Tranh luận nóng

Điều kiện rời al-Tanf: Syria đuổi Iran, chia dầu mỏ cho Mỹ

Thứ Năm, 30/08/2018 13:35

(Quan hệ quốc tế) - Damascus đã cự tuyệt điều kiện của Mỹ để rời khỏi al-Tanf là ‘Iran phải rút quân và các công ty Mỹ được chia phần chiếc bánh dầu mỏ Syria’.

Syria cự tuyệt 3 điều kiện để Mỹ rút khỏi al-Tanf

Chính quyền Damascus đã từ chối lời đề nghị của Mỹ rút quân khỏi Al Tanf - một căn cứ của Mỹ ở phía đông nam Syria và khu vực nhiều dầu mỏ ở phía Đông sông Euphrates, để đổi lấy ba nhượng bộ từ chính phủ Syria, theo báo cáo từ tờ nhật báo Al Akhbar của Lebanon hôm 29/8.

Theo tờ báo này, các quan chức của "một số quan chức tình báo và an ninh Mỹ" được cho là đã hạ cánh trên một chiếc máy bay tư nhân của Các tiểu Vương quốc Ả rập Thống nhất (UAE) tại sân bay quốc tế Damascus vào hồi cuối tháng 6. Sau đó, họ tới trung tâm Damascus để gặp gỡ với người đứng đầu Cơ quan an ninh quốc gia Syria là Thiếu tướng Ali Mamlouk.

Cuộc họp được báo cáo kéo dài trong bốn giờ. Hai bên đã thảo luận nhiều khía cạnh của cuộc chiến đã kéo dài ở Syria trong suốt bảy năm qua, trước khi người Mỹ đưa ra lời đề nghị rút quân khỏi Al Tanf và phía Đông sông Euphrates với ba điều kiện, bao gồm: Rút hoàn toàn lực lượng quân sự của Iran; Chia sẻ một phần lợi nhuận dầu mỏ của Syria và trao đổi thông tin tình báo về các ổ nhóm khủng bố.

Tuy nhiên, phái đoàn Syria do ông Ali Mamlouk, người đứng đầu cơ quan an ninh quốc gia Syria, đã không chấp thuận các điều kiện đó và yêu cầu Mỹ phải lập tức rút lực lượng.

Thông tin xuất hiện trong bối cảnh Nga cáo buộc Mỹ và các đồng minh đang lên kế hoạch không kích Syria, với lí do mà Nga tuyên bố là một kịch bản dàn dựng giải mạo, nhằm vu cáo quân chính phủ Syria tấn công bằng vũ khí hóa học vào thường dân ở Idlib.

Các tàu chiến Mỹ mang tên lửa Tomahawk được cho là đã tiến vào Địa Trung Hải và sẵn sàng cả ở vịnh Ba Tư (vịnh Persian); còn các máy bay ném bom B-1B ở Căn cứ al-Uder của Qatar cũng đã sẵn sàng phóng tên lửa hành trình AGM-158 JASSM vào tấn công Syria.

Ngoài ra, trong tuần qua cũng đã xuất hiện thông tin về việc Mỹ và Israel đã vạch kế hoạch không kích vào các lực lượng Iran ở cả Syria lẫn Iraq (và thực tế là đã có những máy bay ‘lạ’ tấn công nhóm dân quân người Shiite Khatab Hezbollah thân Iran, ở địa điểm dọc tuyến đường cao tốc Baghdad-Damascus, đối diện thị trấn Abu Kamal của Syria).

Dieu kien roi al-Tanf: Syria duoi Iran, chia dau mo cho My

Mỹ ra điều kiện rút khỏi căn cứ al-Tanf là rút quân Iran và dầu của Syria

Do đó, thông tin này càng gây hỗn loạn cho bức tranh toàn cảnh về vấn đề Syria. Mặc dù giới chức Mỹ hiện chưa đưa ra bình luận về thông tin trên nhưng cựu Đại sứ Vương quốc Anh tại Syria Peter Ford nói với Sputnik News rằng, ông cho là thông tin trên gần như “hoàn toàn đáng tin cậy".

Điều gì ẩn chứa đằng sau những đề nghị của Mỹ?

Điều kiện đầu tiên là Iran phải rút hoàn toàn khỏi đất nước Syria - tất cả vì đồng minh Israel.

Thực ra, đây không phải là điều gì mới mẻ mà từ lâu Mỹ và Israel đã nhiều lần cảnh cáo cả bằng lời nói lẫn hành động, về việc chính quyền Damascus không được để Iran hiện diện quân sự ở Syria, hỗ trợ lực lượng Hezbollah Lebanon và sử dụng lãnh thổ Syria làm bàn đạp để tấn công Israel.

"Các nguồn tin mở đã thông báo vào tháng 6 rằng, Hoa Kỳ đã đề nghị đưa Al Tanf vào hỗn hợp một thỏa thuận liên quan đến các điều kiện mà Washington sẽ chấp nhận trong chiến dịch của chính phủ Syria để giải phóng miền Nam. Trong đó có điều kiện là Iran phải rút quân khỏi phía nam Syria" - cựu Đại sứ Anh Peter Ford nói.

Tuy nhiên, không giống như Hoa Kỳ, Iran đã được chính phủ Syria mời để giúp chống lại các nhóm khủng bố Hồi giáo và các lực lượng phiến quân được nước ngoài hậu thuẫn. Lực lượng thân Iran đã tham chiến ở phía nam Syria, gần cao nguyên Golan mà Israel chiếm đóng bất hợp pháp.

Ông Ford khẳng định al-Tanf đã phản ánh sự yếu kém của địa vị chính thức của Mỹ tại Syria.

“Vào tháng 6, người Mỹ biết rằng họ không thể ngăn cản chiến dịch của chính phủ Syria lấy lại miền nam. Họ có thể làm gì, Mỹ xung đột với Nga và Israel trả đũa Iran bằng việc đánh bom ở Syria với quy mô lớn mà không có bất kỳ lý do gì? Điều đó là hoàn toàn không thể" - Ford nêu vấn đề.

Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump không thể tỏ ra yếu đuối đối với các chính khách diều hâu ở Washington và giới chức lãnh đạo đồng minh thân thiết Israel. Do đó, ý tưởng tốt nhất của ông ta là đưa ra một gói thỏa thuận và ném al-Tanf vào mớ hỗn độn đó.

Nhượng bộ thứ hai và thứ ba: Các doanh nghiệp Mỹ được nắm giữ một phần thị trường dầu mỏ Syria - bí mật cuộc hôn nhân giữa tình báo và dầu mỏ Mỹ ở Syria.

Al Akhbar cho biết, Mỹ cũng yêu cầu một phần miếng bánh trong khu vực nhiều dầu mỏ nhất ở miền đông Syria, thời gian gần đây đã bị Lực lượng Dân chủ Syria (SDF, mà thực chất là bị chi phối bởi Đơn vị Bảo vệ Nhân dân người Kurd-YPG) được Mỹ hậu thuẫn, kiểm soát trái phép ở phía Đông tỉnh Deir ez-Zor (phía bờ Đông sông Euphrates).

Hiện vẫn có các dự án dầu mỏ của Mỹ tồn tại ở Syria, nhưng điều thú vị là nó bao gồm sự tích hợp của các tổ hợp dầu mỏ và tình báo lớn của Mỹ. Trên cao nguyên Golan hiện có Genie Energy Ltd., một công ty có trụ sở ở New Jersey, đang theo đuổi một dự án khai thác dầu ở đó.