việc SpaceX hủy lệnh phóng vào những phút chót. Điện trường là một nguy cơ đối với các vụ phóng tên lửa vì chúng có thể thúc đẩy sự hình thành sét trong quá trình cất cánh.

Nhiệm vụ mới của SpaceX mang tên Transporter-1. Nó đã bị hoãn vài lần kể từ giữa tháng 12 năm ngoái. Sau lần hoãn hôm 23/1, SpaceX dự định sẽ phóng lại nhiệm vụ vào lúc 9h40 phút ngày 24/1 (giờ Mỹ), tức cho sứ mệnh Transporter-1.

Loạt vệ tinh Starlink của Transporter-1 sẽ là những thành viên đầu tiên hoạt động trên quỹ đạo cực. Với quỹ đạo cực, vệ tinh sẽ bay quanh Trái Đất bằng cách đi qua cả cực Nam lẫn cực Bắc, trong khi nhiều vệ tinh khác chỉ bay xung quanh vùng xích đạo.

Công ty vũ trụ Nanoracks môi giới một số khách hàng cho vụ phóng của SpaceX. "Sắp tới, SpaceX sẽ thực hiện vài nhiệm vụ Transporter mỗi năm", Tristan Prejean, quản lý nhiệm vụ tại Nanoracks, cho biết.

Hai khách hàng của Nanoracks cho Transporter-1 là hai công ty vệ tinh Spire Global và GHGSat. Spire Global phóng 8 vệ tinh nhỏ nhằm theo dõi thời tiết và các tàu vận tải. Trong khi đó, vệ tinh GHGSat sẽ theo dõi khí thải công nghiệp từ không gian, đặc biệt là các khí nhà kính gây biến đổi khí hậu.

Những chuyến phóng vệ tinh chung như Transporter-1 có giá rẻ nhưng không linh hoạt về thời gian và quỹ đạo phóng, theo Phil Smith, nhà phân tích tại công ty nghiên cứu vũ trụ Bryce Space and Technology.

"SpaceX đang gây ra ảnh hưởng lớn đến hoạt động phóng vệ tinh với những nhiệm vụ như Transporter-1. Theo truyền thống, vệ tinh lớn cần tên lửa riêng và người vận hành có thể lựa chọn thời gian cũng như quỹ đạo. Tuy nhiên, vệ tinh đã nhỏ đi đáng kể trong những năm qua.

Smith cũng cho biết, chi phí phóng trong một chuyến bay chung có thể chỉ là 2.000 USD cho khoảng 1 kg. Trong khi đó, việc phóng vệ tinh lẻ cho một khách hàng sẽ tốn khoảng 30.000 USD", Smith nói.

Clip phóng Falcon 9 mang theo 143 vệ tinh

  • Thanh Hà