Tranh luận nóng

Nga-Saudi đạt thỏa thuận OPEC+: Vì sao Nga cứu Mỹ?

Thứ Hai, 13/04/2020 07:24

(Quan hệ quốc tế) - Điện Kremlin cho rằng cần có một thỏa thuận OPEC+ mới, nếu không nền kinh tế thế giới, đặc biệt là Mỹ sẽ cực kỳ khó khăn.

Nga phải có trách nhiệm tối đa

Trong cuộc họp cuối tuần này, các thành viên OPEC+ đã có thể thống nhất với nhau về một thỏa thuận cắt giảm sản lượng mới, sẽ có hiệu lực cho đến tháng 5 năm 2022.

Vào ngày 09/4, đã bắt đầu Hội nghị lần thứ 9 (Hội nghị bất thường, họp trực tuyến) giữa Bộ trưởng năng lượng các nước OPEC do Saudi Arabia lãnh đạo và các nước xuất khẩu dầu không thuộc OPEC, do Nga đứng đầu. Chủ đề của Hội nghị là giảm sản lượng khai thác dầu, trong tình hình nhu cầu giảm mạnh và giá dầu giảm sâu. 

Đồng chủ trì sự kiện này là Hoàng tử Abdulaziz bin Salman - Bộ trưởng Bộ Năng lượng Saudi Arabia và ông Aleksandr Novak - Bộ trưởng Năng lượng Liên bang Nga.

Sau 9 giờ thương lượng, các bên tham gia đàm phán đã đồng ý, trong tháng 5 và tháng 6 sẽ giảm 10 triệu thùng mỗi ngày, từ ngày 01/7 xuống 8 triệu thùng/ngày và từ ngày 01/01 năm sau đến tháng 4/2022 xuống còn 6 triệu thùng/ngày. Thỏa thuận sẽ có hiệu lực đến ngày 30/4/2022. Tuy nhiên, việc gia hạn thỏa thuận này sẽ được xem xét trong tháng 12-2021.

Tất cả các bên tham gia đàm phán đều đồng ý với những điều kiện trên trừ Mexico. Nước này phản đối việc giảm sản lượng 400 nghìn thùng mỗi ngày. Nỗ lực thuyết phục Bộ trưởng Bộ năng lượng Mexico Rocio Nale Garcia đã không thành công.

Các bên đàm phán OPEC + về giảm sản lượng khai thác dầu đã nhất trí tiếp tục cuộc thảo luận vào ngày 10/4 và cuối cùng, Mexico đã đồng ý tham gia thỏa thuận. Nước này sẽ giảm sản lượng khai thác một trăm nghìn thùng/ngày, còn Mỹ hứa sẽ giảm sản lượng thêm 250 nghìn thùng/ngày để giúp Mexico.

Vậy là OPEC+ đã đạt được thỏa thuận mới, với tổng cộng 23 quốc gia tham gia. Trong hai tháng tới, tổng sản lượng dầu khai thác trên thế giới sẽ giảm tới mười triệu thùng/ngày, sau đó là tám triệu thùng/ngày và đến năm 2021-2022 sẽ là sáu triệu thùng/ngày.

Như vậy, mức cắt giảm 10 triệu thùng/ngày được thực hiện từng bước giảm dần, lộ trình mà OPEC+ vạch ra giảm dần mức cắt giảm để thích ứng với sự phục hồi kinh tế thế giới thời kỳ "hậu COVID-19", tương ứng với đã phục hồi nền kinh tế, khiến nhu cầu dầu mỏ tăng lên.

Thỏa thuận đã được phê chuẩn của Hội nghị OPEC+ lần thứ 9 đòi hỏi Nga phải có trách nhiệm tối đa.

Nga-Saudi dat thoa thuan OPEC+: Vi sao Nga cuu My?
Thỏa thuận OPEC+ tạm thời làm Nga, Mỹ và Saudi Arabia hài lòng

Vậy tại sao Nga lại làm như vậy, và nước này có chịu thiệt thòi hay không? Giới chuyên gia đã đưa ra nhiều phân tích và bình luận để đưa ra câu trả lời cho những câu hỏi này.

