Tranh luận nóng

Hậu Kirkuk, người Kurd cay đắng trả đất, trở về Kurdistan

Thứ Sáu, 20/10/2017 07:08

(Quan hệ quốc tế) - Theo giới truyền thông, người Kurd Iraq đã chấp nhận rút hết khỏi các khu vực đã chiếm của khủng bố IS, trở về đúng ranh giới của Kurdistan.

Người Kurd trả đất chiếm của IS cho chính quyền trung ương

Một phát ngôn viên của Peshmerga vào ngày 18 tháng 10 nói rằng, biên giới của các vùng lãnh thổ “do Hoa Kỳ và người Kurd” kiểm soát sẽ dựa trên các tuyến phân định được vạch ra trước khi bắt đầu hoạt động của họ ở Mosul vào ngày 17 tháng 10 năm 2016.

Phát ngôn viên của Peshmerga Ministry Halgurd Hikmat nói rằng, dựa trên một thỏa thuận ký kết giữa Chính phủ khu vực Kurdistan (Kurdish Regional Government-KRG) và Iraq, dưới sự giám sát của liên minh do Hoa Kỳ dẫn đầu, Peshmerga sẽ vẫn kiểm soát được các lãnh thổ mà nó đã nắm giữ trước khi bắt đầu hoạt động của mình ở Mosul.

Theo Kênh truyền hình Kurdistan24, người phát ngôn của KRG nói rằng, cả chính quyền trung ương Baghdad và chính phủ tự trị Kurdistan đã đồng ý với quyết định này và cam kết sẽ thực hiện nghiêm túc sự sắp xếp đó và trong những ngày tới, đường biên sẽ được vạch lại theo đúng thỏa thuận.

Kênh truyền hình Sky News Arabia cũng dẫn nguồn tin giấu tên từ Kurdistan cho biết rằng, KRG và Chính phủ liên bang đã thực hiện một thỏa thuận mà theo đó, các lực lượng người Kurd đã đồng ý quay trở lại đường ranh giới đã hoạch định năm 2003.

Tuy nhiên, cả chính quyền Kurdistan và Chính phủ Iraq vẫn chưa đưa ra bình luận gì về cả hai báo cáo độc lập trên. Thủ tướng Iraq Haider al-Abadi đã phát biểu rằng, cuộc trưng cầu dân ý về nền độc lập của KRG đã trở thành “dĩ vãng”.

Abadi tuyên bố điều trên trong cuộc họp nội các hàng tuần về thành tích của Quân đội Iraq (IAF) trong việc thu hồi thành phố Kirkuk và nhiều điểm khác từ các lực lượng KRG ở miền bắc Iraq đồng thời kêu gọi người Kurd đối thoại dưới sự bảo trợ của hiến pháp đất nước.

Hau Kirkuk, nguoi Kurd cay dang tra dat, tro ve Kurdistan

Các lực lượng chính phủ Iraq tập kết gần các vị trí người Kurd tại vùng ngoại ô phía nam của Kirkuk vào ngày 15 tháng 10

Trước đó chính phủ của ông Haider al-Abadi tuyên bố rằng, Iraq thu hồi lại lãnh thổ này là điều hoàn toàn hợp Hiến; Erbil không được phép chiếm giữ Kirkuk và Chính quyền Kurdistan "không có quyền ra yêu sách" với Baghdad về thành phố này, bởi không có "sự kết nối lịch sử giữa KRG và Kirkuk".

Được biết, thỏa thuận này đạt được trong bối cảnh hồi đầu tuần này, Quân đội của KRG đã để Quân đội Iraq chiếm lại thành phố Kirkuk - vùng đất nhiều dầu mỏ không thuộc Kurdistan mà họ đã chiếm giữ mấy năm nay, sau khi đoạt được từ tay IS.

Mỹ không ủng hộ, người Kurd không thể địch được IAF

Trước đó, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã tuyên bố thẳng thừng rằng họ không ủng hộ ai trong cuộc đụng độ giữa Lực lượng vũ trang Peshmerga của Kurdish và Quân đội Iraq.

"…chúng tôi không tham gia, nhưng chúng tôi không thích thực tế là họ đang va chạm. Trong nhiều năm chúng tôi đã có mối quan hệ rất tốt với người Kurd và chúng tôi cũng ở bên cạnh Iraq, mặc dù chúng tôi chưa bao giờ và không nên ở trong đó” - ông Trump nói.

Liên minh chống khủng bố do Hoa Kỳ lãnh đạo đã ủng hộ cả quân đội Iraq và lực lượng Peshmerga trong cuộc chiến với IS và người Kurd đã từng nhiều lần sát cánh với Quân đội Iraq trong các chiến dịch quân sự ở cả miền Bắc và miền Nam nước này, mới đây nhất là trận chiến giải phóng thành phố Mosul.

Tuy nhiên, căng thẳng giữa hai bên đã nảy sinh sau cuộc trưng cầu dân ý về nền độc lập Kurdistan vào ngày 25 tháng 9. Chính quyền trung ương Baghdad cáo buộc KRG đang lên kế hoạch tuyên bố một quốc gia độc lập ở miền bắc Iraq, phá vỡ sự toàn vẹn lãnh thổ đất nước.

Hau Kirkuk, nguoi Kurd cay dang tra dat, tro ve Kurdistan

KRG sẽ phải trả lại vùng lãnh thổ rất lớn cho chính quyền Iraq

Đầu tuần này, quân đội Iraq và các đồng minh của họ đã bất ngờ mở chiến dịch quân sự nhằm vào Peshmerga để giành lại quyền kiểm soát thành phố Kirkuk, căn cứ không quân K1, sân bay của thành phố và nhiều mỏ dầu quan trọng.

Sau đó, các lực lượng chính phủ đã tiếp tục kiểm soát thị trấn Sinjar và một số làng mạc và thị trấn khác ở tỉnh Kirkuk; đồng thời họ cũng chiếm luôn đập nước Mosul ở gần thành phố thủ phủ của tỉnh Nineveh và cả dải biên giới Rabia của tỉnh này, giáp với biên giới Syria; nhằm ngăn chặn sự liên kết giữa Peshmerga và lực lượng vũ trang của người Kurd Syria ở tỉnh al-Hashakah là Đơn vị Bảo vệ Nhân dân người Kurd (YPG).

Nếu báo cáo của 2 kênh truyền hình Sky News Arabia và Kurdistan24 được xác nhận, Peshmerga sẽ bàn giao một diện tích lớn mà họ đã chiếm được trong cuộc chiến với IS cho Chính phủ liên bang.

Do đó, chính phủ sẽ giành lại quyền kiểm soát tất cả các mỏ dầu gần Kirkuk và các khu vực tranh chấp khác, cũng như nắm trọn một tuyến đường ống dẫn dầu quan trọng đi qua phía bắc Iraq, sang Thổ Nhĩ Kỳ, buộc người Kurd không thể tự do xuất khẩu nguồn tài nguyên quý báu của đất nước; làm Kurdistan mất đi một nguồn ngân sách rất quan trọng; gây sức ép mạnh đối với KRG nếu họ còn nhăm nhe đòi độc lập, tách khỏi Iraq.

Giới phân tích cho rằng, nếu không có Mỹ ủng hộ, người Kurd không phải là đối thủ của Quân đội Iraq và nếu giới lãnh đạo KRG cứ công khai theo đuổi ý tưởng thành lập một quốc gia độc lập của người Kurd thì họ có thể mất tất cả, trước khi đạt được mục đích của mình.

  • Thiên Nam