Tranh luận nóng

Siêu dự án tâm linh: Cần minh bạch dòng vốn, quỹ đất

Thứ Năm, 28/02/2019 13:32

(Doanh nghiệp) - Các địa phương cần phải cân nhắc, xem xét, đánh giá lại những lợi ích thực sự mà dự án mang lại cho địa phương là gì?

Điểm mặt hàng loạt những dự án tâm linh đồ sộ được xây dựng đã và đang chuẩn bị được đưa vào khai thác như Hồ Núi Cốc (Thái Nguyên), Tràng An - Bái Đính (Ninh Bình), đặc biệt là dự án chùa Tam Chúc (Hà Nam) dù chưa xây dựng xong đã được đưa vào khai thác... và rất nhiều các dự án tâm linh khác, PGS.TS. Phạm Trung Lương - Nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển Du lịch đề nghị Quốc hội cần kiểm tra, giám sát các đại dự án du lịch tâm linh nói chung trên cả nước. 

Sieu du an tam linh: Can minh bach dong von, quy dat
Chùa Tam Chúc (Hà Nam) đang xây dựng đã đón khách. Ảnh: Kienthuc

Đã là dự án tâm linh thì không ai đặt vấn đề kinh doanh trên lòng tin tín ngưỡng cả.

Như vậy, có sự thực là nếu dự án tâm linh được xây dựng chỉ để thỏa mãn nhu cầu tín ngưỡng, phục vụ cộng đồng người dân đến hành hương, nguồn thu chắc chắn không nhiều.

Với nguồn thu trên chỉ đủ để bù đắp phần chi phí vận hành, không mang lại lợi nhuận cho nhà đầu tư. Vậy câu hỏi đặt ra, nếu chỉ làm dự án tâm linh đơn thuần mà không có lãi thì nhà đầu tư nào muốn đổ tiền đầu tư?

Trả lời câu hỏi trên, vị PGS đặt ra 3 vấn đề:

Thứ nhất, mục đích xây dựng dự án du lịch tâm linh đang bị lợi dụng, làm méo mó, sai lệch bản chất.
 
"Hầu hết các dự án tâm linh đều có quy mô rộng lớn, ví dụ Khu Du lịch Tràng An - chùa Bái Đính (Ninh Bình) trên diện tích 700ha với 20 hạng mục; Chùa Tam Chúc với diện tích 5.000ha; Quần thể chùa Bái Đính với diện tích 1700 ha, khu tâm linh Hồ Núi Cốc... đi cùng với đó là hàng loạt các hạng mục khác như nhà nghỉ, khách sạn, sân golf, khu vui chơi nghỉ dưỡng...

Rõ ràng, những dự án trên không xây dựng vì mục đích phục vụ lòng tin tín ngưỡng mà đã có mục đích kinh doanh, kiếm lợi rất rõ của nhà đầu tư", vị PGS nói.

Thứ hai, phải xem xét lại dòng vốn xây dựng những siêu dự án tâm linh, vì đó là biểu hiện của sự đầu tư bất thường.

Hầu hết các dự án du lịch tâm linh đều được đầu tư với nguồn vốn rất lớn do nhà đầu tư tự bỏ vốn hoặc theo hình thức đan xen đầu tư giữa vốn của doanh nghiệp và vốn Nhà nước.

Với việc nhà đầu tư tự bỏ vốn, vị PGS cho rằng, nếu đầu tư vào tâm linh thật sự chắc chắn nhà đầu tư sẽ không có lãi nhưng với việc sẵn sàng bỏ ra cả nghìn tỉ để đầu tư thì hoàn toàn có cơ sở nghi vấn về nguồn tiền và mục đích đầu tư vào những công trình này từ đâu?

Còn với trường hợp đầu tư đan xen, Nhà nước bỏ tiền GPMB, xây dựng đường xá, cầu cống, nhà đầu tư xây dựng các hạng mục công trình, ông yêu cầu phải làm rõ, tránh tình trạng mang tiền ngân sách đầu tư cho nhà đầu tư hưởng lợi.

Thứ ba, như đã nói, hầu hết các dự án đều sử dụng một quỹ đất rất lớn, việc này phải được làm rõ việc cấp đất cho nhà đầu tư đã đúng Luật chưa?

Quy định cấp đất cho các dự án tâm linh cụ thể thế nào? Diện tích bao nhiêu là đủ? Việc này cần phải được làm rõ để tránh làm méo mó mục đích phát triển tâm linh.

"Chính vì khung pháp luật vẫn chưa có quy định cụ thể về dự án tâm linh nên đang có sự lách luật, lợi dụng núp bóng dự án tâm linh để kinh doanh. Thực tế chứng minh tại những dự án này, diện tích xây chùa chỉ chiếm một phần, còn lại để dành cho các dự án nghỉ dưỡng.

Từ góc độ quản lý nguồn lực của đất nước, trong bối cảnh hiện nay việc dành hàng nghìn ha đất cho nhà đầu tư một dự án tâm linh thật quá lãng phí, trong khi, với nguồn lực đất đai đó để dành phát triển kinh tế xã hội, đời sống dân sinh sẽ đem lại lợi ích rất lớn, cần phải xem xét.

Cần lưu ý, đất là sở hữu toàn dân, là tài sản chung phải được tính toán đầu tư một cách hiệu quả nhất, mang lại nguồn lợi lớn nhất cho nhà nước và nhân dân", PGS Phạm Trung Lương nói rõ.

Thế giới đầu tư công nghệ, DN Việt xây chùa kiếm lợi?

Từ những phân tích ở trên, PGS.TS Phạm Trung Lương cho rằng cần phải xem xét lại tính hợp lý và mục đích khi quy hoạch xây dựng các dự án du lịch tâm linh.

Ông nhấn mạnh, du lịch tâm linh không thể bị biến thành công cụ kiếm lợi cho các đại gia, nhà đầu tư.

"Xu hướng chạy đua đầu tư dự án du lịch tâm linh thời gian qua đang phát triển rất nhanh, các địa phương cần phải cân nhắc, xem xét, đánh giá lại những lợi ích thực sự mà dự án mang lại cho địa phương là gì?

Lợi ích ở đây không chỉ có lợi ích về mặt kinh tế, xã hội mà còn bao gồm cả lợi ích về lòng tin về mặt tín ngưỡng, đây mới là vấn đề quan trọng", ông Lương nói

  • Lam Nguyễn