Không đạt thỏa thuận, Mỹ sẽ cực kỳ khó khăn

Theo đánh giá chung của giới chuyên gia, kết quả Hội nghị bất thường lần thứ 9 OPEC+ làm hài lòng các bên. Saudi Arabia tháo gỡ được vấn đề thâm hụt ngân sách, Nga giữ được thị phần và không bị thiệt hại nhiều, còn Mỹ tránh được cuộc khủng hoảng nặng nề.

Theo phát ngôn viên của Tổng thống Nga Vladimir Putin là ông Dmitry Peskov nói trong chương trình “Moskva, điện Kremlin và Tổng thống Putin” trên kênh truyền hình “Russia 1”, nếu không có thỏa thuận mới giữa các nước xuất khẩu dầu mỏ, nền kinh tế thế giới có thể phải đối mặt với những hậu quả rất nghiêm trọng, đặc biệt là Mỹ.

“Trên thực tế, thỏa thuận là cần thiết cho toàn thế giới. Bởi vì, nếu rốt cuộc không có thỏa thuận như vậy, nền kinh tế thế giới sẽ đứng trước sự hỗn loạn với giá năng lượng không thể kiểm soát được” - ông Peskov nói.

Nhưng vì sao Nga nhún nhường cắt giảm sản lượng nhiều nhất? Theo giới phân tích, điều này xuất phát từ 2 lí do.

Thứ nhất là: Nga đã nắm quyền chủ động

Trong một tháng qua, kể từ 08/3/2020 đến 10/4/2020, Nga đã có đủ thời gian để thu xếp với các bạn hàng của mình (trong những hợp đồng đã ký trước đây), trước khi đồng ý cắt giảm như thỏa thuận đã công bố.

Theo nguồn thạo tin, Moscow đã và sẽ giao đủ hàng cho các bạn hàng theo hợp đồng triển hạn đã ký từ tháng 6/2019, do đó, việc cắt giảm sản lượng hiện đã không còn ảnh hưởng gì lớn đối với Nga.

Thứ hai là: Cứu Mỹ là tự cứu mình

Người phát ngôn của Tổng thống Nga là ông Dmitry Peskov nhấn mạnh rằng, mặc dù không công khai, nhưng thực ra Hoa Kỳ quan tâm đến thỏa thuận OPEC+ mới không kém gì Nga, đặc biệt là trong chiến dịch bầu cử Tổng thống vào tháng 11 tới.

Theo ông Peskov, trong trường hợp khủng hoảng giá dầu tiếp diễn, 10 triệu người Mỹ có thể bị mất việc làm, vì các công ty dầu đá phiến phải đối mặt với nguy cơ phá sản. Do đó, đối với tổng thống Mỹ, mối quan tâm này cũng đang được ưu tiên trong lĩnh vực kinh tế.

Với phương châm “cứu Mỹ là tự cứu mình”, Nga hiểu rõ rằng, nếu vì dầu lửa mà nền kinh tế Mỹ lâm vào tình trạng khủng hoảng thì thế giới cũng sẽ đứng trước một thảm họa mới, đó là đại dịch “COVID kinh tế”.

Điều này hoàn toàn không có lợi cho phát triển toàn cầu, bởi với tỷ trọng 42% GDP và 35% giá trị công nghiệp toàn cầu, Mỹ vẫn đóng một vai trò quan trọng đối với nền kinh tế thế giới, mà ngay cả Nga, Trung Quốc và EU cũng khó có thể thay thế.

Hiện nay, cuộc chiến giá dầu tạm thời kết thúc. Nhưng theo đánh giá của một số chuyên gia, cuộc chiến này sẽ lại tiếp tục và nó sẽ lan sang nhiều quốc gia khác chứ không chỉ đối với bộ ba OPEC (Saudi)-Nga-Mỹ. Có thể có những thay đổi bất ngờ sẽ diễn ra trong Hội nghị tới sẽ được tổ chức vào ngày 10/6/2020 bằng hình thức trực tuyến.

Thiên Nam