Tranh luận nóng

OSCE điều tra bầu cử Belarus: Mỹ 'đánh nguội' ông Putin?

Chủ Nhật, 20/09/2020 18:28

(Quan hệ quốc tế) - OSCE điều tra sau khi đề xuất hòa giải giữa chính quyền Minks với phe đối lập bị Tổng thống Putin bóc mẽ, nên đây chỉ là cú đánh nguội thiếu lực...

OSCE điều tra cuộc bầu cử tổng thống Belarus

Reuters ngày 18/9 dẫn lời Ngoại trưởng Đan Mạch Jeppe Kofod cho biết, 17 thành viên Tổ chức An ninh và Hợp tác Châu Âu (OSCE) đã chỉ định một nhóm chuyên gia độc lập để điều tra cuộc bầu cử tổng thống Belarus diễn ra ngày 9/8 vừa qua.

“Về cơ bản, nhiệm vụ của nhóm là điều tra cáo buộc chính quyền Belarus phải chịu trách nhiệm về những xâm hại nghiêm trọng đến quyền của người dân Belarus được bầu cử tự do và công bằng, các quyền tự do cơ bản và một nhà nước pháp quyền".

Cụ thể, nhóm chuyên gia độc lập của OSCE sẽ điều tra các báo cáo về việc đàn áp các ứng cử viên chính trị đối lập, nhà báo và nhà hoạt động cũng như sử dụng vũ lực quá mức đối với những người biểu tình ôn hòa, bắt giữ và tra tấn bất hợp pháp.

Theo Ngoại trưởng Đan Mạch, dự kiến trong vòng sáu đến tám tuần, nhóm chuyên gia điều tra độc lập của OSCE sẽ có báo cáo về những vi phạm nhân quyền xảy ra trong cuộc bầu cử tổng thống lần thứ 6 tại Belarus.

OSCE dieu tra bau cu Belarus: My 'danh nguoi' ong Putin?
Mỹ-phương Tây sử dụng OSCE làm công cụ để soi vào nước cờ của Putin ở Belarus

Được biết, các thành viên OSCE đứng sau "sứ mệnh đặc biệt" này là Đan Mạch, Bỉ, Canada, Estonia, Phần Lan, Pháp, Iceland, Latvia, Litva, Hà Lan, Na Uy, Ba Lan, Romania, Slovakia, Anh, Cộng hòa Séc và Mỹ.

Như vậy, Tổ chức An ninh và Hợp tác Châu Âu đã có động thái thứ 2 đối với cuộc bầu cử tổng thống Belarus diễn ra ngày 9/8 vừa qua, sau khi có đề xuất đứng ra tổ chức đối thoại giữa chính quyền Minsk với phe đối lập.

Đáng nói là cả hai động thái của OSCE đối với cuộc bầu cử tổng thống Belarus diễn ra sau khi họ từ chối lời mời của chính quyền Minsk cử quan sát viên tới giám sát sự kiện chính trị quan trọng này, vì vậy nó tạo ra những hiệu ứng khác biệt.

Đề xuất hòa giải làm phát xuất 3 vấn đề. Một, vai trò trọng tài của OSCE. Khi không điều khiển trận đấu, không giám sát trận đấu, cũng không nhận được báo cáo trung thực về trận đấu, thì thử hỏi trọng tài dựa vào đâu để phân giải, hòa giải?

Hai, vị thế của Mỹ-phương Tây. EU tuyên bố hoàn toàn ủng hộ đề xuất của OSCE về một cuộc hòa giải ở Belarus, với động thái này, Brussels - và cả Washington - đã chính thức can thiệp vào Belarus, trong khi họ kêu gọi Moscow không can thiệp.

Ba, kết quả hòa giải của OSCE. Không khó nhận diện là đề xuất của OSCE không thể có kết quả tốt đẹp, mà nguyên nhân là họ không thực tâm và kết quả nỗ lực hòa giải của phương Tây ở Ukraina năm 2014 đã chứng minh điều đó.

Với cuộc điều tra độc lập. OSCE cho rằng phái bộ của họ sẽ khó tiếp cận Belarus, bởi chính quyền Minsk đã ngăn cản OSCE triển khai các quan sát viên giám sát bầu cử, phớt lờ đề nghị của Chủ tịch OSCE, Thủ tướng Albania Edi Rama, thăm Belarus.

Với quan điểm như vậy thì rõ ràng chưa cần nhóm chuyên gia độc lập của OSCE có thực hiện "sứ mệnh đặc biệt" của mình hay không, dư luận đã có thể biết kết quả của cuộc điều tra độc lập và thừa biết kết quả có đáng tin cậy hay không. 

Bởi Tổng thống Putin đã chỉ rõ : "Chính quyền Belarus mời Văn phòng Dân chủ và Nhân quyền của Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu cử quan sát viên đến giám sát cuộc bầu cử, nhưng họ không đến".

