Tranh luận nóng

Đề xuất hỗ trợ người dân 1-1,5 triệu đồng: Viển vông?

Thứ Ba, 31/03/2020 07:33

(Đại gia) - Không thể lấy chính sách của một cường quốc và giàu nhất thế giới như Mỹ để áp dụng cho VN, một nước đang phát triển và luôn thâm hụt NSNN.

Liên quan tới đề xuất hỗ trợ cho mỗi công dân Việt Nam 1 – 1,5 triệu đồng/người để người dân trang trải cho sinh hoạt phí tối thiểu của Bầu Thắng, PGS Nguyễn Hồng Nga - Trường ĐH Kinh tế - Luật, ĐHQG TP.HCM khẳng định đề xuất tiền hỗ trợ cho người dân khó khả thi ở Việt Nam.

De xuat ho tro nguoi dan 1-1,5 trieu dong: Vien vong?
Ảnh hưởng của Covid-19 tới kinh tế, xã hội là rất lớn. Ảnh minh họa: Báo quốc tế

Thứ nhất, nước ta còn nghèo, thu nhập trung bình chưa đến 3000 USD một người một năm, nguồn lực trong nước còn rất hạn chế.

Trong bối cảnh đó, chúng ta không thể dàn hàng ngang chi cho tất cả 96 triệu dân Việt bởi trong số này rất nhiều người giàu và không thuộc đối tượng phải trợ cấp. Làm sao có thể sàng lọc được các đối tượng cần được nhận 1,5 triệu? Không làm cẩn trọng và minh bạch thì đây lại là một mảnh đất màu mỡ cho tham nhũng.

Thứ hai, trong cuộc khủng hoảng Covid- 19 này phần lớn, trên 80% các DN bị ảnh hưởng nghiêm trọng, vì vậy, giải pháp xã hội hóa, đóng góp từ doanh nhân và DN là rất khó và hầu như bất khả thi.

Còn nếu đi vay nước ngoài, số tiền ước tính mà chính phủ phải bỏ ra là 1,5 triệu nhân với 96 triệu dân = 144 ngàn tỷ hay hơn 6 tỷ USD. Số tiền này hoàn toàn không nhỏ, tương đương với 9,3 % NSNN và 2,4% GDP. Nếu chi từ NSNN sẽ dẫn tới NSNN thâm hụt thêm 2,4% GDP và sẽ đạt khoảng 6% GDP, cao hơn nhiều với con số 3,44% GDP do Bộ Chính trị dự toán cho năm 2020 và làm tăng tỷ lệ nợ công lên con số 58,5% GDP, gần ngưỡng 60% GDP mà Quốc Hội đề ra.

Mặt khác, vay 6 tỷ USD không hề dễ mà trái lại là cực kỳ khó khăn trên nhiều phương diện bởi rất nhiều nước bị ảnh hưởng bởi Covid-19 và cũng muốn vay quốc tế. Hơn một nửa thế giới bị tác động bởi dịch Covid- 19. Vì thế, việc đi vay để cho người dân chi tiêu lại là một điều hơi viển vông trừ khi chính chúng ta có nguồn lực cá nhân.

Ngoài ra, mục tiêu vay để cho người dân tiêu là không khả thi bởi vay thì phải có đề án sinh lời hoặc dùng vào việc khẩn cấp.

Thứ ba, chỉ có một số nước giàu họ mới cho trực tiếp người dân tiền đề tiêu như nước Mỹ, Singapore hay Thụy Sĩ. Tuy nhiên, không thể lấy chính sách của một cường quốc và giàu nhất thế giới như Mỹ để áp dụng cho VN, một nước đang phát triển và luôn thâm hụt NSNN và bởi đặc thù kinh tế - xã hội của từng nước.

Nếu muốn hỗ trợ cho người dân thì chúng ta nên hỗ trợ cho các DN để họ tạo công ăn việc làm và sản phẩm cho xã hội và cả thể giới.

PGS Nguyễn Hồng Nga nhấn mạnh, người dân đã đủ ăn, vì vậy, các chính sách nên tập trung vào sản xuất và các NH có thể cho người dân vay tiêu dùng với lãi suất ưu đãi và cần có sự can thiệp của nhà nước vào thị trường tín dụng.

"Thực ra nếu vay được của nước ngoài 6 tỷ USD để chia cho 96 triệu người dân cũng không tồi và không ảnh hưởng nhiều đến nợ công, nhưng cái chúng ta bây giờ cần tính toán là hiệu quả sử dụng đồng tiền, chứ không phải cào bằng phân phối", vị chuyên gia tính toán..

Kể lại câu chuyện vui về hiệu quả và công bằng, PGS Nguyễn Hồng Nga nói: "Có 1 USD, bạn nên đưa cho Bill Gates hay một người vô gia cư. Nếu cần hiệu quả kinh tế thì nên đưa Bill Gates vì từ một USD này ông ta có thể đầu tư và làm ra nhiều đô la, còn đưa cho người nghèo thì họ tiêu sài hết".

Bầu Thắng đề xuất hỗ trợ mỗi người dân 1-1,5 triệu đồng

Từ ví dụ trên, vị PGS cho rằng nếu mỗi tháng một người thêm 500 ngàn thì chỉ giải quyết được bài toán ngắn hạn, cho con cá chứ không cho cần câu. Hơn nữa con cá này quá nhỏ, không giải quyết được vấn đề.

Do đó PGS Nguyễn Hồng Nga cho rằng, chính sách hỗ trợ cần được nhìn với những giải pháp căn cơ, hợp lý và khả thi hơn.

Theo vị PGS, bài toán có thể làm ngay là  miễn trừ thuế thu nhập cá nhân 9 tháng cuối năm 2020 và giảm 50% thuế thu nhập DN cùng hàng loạt các chính sách giảm, hoãn hay miễn khác để khoan sức dân.

Theo tính toán của vị chuyên gia, nếu miễn thuế TNCN và giảm 50% thuế TNDN trong 9 tháng cuối năm thì sẽ giúp người dân và DN có số tiền là gần 180 ngàn tỷ, hơn con số 144 ngàn tỷ nếu phải đi vay. Như vậy, nếu miễn thuế TNCN và giảm 50% thuế TNDN thì giống như chúng ta trợ cấp cho người dân và DN số tiền là 120 ngàn tỷ.

Về lâu dài, phải có các chính sách tài khóa, tiền tệ khoa học và hiện đại và sử dụng chúng một cách đúng đắn để có thể trở lại quĩ đạo trước dịch Covid- 19 trong một thời gian hợp lý. Bên cạnh đó, người dân cần chi tiêu hiệu quả và hợp lý hơn, tránh việc nhiều năm nay chúng ta chưa giàu mà đã là một xã hội tiêu thụ rồi.

Hoài An