Tranh luận nóng

Hiện tượng làng Chardakhlu của Nagornyi Karabakh

Chủ Nhật, 29/11/2020 07:46

(Tin tức 24h) - Xin được giới thiệu bài viết về Nagornyi- Karabakh từ một góc nhìn hoàn hoàn khác- đây là vùng đất sinh ra rất nhiều nhà cầm quân tài ba.

Để làm rõ hơn, xin lược dịch bài viết với tiêu đề trên của chuyên gia Alexandr YERKANYAN đăng trên trang mạng russia-armenia.info. của Trung tâm Hỗ trợ các Sáng kiến chiến lược và Xã hội Nga- Armenia ngày 13/5/2016.

Xin bạn đọc lưu ý- tác giả là người Armenia và bài này viết từ năm 2016, tức trước cuộc chiến tranh Nagornyi- Karabakh vừa kết thúc khá lâu.

Hien tuong lang  Chardakhlu cua Nagornyi Karabakh

Chiến thắng trong cuộc Chiến tranh Vệ quốc Vĩ đại là chiến thắng của chủ nghĩa anh hùng của hàng triệu người dân Liên Xô. Tất cả các dân tộc trên đất nước Liên Xô đều có phần đóng góp của mình.

Người nhiều- kẻ ít. Vai trò của người Armenia trong Chiến thắng này là to lớn. Không phải ngẫu nhiên mà Nguyên soái Liên Xô Georgy Zhukov đã từng nhấn mạnh rằng trong Chiến thắng trước chủ nghĩa phát xít, người Armenia, từ người binh nhì đến nguyên soái, đều đã làm bất tử tên tuổi của mình bằng vinh quang không phai mờ của những người chiến binh quả cảm.

Nhưng hôm nay chúng ta sẽ chỉ nói về sự tham gia của người Armenia từ vùng đất Karabakh trong cuộc chiến tranh chống Phát xít Đức.

Về việc tại sao mảnh đất nhỏ bé này của Trái Đất lại có thể có những đóng góp to lớn không tưởng như vậy cho sự nghiệp chung. Người dân Karabakh đã thể hiện được những điều kỳ diệu thực sự của chủ nghĩa anh hùng.

Nếu tính trung bình- Liên Xô với tổng dân số trước chiến tranh là 194 triệu người có 34 triệu người tham gia trực tiếp Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại 1941-1945, tức xấp xỉ 18% dân số cả nước, thì ở người Armenia, tỷ lệ người tham gia chiến tranh là 23,2%.

Theo số liệu cuộc Tổng Điều tra dân số toàn Liên bang năm 1939, dân số của Khu tự trị Nagorno-Karabakh (NKAO) là 150.000 người. Trong số này, có133 nghìn là người Armenia, tức chiếm gần 90%.

Đã có khoảng 45 nghìn người Armenia ở Karabakh, tức là 33% dân số, đã được gọi nhập ngũ hoặc tình nguyện ra mặt trận. Trong số đó có khoảng 2 nghìn phụ nữ. Gần một nửa số người Karabakh tham gia chiến tranh, tức hơn 20 nghìn người, đã anh dũng hy sinh trên chiến trường.

Có nghĩa là tới 15% tổng dân số của khu tự trị. Tính theo tỷ lệ phần trăm, số lượng người được động viên ra mặt trân ở Nagorno-Karabakh cao hơn gấp 2 lần so với số người được động viên ở nước Đức Quốc xã. Những người Karabakh tham gia chiến tranh đã chiến đấu quên mình, không tiếc máu xương.

Tất cả những người xuất thân từ Karabakh đều thể hiện mình là những người lính dũng cảm theo đúng truyền thống chiến binh hàng thế kỷ của họ.

24 người Karabakh đã trở thành Anh hùng Liên Xô, 7 người được trao tặng Huân chương Vinh quang cả ba hạng, hàng nghìn quân nhân được tặng thưởng các Huân Huy chương Chiến công.

Hầu như tất cả các nhà cầm quân lớn nhất người Armenia (của Liên Xô) đều xuất thân từ Nagornyi- Karabakh. Tên tuổi của một trong những phi công xuất sắc nhất của đất nước, hai lần Anh hùng Liên Xô Nelson Stepanyan (được truy tặng Danh hiệu Anh hùng lần thứ hai) và Nguyên soái, hai lần Anh hùng Liên Xô Ivan Baghramyan được cả thế giới biết đến.