Vậy mà nay họ lại cáo buộc chính quyền Minsk ngăn cản OSCE triển khai các quan sát viên giám sát bầu cử. Thử hỏi với việc "gắp lửa bỏ tay người" như vậy, làm sao OSCE có thể điều tra độc lập cuộc bầu cử tổng thống Belarus được?

OSCE dieu tra bau cu Belarus: My 'danh nguoi' ong Putin?
Làm sao OSCE điều tra độc lập cuộc bầu cử tổng thống ở Belarus?

Mỹ-phương Tây tung cú đánh nguội đối với Tổng thống Putin

Ngày 19/8, lãnh đạo 27 nước thành viên Liên minh Châu Âu ra tuyên bố không công nhận kết quả cuộc bầu cử tổng thống ở Belarus, đồng thời cũng thông báo trừng phạt những cá nhân có liên quan.

Thông tin với báo giới, Chủ tịch Hội đồng Châu Âu Charles Michel đã cho biết, Liên minh Châu Âu lên án các hành vi được cho là gian lận trong cuộc bầu cử tổng thống ở Belarus và không chấp nhận bạo lực.

Ngày 29/8, trả phỏng vấn trên kênh truyền hình Rossiya 1, Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết chính quyền Nga công nhận tính hợp pháp của cuộc bầu cử tổng thống Belarus lần thứ 6 diễn ra ngày 9/8 vừa qua.

Người đứng đầu Điện Kremlin cho rằng phương Tây không công nhận kết quả cuộc bầu cử tổng thống ở Belarus là vô lý. Đơn giản là họ không có cơ sở để chứng minh cuộc ủy thác quyền lực của người dân Belarus phạm luật.

Theo ông Putin, Mỹ và các đồng minh bên bờ đông Đại Tây Dương cho rằng cuộc bầu cử ở Belarus vừa qua không dân chủ, không công bằng, nhưng họ lại không thể có chứng cứ để khẳng định điều đó.

Nên "khi ai đó thể hiện sự nghi ngờ về kết quả cuộc bầu cử thì chúng tôi lại thấy có lý do để đặt dấu hỏi rằng: Liệu những người bày tỏ sự hoài nghi kia có phải là những người hoàn toàn trung thực?

Từ những giả định ấy đối với cuộc bầu cử tổng thống Belarus vừa qua, chúng tôi đã chính thức công nhận tính hợp pháp của nó. Và như các bạn biết, tôi đã chúc mừng Tổng thống Alexander Lukashenko giành chiến thắng trong cuộc bầu cử này".

Dưới con mắt của cựu điện viên KGB, Mỹ-phương Tây chỉ là những "tay mơ" trong ván cờ Belarus. Vì vậy, Moscow thực hiện tiếp các nước đi để đưa Washington và đồng minh vào thế việt vị, bắt đầu bằng việc mời Tổng thống Lukashenko thăm Nga. 

Và ngày 14/9, Tổng thống Lukashenko - người mà EU cho rằng sẽ phải là cựu tổng thống Belarus từ tháng 11 tới - đã đến Sochi gặp gỡ Tổng thống Putin. Kết quả thì cả công luận và dư luận đều biết là quan hệ Nga-Belarus được nâng tầm.

Đáng chú ý là cựu điệp viên KGB Vladimir Putin đã sử dụng công cụ tạo lợi ích và công cụ tạo sức mạnh "tẩy độc" cho Belarus mà không cần chặn gió Tây, khiến cho Washington và các đồng minh sôi sục.

OSCE dieu tra bau cu Belarus: My 'danh nguoi' ong Putin?
Putin tẩy độc cho Belarus mà không cần chặn gió Tây

Để đáp trả Putin, ngày 17/9, Nghị viện Châu Âu đã thông qua nghị quyết về tình hình Belarus, không công nhận kết quả bầu cử tổng thống lần thứ 6 của Belarus và không công nhận ông Alexander Lukashenko là tổng thống Belarus từ tháng 11/2020.

Nghị viện Châu Âu kêu gọi Liên minh Châu Âu áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với ông Lukashenko và ủng hộ việc tổ chức cuộc bầu cử mới ở Belarus với sự giám sát quốc tế.

Dường như chưa yên tâm khi khả năng "yếu tố Nga" vẫn đảm bảo chiến thắng cho Alexander Lukashenko ngay cả khi diễn ra cuộc bầu cử tổng thống mới ở Belarus theo như ý của Mỹ-phương Tây, do đó "công cụ" OSCE đã được sử dụng.

Như vậy, việc OSCE điều tra độc lập cuộc bầu cử tổng thống Belarus ngày 9/8 nhìn thì có vẻ là mũi tên chĩa vào Alexander Lukashenko, nhưng thực chất là Mỹ-phương Tây muốn đối phó với Vladimir Putin.

Chỉ có điều OSCE tổ chức điều tra độc lập sau khi đề xuất của OSCE về tổ chức hòa giải giữa chính quyền Minks với phe đối lập bị Tổng thống Putin bóc mẽ, nên đây chỉ là cú đánh nguội thiếu lực mà thôi.

Ngọc Việt