Tranh luận nóng

Cuba tuyên bố nóng vaccine COVID-19, Nga kích hoạt cuộc đua

Thứ Năm, 13/08/2020 18:57

(Khoa học) - Vaccine COVID-19 do Cuba nghiên cứu có triển vọng tích cực, có thể về đích sớm hơn Mỹ, châu Âu.

Viện Nghiên cứu vaccine Carlos Finlay của Cuba ngày 12/8 thông báo những tín hiệu tích cực trong phát triển vaccine ngừa COVID-19 ở nước này. Theo đó, Cuba hiện đang phát triển 4 loại vaccine ngừa dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19. Đây được xem là nỗ lực rất lớn của quốc gia Mỹ Latin.

Cuba tuyen bo nong vaccine COVID-19, Nga kich hoat cuoc dua
Cuba đang có 4 loại vaccine ngừa COVID-19 khả quan. Ảnh minh họa

Một số tổ chức khác như Viện Y học Nhiệt đới (IPK), Viện Vaccine và Trung tâm Kỹ thuật Di truyền và Công nghệ Sinh học hiện đang phối hợp trong việc hoàn thiện các quy trình cần thiết để công bố vaccine mới này.

Việc bào chế các loại vaccine này được tiến hành dựa trên các nền tảng công nghệ hiện có tại đảo quốc Caribe và dự kiến sẽ được đưa vào sản xuất ngay sau khi hoàn thành các nghiên cứu cần thiết.

Trong chiến lược phát triển vaccine ngừa COVID-19, Viện Carlos Finlay cho biết sẽ lựa chọn các chuyên gia có năng lực nhất phụ trách mỗi công đoạn nghiên cứu để đạt tiến độ nhanh nhất có thể, đồng thời hợp tác với các trung tâm nghiên cứu thuộc chuyên ngành khác như hóa học, miễn dịch hay di truyền học.

Ngoài ra, viện trên cũng có kế hoạch phát triển đồng thời nhiều loại vaccine khả thi trên nền tảng công nghệ đã được sử dụng và kiểm chứng trong nước, để từ đó lựa chọn ra dòng vaccine ngừa COVID-19 có cơ chế hoạt động tương tự như các công nghệ đã có.

Người đứng đầu Tập đoàn dược phẩm sinh học BioCubaFarma của Cuba, ông Eduardo Martínez Díaz, hôm 11/8 cho biết các nhà khoa học đang có những kết quả tốt, ghi nhận những bước tiến nhanh trong nghiên cứu của họ.

Cuba được xem là “điểm sáng” của Mỹ Latin trong bối cảnh khu vực này đang là tâm điểm của đại dịch COVID-19 trên toàn cầu. Quốc gia vùng Caribe cũng được đánh giá là thành công trong việc chữa trị cho bệnh nhân mắc COVID-19, với tỷ lệ 88% được chữa khỏi bệnh trong tổng số 3.128 ca nhiễm, tính tới thời điểm hiện nay.

Được biết, Nga cũng đang tính đến việc sản xuất vaccine của Nga tại Cuba. Theo đánh giá của ông Kirill Dmitriev, người đứng đầu Quỹ đầu tư trực tiếp Nga, Cuba là quốc gia có khả năng sản xuất vaccine "tuyệt vời".

“Cuba có khả năng sản xuất vaccine tuyệt vời. Chúng tôi đang thảo luận về việc khởi động sản xuất với một số doanh nghiệp Cuba, chúng tôi tin rằng Cuba có thể trở thành một trong những trung tâm quan trọng để sản xuất vaccine” - ông Dmitriev cho biết tại cuộc họp báo do tập đoàn truyền thông Rossiya Segodnya tổ chức.

Theo ông Dmitriev, việc sản xuất vắc xin của Nga ở Cuba có thể bắt đầu vào tháng 11 “nếu chúng tôi hợp tác tốt với chính phủ và các doanh nghiệp Cuba”.

Nga đã khởi động cuộc chạy đua vaccine ngừa COVID-19

Sau hôm 11/8 Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố đã phát triển thành công vaccine ngừa COVID-19 đầu tiên trên thế giới, giới khoa học và quan chức Mỹ đều bày tỏ thái độ quan ngại về việc vaccine này được thông qua do các quy tắc khẩn cấp của Nga.

