Tranh luận nóng

Nga sẽ đưa Avangard vào Hiệp ước kiểm soát hạt nhân

Thứ Hai, 10/02/2020 19:28

(Tin tức 24h) - Ngoại trưởng Nga khẳng định sẽ đưa một số vũ khí khủng vào chương trình kiểm soát vũ khí hạt nhân mới.

RT mới đây dẫn lời Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho rằng, Nga sẽ kéo dài Hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân START mới mà không duy trì bất cứ điều kiện nào. Thêm nữa, bởi Mỹ đã luôn né tránh đàm phán mà chỉ quan tâm đến các chương trình phát triển vũ khí của Nga, Moscow sẽ đưa một số loại vũ khí mới vào Hiệp ước.

Nga se dua Avangard vao Hiep uoc kiem soat hat nhan
Nga thử nghiệm ICBM RS-12M Topol (trái), Mỹ thử nghiệm ICBM Minuteman III (phải).

Ông Lavrov chưa tiết lộ cụ thể tên của các vũ khí sẽ được đưa vào Hiệp ước START mới nhưng ông chắc chắn "siêu vũ khí" Avangard và Sarmat sẽ được đưa vào danh sách.

Ngoại trưởng Lavrov nói thêm: "Mọi thứ khác dù không thuộc phạm vi hạn chế trong hiệp ước (START-3) năm 2010, nhưng chúng tôi cũng sẵn sàng thảo luận về chủ đề này".

Hiệp ước START mới được ký kết vào ngày 8/4/2010 tại Prague (Cộng hòa Czech) thay thế các hiệp ước về giảm trừ vũ khí hạt nhân chiến lược đã ký kết trước đó.

Hiệp ước START mới quy định Mỹ và Nga phải cắt giảm 50% số đầu đạn hạt nhân chiến lược, hạn chế mỗi bên chỉ được triển khai 1.550 đầu đạn hạt nhân chiến lược và 700 tên lửa gồm tên lửa liên lục địa, tên lửa đạn đạo bắn từ tàu ngầm và từ máy bay ném bom hạng nặng.

Hiệp ước này có hiệu lực ngày 5/2/2011 và dự kiến sau 10 năm (tức đến tháng 2/2021) sẽ hết hiệu lực và có thể kéo dài đến năm 2026 nếu hai bên đồng ý.

Tuy nhiên, Washington đã từ chối các nỗ lực thảo luận để gia hạn Hiệp ước đồng thời lại đổ lỗi cho Nga vi phạm khi phát triển các siêu vũ khí. Đến nay, Moscow sẵn sàng hành động bằng cách đưa các vũ khí mà Mỹ lo ngại vào danh sách.

Trong khi đó, Washington không hành động tương tự, rút khỏi Hiệp ước Chống tên lửa đạn đạo (Hiệp ước ABM) (vào năm 2002) và giờ còn thúc đẩy chiến lược có khái niệm là “tấn công nhanh toàn cầu”, cho phép sử dụng vũ khí chiến lược phi hạt nhân.

“Vấn đề ở đây bao gồm việc Mỹ chính thức từ chối tham gia Hiệp ước cấm thử nghiệm hạt nhân toàn diện (CTBT) và các kế hoạch triển khai vũ khí trên vũ trụ” - Ngoại trưởng Lavrov cho biết và nhấn mạnh muốn đối thoại với không chỉ Mỹ mà còn cả Pháp về loại "học thuyết không gian mới" của họ.

Trước đó, Ngoại trưởng Lavrov nhắc lại rằng, cuối năm 2019, Moscow đã gửi các đề xuất của mình tới Washington để gia hạn Hiệp ước Cắt giảm vũ khí chiến lược 3 (START-3).

Phát biểu trong cuộc họp Ủy ban Đối ngoại Nga hồi giữa tháng 1/2020, ông Lavrov cho biết: "Cho đến nay, chúng tôi chưa nhận được câu trả lời, nhưng trong thời gian đó, chúng tôi thấy Mỹ có những bước đi ngược lại, theo hướng gia tăng căng thẳng trong lĩnh vực ổn định chiến lược và vũ khí hạt nhân".

Tiềm năng vũ khí hạt nhân và chương trình hiện đại hóa kho vũ khí của Nga đang ngày càng lớn mạnh, trở thành mối lo sợ của Mỹ. Ngược lại với xu hướng lịch sử là đối thoại để kiểm soát, Washington đã tố Moscow phát triển các loại vũ khí vi phạm Hiệp ước và tuyên bố rút khỏi các Hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân bao gồm Hiệp ước Các lực lượng hạt nhân tầm trung (INF).

Bên cạnh việc cáo buộc Nga và không đối thoại, Mỹ đã nhiều lần mong muốn buộc Trung Quốc tham gia vào Hiệp ước kiểm soát.

Về vấn đề này, Ngoại trưởng Lavrov khẳng định, theo quan điểm của Moscow, kiến trúc lực lượng hạt nhân của Trung Quốc chỉ là thuần túy, hoàn toàn khác so với Nga và Mỹ nên chưa thể đưa vào Hiệp ước.

Ông Lavrov cho rằng, Trung Quốc đã nhiều lần từ chối tham gia vào đàm phán cho một Hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân. Nếu Trung Quốc đột nhiên thay đổi quyết định của họ thì Nga chắc chắn sẽ tham gia vào các cuộc đàm phán đa phương.

Nếu không, Nga sẽ không cố gắng thuyết phục Trung Quốc tham gia vào START mới. Còn Mỹ kiên quyết với việc phải đưa Trung Quốc vào Hiệp ước thì họ mới chính là người cần thuyết phục Bắc Kinh. 

Trong bối cảnh Mỹ có thể đặt dấu chấm hết cho Hiệp ước START mới, Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng khẳng định sẵn sàng gia hạn Hiệp ước này không kèm theo điều kiện. Nhà lãnh đạo Nga khẳng định, việc duy trì Hiệp ước START mới là đặc biệt quan trọng bởi đây là Hiệp ước "sống sót" cuối cùng và nếu nó cũng bị phá hủy thì thế giới sẽ trở nên cực kỳ nguy hiểm.

“Nga đã đưa ra đề xuất. Phía Nga tuyên bố sẵn sàng gia hạn Hiệp ước START mới. Tuy nhiên Nga chưa nhận được bất cứ câu trả lời đối với đề xuất của mình. Nếu không có START mới sẽ không còn bất cứ thỏa thuận chính nào trên thế giới để kiểm soát vũ khí hạt nhân” - Tổng thống Putin khẳng định hồi cuối tháng 12/2019. 

Huy Vũ