Ngoài Ivan Baghramyan, còn 2 người Nagorno-Karabakh khác nữa cũng trở thành nguyên soái: Anh hùng Liên Xô, Nguyên soái Bộ đội Tăng- Thiết giáp Hamazasp Babajanyan và Nguyên soái Không quân Sergei Khudyakov (Armenak Khanferyants), còn Anh hùng Liên Xô Ivan Isakov ( Hovhannes Isahakyan) là Đô đốc Hải quân Liên Xô (lưu ý- Nagornyi Karabakh là vùng núi-ND).

Hàng chục người Karabakh đã trở thành các tướng và đô đốc, tư lệnh phương diện quân, tư lệnh tập đoàn quân, tư lệnh quân đoàn và tư lệnh sư đoàn. Bằng chủ nghĩa anh hùng của mình, người Armenia Karabakh đã làm rạng danh vùng đất tuyệt vời của họ.

Hien tuong lang  Chardakhlu cua Nagornyi Karabakh

Có một sự thật rất khó tin, nhưng trên thế giới này không còn một làng nào, thậm chí không có một thành phố lớn nào có thể sinh ra hai nguyên soái cùng lúc.

Thế nhưng một làng ở Karabakh là Chardakhla là một làng có hai nguyên soái- Nguyên soái Liên Xô Ivan Baghramyan và Nguyên soái Bộ đội Tăng- Thiết giáp Liên Xô Hamazasp Babajanyan.

Dưới đây chúng tôi xin dẫn một số số liệu thống kê chứng minh bản chất chủ nghĩa anh hùng của làng Chardakhla- những con số thuyết phục hơn bất cứ một lời ca ngợi nào . Đây là ngôi làng duy nhất được người dân gian gọi là “làng nguyên soái”.

Những người dân làng Chardakhla, cũng như tất cả người dân Karabakh khác, là những người dân lao động các chuyên gia chăm chỉ với nhiều ngành nghề khác nhau.

Nhưng cuộc sống trên núi cao đã rèn cho họ những phẩm chất vốn có chủ yếu của các chiến binh: không sợ hãi, dũng cảm và cương quyết, và bất kỳ một người đàn công nào cũng sẵn sàng tự bảo vệ mình và người khác.

Chính vì vậy, lòng dũng cảm và chủ nghĩa anh hùng đã có từ trong máu của những người dân làng Chardakhla. Trong suốt lịch sử 16 thế kỷ của ngôi làng này, họ liên tục phải chiến đấu tự vệ trước các cuộc tấn công của kẻ thù.

Và họ luôn chiến thắng trong các cuộc chiến tranh chống quân xâm lược. Do không đủ thời gian nên chúng ta sẽ không đi quá xa vào quá khứ. Hãy chỉ làm quen với lịch sử của làng này trong thế kỷ XX.

Hien tuong lang  Chardakhlu cua Nagornyi Karabakh

Ngay cả trong Quân đôi của vị Sa hoàng Nga cuối cùng là Nicholai Đệ Nhị cũng có 3 vị tướng là người làng Chardakhla. Các con dân của làng Chardakhlu đã thể hiện nhiều tấm gương dũng cảm trong Chiến tranh Thế giới lần Thứ nhất.

Làng có 5 người được tăng Huân chương Vàng Thánh St. George. Và đây là tên của 4 người trong số đó: A. Markarian, Ts. Stepanyan, G. Martirosyan và G. Khachatryan.

Còn với những dân làng Chardakhlu khác, cũng trong Chiến tranh thế giới thứ nhất đã có nhiều người trong số họ đã tình nguyện gia nhập đội quân của Tướng Andranik Ozanyan và chiến đấu chống người Thổ Nhĩ Kỳ vì đọc lập tự do của Armenia.

Nguyên soái Liên Xô tương lai Ivan Bagramyan đã thể hiện lòng dũng cảm quên mình trong Trận chiến Sardarapat năm 1918, và sau đó là trong Nội chiến.

Còn Nguyên soái tương lai của Bộ đội Tăng - Thiết giáp Hamazasp Babajanyan xung trận lần đầu trong các trận đánh chống lại quân Phần Lan trắng năm 1939-1940. Nhưng tài năng quân sự và lòng dũng cảm cá nhân của những con dân làng Chardakhla được thể hiện rõ nhất trong Chiến tranh Vệ quốc Vĩ đại.

