Tranh luận nóng

Doanh nghiệp Mỹ muốn đầu tư điện-khí tỷ USD: Băn khoăn

Thứ Ba, 04/08/2020 13:37

(Tài chính) - Giá thành cao, thị trường tiêu thụ cho sản phẩm khó và chi phí mua sắm, sữa chữa thiết bị, máy móc quá cao là điều khiến chuyên gia lo ngại.

Ban Quản lý Khu kinh tế Vân Phong ở Khánh Hòa đã cho phép Công ty Millennium của Mỹ vào khảo sát, nghiên cứu dự án tại khu vực Vân Phong để nghiên cứu khả thi tổ hợp dự án khí - điện ước tính đầu tư 8 tỷ USD. Đánh giá về động thái trên, PGS.TS Trương Duy Nghĩa - Chủ tịch Hội Khoa học kỹ thuật Nhiệt Việt Nam cho rằng, phát triển điện - khí là xu hướng tích cực nhưng tiếc là, khó khả thi.

Doanh nghiep My muon dau tu dien-khi ty USD: Ban khoan
Phát triển điện khi có nhiều ưu điểm nhưng cũng có nhiều hạn chế, nhất là về giá thành và chi phí vận hành. Ảnh TTO

Theo vị chuyên gia, về ưu điểm, có thể thấy nếu làm nhà máy điện - khí thì dự án thực hiện nhanh hơn, ít tốn đất, không gây ô nhiễm nhiều. Nói cách khác là suất đầu tư điện khí thấp hơn đầu tư điện than.  Đặc biệt, hiệu suất sử dụng của khí cao, cao hơn rất nhiều lần so với than.

Ngoài ra, điện khí cũng có ưu điểm khác là khởi động rất nhanh, chỉ khoảng hơn 10 phút là đủ tải vận hành máy, trong khi điện than phải mất mấy tiếng đồng hồ để đốt nước thành hơi rồi mới vận hành được máy.

Mặc dù vậy, vẫn có nhiều hạn chế, khó khăn nếu muốn triển khai dự án điện - khí tại Việt Nam.

Đầu tiên, về chi phí mua nhiêu liệu, chi phí mua sắm, sữa chữa thiết bị, máy móc.

"Xây dựng nhà máy điện - khí đồng nghĩa với việc Việt Nam sẽ phải tính tới việc nhập khí đốt từ nước ngoài. Việc này cũng gặp khó khăn rất nhiều trong điều kiện hiện nay vì thiếu hệ thống đường ống dẫn, điều kiện kho cảng, bồn chứa...", vị PGS phân tích.

Trong trường hợp Việt Nam thể nhập khí đốt hóa lỏng (LNG), nguồn nhập cũng bị hạn chế do chỉ có một số nước có nguồn cung dồi dào là Indonesia, Úc, Mỹ. Chưa kể, giá nhập cũng rất cao.

Ví dụ, giá ở khí hóa lỏng ở Mỹ là 3,7 USD/1 Btu thì khi vận chuyển về Việt Nam, chi phí kho cảng, bồn chứa, rồi phải hóa khí đó để đưa lên máy phát điện thì chi phí sẽ bị đội lên rất đắt đỏ. Tính chi phí chung khi nhập về Việt Nam, cứ 1 triệu Btu sẽ phải cộng thêm từ 9-10 USD.

Từ chi phí nguyên liệu tăng cũng làm chi phí chung trong vận hành của nhà máy điện khí tăng, khiến giá điện cũng tăng theo. Nếu điện than có giá từ 6-6,5 Cen/1Kwh thì điện khí sẽ có giá khoảng 13 Cen/1Kwh.

"Giá điện này quá cao so với mức thu nhập trung bình của người dân, vì thế, làm dự án điện - khí thời điểm này dường như không khả thi", vị chuyên gia phân tích.

Gazprom đầu tư dự án điện khí Quảng Trị: Nhiều kỳ vọng

Thứ hai, chi phí vận hành, bảo trì của điện khí rất đắt, đắt gấp đôi so với nhà máy điện than.

"Vì tất cả thiết bị, máy móc, phụ kiện sử dụng ban đầu của quốc gia nào khi sửa chữa, bảo dưỡng đều phải mua từ quốc gia đó, không thể mua từ nước khác.

Hơn nữa, tuổi thọ của các thiết bị chạy khí cũng thấp hơn tuổi thọ của thiết bị chạy than do phải chịu nhiệt rất cao, nên tác động thiết bị nhiều hơn, nhanh hỏng hơn", vị chuyên gia phân tích.

Từ những phân tích trên, vị chuyên gia cho rằng cần cân nhắc thận trọng trước khi triển khai các dự án điện. Đặc biệt, Quy hoạch điện VIII cũng phải  nêu rõ các mục tiêu, cũng như xây dựng rõ tỉ lệ cơ cấu các nguồn điện trong hệ thống truyền tải điện. Trong đó, các vấn đề về chi phí tối thiếu, giá thành sản phẩm... cũng phải công khai, minh bạch, tránh tình trạng phát triển dự án tràn lan, phá vỡ quy hoạch.

Lam Lam