Cuba tuyen bo nong vaccine COVID-19, Nga kich hoat cuoc dua
Vaccine Sputnik V của Nga có thể khởi động cuộc chạy đua công bố vaccine trên thế giới.

Song bên cạnh đó, nhiều chuyên gia y tế cộng đồng Mỹ lo ngại Tổng thống Donald Trump cảm thấy buộc phải cạnh tranh trong cuộc đua này, bằng cách nhanh chóng tung ra một loại vaccine trước khi được thử nghiệm đầy đủ.

"Tôi chắc rằng điều này sẽ khiến ông ấy có thêm động lực để thúc đẩy cơ quan nghiên cứu và phát triển, cùng Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) đẩy nhanh tốc độ hơn. Nếu ông ấy tin rằng xét nghiệm làm tăng ca nhiễm, tôi nghi ngờ ông ấy sẽ tin rằng một loại thuốc hoặc vaccine sẽ ổn nếu không qua thử nghiệm" - Tiến sĩ Margaret Hamburg, Ủy viên FDA dưới thời tổng thống Barack Obama cho biết.

Không có gì bàn cãi là Nga đã khuấy động nhiệm vụ quốc tế về phát triển vaccine nhằm ngăn đại dịch, mà sau đó đã phát triển thành cuộc đua địa chính trị giữa các cường quốc lớn nhất thế giới.

Peter Baker, biên tập viên của NYTimes, nhận định nghiên cứu vaccine đã bị cuốn vào vòng xoáy áp lực khi chính quyền Trump chạy đua phát triển loại thuốc chống nCoV, virus khiến hơn 167.500 người chết ở Mỹ. Vaccine do hai công ty dược phẩm ở Mỹ phát triển đã chuyển sang thử nghiệm lâm sàng Giai đoạn ba, bước cuối cùng trước khi được cấp phép. Nhưng nhiều nhà khoa học lo ngại quy trình sẽ được rút ngắn khi Tổng thống Trump muốn biến đây thành "lá bài quan trọng" cho chiến thắng trước cuộc bầu cử ngày 3/11 tới.

Nhà Trắng khẳng định dữ liệu, chứ không phải chính trị, sẽ chi phối quyết định phê duyệt vaccine, dù Tổng thống Trump nhiều lần liên kết dự án phát triển vaccine thần tốc Operation Warp Speed với thời hạn của chiến dịch tranh cử. Ông từng cho biết vaccine ngừa nCoV có thể được tung ra thị trường trước ngày bầu cử, dù giới khoa học nhận định phải tới đầu năm sau mới hoàn thành thử nghiệm.

Trong buổi họp báo cuối ngày 11/8, Tổng thống Mỹ không bình luận gì về thông báo vaccine mới của Nga, nhưng khoe về "tiến bộ vượt bậc" trong phát triển vaccine của Mỹ và khẳng định "chúng tôi đang tới rất gần quá trình phê duyệt".

Tổng thống Mỹ Donald Trump khởi động "Chiến dịch Thần tốc" với mục tiêu cung cấp vaccine cho tất cả người Mỹ vào tháng 1/2021. Ngày 12/8, ông công bố hợp đồng trị giá 1,5 tỷ USD với công ty Moderna để sản xuất 100 triệu liều vaccine.

"Chúng ta đang trên đà nhanh chóng sản xuất 100 triệu liều ngay khi vaccine được phê duyệt và con số này sẽ lên tới 500 triệu sau đó, vì vậy chúng ta sẽ có khoảng 600 triệu liều", ông phát biểu.

Mỹ đầu tư nhiều hơn các quốc gia khác, ít nhất là 10,9 tỷ USD, để phát triển và sản xuất vaccine nCoV.

Ngoài Moderna, Mỹ cũng đặt trước hàng trăm triệu liều vaccine từ nhiều công ty khác như Johnson & Johnson, Novavax, Pfizer, Sanofi và AstraZeneca.

Hải Lâm