Làng Chardakhla đã sinh ra 2 nguyên soái, 12 tướng, 57 đại tá, 199 người đã trở thành sĩ quan và 7 Anh hùng Liên Xô. 853 người làng Chardakhla được trao tặng các huân- huy chương Xô Viết.

Trong Chiến tranh Vệ quốc Vĩ đại, 1.250 người đã ra mặt trận từ làng Chardakhlu, trong số đó có 452 người đã anh dũng hy sinh. Hơn 250 người trong số 1.250 chàng trai làng Chardakhlu, tức là 1/5 những người tham gia Chiến tranh Vệ quốc Vĩ đại, giữ các vị trí chỉ huy cao cấp trong Quân đội Liên Xô.

Hien tuong lang  Chardakhlu cua Nagornyi Karabakh

Vì đây, chúng ta hãy kể tên tất cả các vị tướng của làng Chardakhla. Các nguyên soái: Ivan Baghramyan - Nguyên soái Liên Xô, Hamazasp Babadzhanyan - Nguyên soái Bộ đội Tăng- Thiết giáp.

Các tướng: Arzas Tergukasov (Arshak Ter-Ghukasyan) - Trung tướng Nga hoàng, Jagan Margaryan - Thiếu tướng Nga hoàng, Sargis Manasyan - Bộ trưởng Bộ Nội vụ của Đệ nhất Cộng hòa Armenia, Smbat Danielyan - Đại tướng, Alexan Martirosyan - Đại tướng, Gurgen Manasyan - Thiếu tướng , Yuri Martirosyan - Thiếu tướng, Ilya Baghramyan - Thiếu tướng, Leonid Martirosyan - Thiếu tướng, Garegin Gabrielyan - Thiếu tướng, Rafael Hovhannisyan - Thiếu tướng, và cuối cùng là Grigory Karagezyan – Thượng tướng, và như người dân làng Chardakhla thường nói, chỉ thiếu một chút nữa là trở thành nguyên soái thứ ba của làng.

Hien tuong lang  Chardakhlu cua Nagornyi Karabakh

Trong biên niên sử của Chiến tranh Vệ quốc Vĩ đại còn ghi tên những người con gái vinh quang làng Chardakhlu. Bác sĩ, Đại úy Knarik Kocharyan nhiều đêm không ngủ bên giường thương binh, điều trị và tiễn họ ra mặt trận sau khi bình phục.

Y tá Manushak Khachatryan hy sinh khi đang cõng thương binh từ trận địa. Vinh quang của một chiến binh dũng cảm thuộc về chiến sỹ điện đài Phương diện quân Ukraina số 4 Nvard Vardanyan. Cô luôn có mặt ở tuyến đầu và tham gia đánh chiếm Berlin.

Hien tuong lang  Chardakhlu cua Nagornyi Karabakh

Rất tiếc, do hoàn cảnh hiện tại, vào năm 1988, cư dân của làng Chardakhla buộc phải rời khỏi ngôi làng cổ của mình. Nhưng đây không phải do lỗi của họ.

Bây giờ thì fkhông còn người Armenia nào sống ở làng Chardakhla nữa, những người dân Chardakhla đã chuyển đến Armenia, thành lập một ngôi làng mới ở phía bắc của nước này và đặt tên là Zorakan, theo tiếng Armenia có nghĩa là “làng những người cầm quân”.

Có thể không nghi ngờ gì về việc sẽ các các sỹ quan chỉ huy người Armenia mới sẽ được sinh ra ở đây, và những người đó, giống như tổ tiên vinh quang của mình, sẽ bảo vệ quê hương một cách xứng đáng.

Để kết luận, tôi muốn các bạn chú ý đến trang phục dân tộc của đàn ông Armenia. Không giống như trang phục của đàn ông các nước láng giềng, người Armenia không bao giờ đeo dao găm, kiếm, súng ngắn hoặc các viên đạn trên trang phục của mình.

Điều này rất có ý nghĩa. Người Armenia, trong đó có người Karabakh, là những người yêu hòa bình và yêu lao động. Họ không bao giờ khua khoắng vũ khí một cách không cần thiết, vì họ rất nghiêm túc trong các công việc quân sự.

Nhưng nếu bị quân địch ép buộc và người Armenia cầm vũ khí,mọi việc sẽ khác.

  • Lê Hùng- Nguyễn Hoàng (dịch)