Tranh luận nóng

Mỹ xem xét lại quan hệ đồng minh NATO của Thổ

Thứ Tư, 21/10/2020 08:00

(Tin tức 24h) - Thổ Nhĩ Kỳ có thể còn tạo nên tiền lệ xấu trong việc thúc đẩy các đồng minh trong khối NATO tiếp tục sử dụng vũ khí của "kẻ thù",  như S-400.

Ủy ban Quốc gia của Mỹ về Armenia (ANCA) mới đây đã trình bày về ý định trục xuất Thổ Nhĩ Kỳ ra khỏi khối liên minh quân sự hàng đầu thế giới - Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

My xem xet lai quan he dong minh NATO cua Tho
Mỹ đang cẩn trọng trước thái độ của Ankara.

Nữ dân biểu, thành viên Hạ viện Mỹ, cựu ứng cử viên Tổng thống đảng Dân chủ Tulsi Gabbard đã đánh giá quan điểm đi ngược lại tiêu chuẩn NATO của Thổ Nhĩ Kỳ. Một trong những lý do chính là sự can dự của Thổ Nhĩ Kỳ vào cuộc xung đột Nagorno-Karabakh và sự hỗ trợ quân sự cho Azerbaijan trong cuộc xung đột, trong đó có thành phần lính đánh thuê từ các nhóm khủng bố al-Qaeda và IS.

Điều này là trái với quan điểm của NATO khi nỗ lực kêu gọi các bên liên quan ngừng các hành động thù địch và giải quyết xung đột thông qua các cuộc đàm phán.

Một lí do khác cũng được viện dẫn trong yêu cầu trục xuất của Thổ Nhĩ Kỳ khỏi NATO, là sự tham gia của máy bay chiến đấu F-16 của Thổ Nhĩ Kỳ trong các cuộc chiến, cả trên bầu trời Nagorno-Karabakh và trên bầu trời Armenia.

Động cơ cuối cùng được nêu ra là sự tham gia của Không quân Thổ Nhĩ Kỳ trong vụ bắn rơi Su-25 của Armenia.

Trong những tuyên bố gần nhất liên quan đến cáo buộc này, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ khẳng định Ankara không đưa lính đánh thuê hay các tay súng khủng bố, phiến quân nào đến căng thẳng Nagorno-Karabakh.

"Nhiều người nói rằng chúng tôi đã gửi lính đánh thuê đến đó từ Syria. Chúng tôi không có bất kỳ chương trình nghị sự nào như vậy. Chúng tôi ở đây để giúp những người anh em Azerbaijan của chúng tôi với tất cả các hình thức hỗ trợ và chúng tôi sẽ tiếp tục cung cấp nó. " - ông Erdogan tuyên bố hôm 14/10.

Liên quan đến vấn đề trục xuất Thổ Nhĩ Kỳ khỏi NATO, trước đó, một số ý kiến cho rằng, việc này là không khả thi. Mặc dù Thổ Nhĩ Kỳ đang có không ít mâu thuẫn với một số thành viên NATO trong nhiều vấn đề, bao gồm cả với Mỹ, tuy nhiên nước này được coi có vị trí chính trị chiến lược và là một thành viên "nặng kí" trong khối quân sự Bắc Đại Tây Dương.

Trên thực tế việc chần chừ loại bỏ tư cách thành viên NATO của Thổ Nhĩ Kỳ cũng có thể gây ra hậu quả.

Thiếu tá Bradley Bowman, Giám đốc cấp cao tại Quỹ Bảo vệ các nền dân chủ Mỹ (FDD) cho biết, phản ứng của Thổ Nhĩ Kỳ khi thử nghiệm sức mạnh của hệ thống phòng không của Nga- S-400 đã thu hút sự chú ý của phía Mỹ và NATO, kích hoạt các phản ứng cần thiết trước khi mọi việc đi quá xa.

Trong khi Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ đã liên tiếp bác bỏ những lo ngại của Mỹ về sở hữu sản phẩm quốc phòng Nga thì Mỹ không thực sự hài lòng với sự trấn an như vậy.

Sau các báo cáo về việc thử nghiệm S-400 ở Thổ Nhĩ Kỳ, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Jim Risch  cho rằng, động thái này là "hành vi không thể chấp nhận được" từ một đồng minh NATO.

NATO và Mỹ đã giới thiệu một hệ thống nhận dạng gọi là bạn hay thù cho máy bay, nhưng Washington sẽ không cho phép các S-400 tiếp cận hệ thống này. Họ nói rằng điều đó sẽ hạn chế nghiêm trọng khả năng của Thổ Nhĩ Kỳ với tư cách là đồng minh NATO và làm tăng rủi ro cho các phi công Mỹ và đồng minh hoạt động trong hoặc gần không phận Thổ Nhĩ Kỳ.

Giới phân tích cho rằng, nếu Mỹ không phản ứng một cách quyết đoán có thể để lại tiền lệ xấu trong tổ chức và khi đó, Ankara có thể phớt lờ Washington với một vài hậu quả khó lường.

Hải Lâm