Tranh luận nóng

Tính giá nước sạch: Doanh nghiệp đừng tham quá!

Thứ Sáu, 29/11/2019 07:01

(Thị trường) - Việc tính đúng, tính đủ giá nước sạch là yếu tố cần thiết để đảm bảo quyền lợi cho doanh nghiệp nhưng phải minh bạch.

Không thể áp một mức giá nước sạch cho toàn quốc

Ngày 28/11, tại buổi tọa đàm “Giá nước - Đảm bảo lợi ích giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng”, chuyên gia cho rằng việc khác nhau về mức giá nước sạch giữa các tỉnh, thành cũng như giữa các nhà máy cấp nước sạch ở Hà Nội trong thời gian qua là bởi phương án giá phụ thuộc vào chi phí đầu tư, khấu hao tài sản, điều kiện môi trường, nhu cầu sử dụng, nên không thể áp theo một mức giá.

Ông Nguyễn Tiến Thỏa, Chủ tịch Hội Hội thẩm định giá Việt Nam, nguyên Cục trưởng Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính) cho hay, đầu vào sản xuất ra nước sạch hiện nay cơ bản có hai nguồn là nước ngầm và nước mặt. Đầu vào nước ngầm và nước mặt khác nhau kéo theo chi phí xử lý khác nhau.

Trong khi đó, phương án giá nước lại căn cứ vào điều kiện thực tế cụ thể của cơ cấu nguồn vốn. Hơn nữa, quy định về khấu hao tài sản cũng là khoản chi phí hình thành nên giá, tài sản đã hết khấu hao nhưng vẫn dùng được vào sản xuất vẫn sử dụng nhưng không tính vào giá.

Như vậy, ngay ba yếu tố trên đã tạo nên các mức giá khác nhau. Ông Thỏa cho rằng, so sánh về giá phải đồng nhau về các tiêu chí, giá nước bán lẻ không thể so với giá bình quân.

Tinh gia nuoc sach: Doanh nghiep dung tham qua!
Các chuyên gia tham dự tọa đàm. Ảnh: Báo Tài nguyên và Môi trường

Trong khi đó, ông Trần Quang Hưng, nguyên Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Cấp thoát nước Việt Nam cũng cho biết: “Dù chúng ta đã có khung pháp lý phù hợp, nhưng nước là loại hàng hóa đặc thù, nên hiện 63 tỉnh thành lại có 63 mức giá khác nhau. Nếu có 100 đơn vị cấp nước thì tôi tin sẽ có 100 mức giá khác nhau”.

Lý do được ông Hưng đưa ra là giá nước không đơn thuần là vấn đề lý thuyết mà tùy thuộc vào điều kiện kinh tế, về dân sinh, môi trường của từng đơn vị đầu tư cấp nước.

“Vì thế, Nhà nước không thể thống nhất, áp theo một mức giá cho toàn quốc, mà phải phù hợp với từng địa phương”, TTXVN dẫn lời ông Hưng nêu quan điểm.

Tính đúng, tính đủ nhưng “đừng tham quá”

Chia sẻ ở góc độ doanh nghiệp, ông Trần Đăng Quý, Chủ tịch Công ty Cổ phần cấp nước Nam Định cho hay, hiện nay ngành nước đã cổ phần hóa nên cần tối đa hóa lợi nhuận, vay vốn đầu tư cần trả lãi ngân hàng, trả cổ tức hàng năm cho các cổ đông. Do đó, doanh nghiệp cấp nước gặp nhiều khó khăn.

Ông Quý lấy ví dụ hiện doanh nghiệp cấp nước nếu lấy nước sông Đáy hiện ô nhiễm không thể xử lý, cần thay đổi nguồn nước, trong đó chi phí đường ống lớn. “Nếu đường ống 40km giá phải 20.000 đồng mới có lãi”, ông nhấn mạnh.

Góp thêm ý kiến, ông Trần Quang Hưng cho rằng vấn đề nước hiện chưa tính đúng, tính đủ. "Nước ảnh hưởng đến kinh tế, nhưng giá nước có tăng lên đến 20.000 đồng/m3 thì cũng không ảnh hưởng gì lắm đến cuộc sống của người dân.”

“Bởi vì 20.000/m3 nước, nếu mỗi ngày chúng ta dùng 150 lít, cũng nhỉ mất chỉ có 3.000 đồng/ngày. Tính ra chỉ bằng chén trà đá, trong khi người ta mang 150 lít nước đến tận nhà. Cho nên cần hiểu nước là nhu cầu thiết yếu những cũng là thứ hàng hóa rẻ nhất”, ông Hưng phân tích.

Vậy tại sao nói về vấn đề giá nước, chúng ta lại bàn tán nhiều như vậy? Và tại Hà Nội lại cần thuê tư vấn độc lập?

Ông Hưng cho rằng, “cần phải dùng tư vấn độc lập, bởi ở Hà Nội hiện nay có 3 nguồn nước. Trong đó, đáng chú ý là nước ngầm.

“Với nhà máy nước sông Đà, hay nước sông Đuống cũng vậy. Người ta phải xử lý và sử dung bao nhiêu hóa chất, bao nhiêu điện, bao nhiều nhân công thì phải thuê tư vấn độc lập, chứ để họ tự kê khai, người dân không tin”, ông Hưng chia sẻ.

Trên phương diện là một người dân cần sử dụng nước sạch, ông Hưng cho rằng giá nước có thể cao, thậm chí tính theo giá nước ở châu Âu, nhưng vấn đề quan trọng nhất phải là sự minh bạch.

“Cùng với đó là chất lượng nước phải đảm bảo, chất lượng dịch vụ phải liên tục 24/24 giờ. Ngoài ra, áp lực truyền nước phải đảm bảo. Còn nếu không đảm bảo thì làm sao người dân chấp thuận được”, ông Hưng nói.

PGS.TS Nguyễn Hồng Tiến, Phó Chủ tịch thường trực kiêm Tổng thư ký Hội Cấp thoát nước Việt Nam (Nguyên Cục trưởng Cục Hạ tầng kỹ thuật, Bộ Xây dựng) cho rằng việc tính đúng, tính đủ giá nước sạch là yếu tố cần thiết để đảm bảo quyền lợi cho doanh nghiệp, nhưng phải thật sự minh bạch.

Tuy nhiên, “doanh nghiệp cũng đừng tham quá", ông Tiến nêu quan điểm và cho rằng việc áp giá cũng không thể tính giá theo kiểu “hóa thân vào tài sản” - nghĩa là tính giá nước gắn với tất cả chi phí đầu tư để người tiêu dùng trả kèm giá nước.

Minh Thái (Tổng hợp)