Tranh luận nóng

Scotland muốn trưng cầu dân ý rời Anh

Thứ Hai, 25/01/2021 07:53

(Tin tức 24h) - Đối lập phong trào cực hữu tại Anh, người dân Scotland thấy những thiệt hại thực sự từ sự kiện Brexit, mong muốn trưng cầu độc lập khỏi Anh.

Hôm 23/1, Đảng Dân tộc Scotland (SNP) đã công bố "Lộ trình trưng cầu dân ý," trong đó đặt ra kế hoạch cho cuộc bỏ phiếu thứ hai về nền độc lập của Scotland trong bối cảnh Anh đang phải vật lộn với đại dịch COVID-19 cũng như tác động từ Brexit.

Scotland muon trung cau dan y roi Anh
Thủ hiến Scotland muốn tạo cơ hội rời Anh gia nhập lại EU.

Thủ tướng Anh Boris Johnson cho rằng Scotland không cần phải có một cuộc bỏ phiếu mới sau khi nền độc lập đã bị chính các cử tri Scotland từ chối vào năm 2014.

Tuy nhiên, SNP nói rằng nếu giành được đa số ghế tại nghị viện trong cuộc bầu cử dự kiến vào ngày 6/5 tới, đảng này sẽ thông qua dự luật của riêng mình để một cuộc trưng cầu dân ý có thể diễn ra khi đại dịch kết thúc.

Trên trang điện tử của Nghị viện Vương quốc Anh, lệnh Mục 30 từ Đạo luật Scotland 1998 quy định, có thể “trao quyền lập pháp cho Nghị viện Scotland trong một số lĩnh vực nhất định”, tạm thời hoặc vĩnh viễn, độc lập với chính phủ Vương quốc Anh.

Thủ hiến Scotland Nicola Sturgeon nói: "Các cuộc thăm dò giờ đây cho thấy rằng đa số người dân ở Scotland muốn độc lập [khỏi Anh-ND].... Boris Johnson rõ ràng chỉ sợ phán quyết và ý chí của người Scotland."

Trong cuộc trưng cầu dân ý về nền độc lập cho Scotland vào năm 2014, 55% cử tri vùng này ủng hộ ở lại trong Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland, còn 45% cử tri muốn độc lập. Tuy nhiên, tình hình đã thay đổi sau Brexit, ngày càng có nhiều người muốn Scotland ra đi.

Các cuộc thăm dò khác nhau đã nhiều lần cho thấy rằng đa số người Scotland hiện ủng hộ độc lập, với cuộc thăm dò gần đây nhất đặt con số vào khoảng 52%. Đây là cuộc thăm dò thứ 20 liên tiếp cho thấy đa số người Scotland ủng hộ độc lập.

Scotland muon trung cau dan y roi Anh
Thủ hiến Scotland Nicola Sturgeon. Ảnh: SPN

Tình trạng tương tự cũng xảy ra ở Bắc Ireland, thể hiện qua kết quả cuộc thăm dò mới nhất cho thấy 51% cử tri ủng hộ tổ chức trưng cầu dân ý trong vòng 5 năm tới về tương lai của vùng này so với 44% cử tri phản đối. Tỷ lệ cử tri Bắc Ireland ủng hộ tách khỏi Anh là 42%.

Theo Hiến pháp Anh, cuộc trưng cầu dân ý ở Scotland chỉ có thể diễn ra nếu nhận được sự đồng ý từ Thủ tướng Anh. Do đó, nhiều khả năng chính quyền Thủ tướng Boris Johnson sẽ ngăn cản mọi nỗ lực đòi độc lập từ các vùng lãnh thổ của họ.

Đầu tháng này, Thủ tướng Anh Boris Johnson nhấn mạnh rằng, sự độc lập của Anh với Liên minh châu Âu với sự quyết định là cuộc trưng cầu dân ý năm 2016 đã kết thúc quá trình đòi độc lập bền bỉ từ các cuộc trưng cầu trước đó từ năm 1975. Trong khi đó, Scotland mới xuất hiện các nhu cầu về việc độc lập với Anh từ khoảng năm 2014 cho đến nay.

Nhưng không thể phủ nhận là ngay cả hoàn thiện thỏa thuận Brexit, Anh vẫn đang khiến các ngư dân của họ tại Scotland gặp khó khăn với quy định về xuất khẩu thủy sản.

Hàng dài những ngư dân Scotland đã biểu tình bằng xe tải trên con phố Downing, nơi đặt trụ sở Chính phủ Anh để phản đối về các quy định mới trong thỏa thuận Anh đã đạt được với EU về Brexit, khiến ngư dân tại Anh khó khăn trong xuất khẩu sản phẩm của họ sang EU.

Cơ quan Thương mại Thực phẩm và Đồ uống Scotland, ước tính rằng các thương gia thủy sản đang lỗ 1 triệu bảng Anh (1,4 triệu USD) mỗi ngày, khiến một số doanh nghiệp có thể bị sụp đổ.

Donna Fordyce, Giám đốc điều hành của Seafood Scotland, cho biết giá một số loài hải sản dành cho thị trường EU đã giảm từ 40% đến 50% do các nhà chế biến đang gặp khó khăn để đưa sản phẩm vào châu Âu.

Bà Donna Fordyce nói trong một tuyên bố vào tuần trước: “Những tổn thất đối với ngành đang gia tăng và tình hình là cấp bách."

Một công ty như Seafood Scotland thường vận chuyển 1 triệu bảng Anh (1,4 triệu USD) hải sản đến Liên minh châu Âu mỗi tuần, đã xoay sở để chỉ đưa được 12.000 bảng Anh (16.300 USD) sản phẩm vào khối này hồi tuần trước. Công ty này đã yêu cầu 27 nhà cung cấp của họ tạm ngừng đánh bắt.

Bà Fordyce nói thêm: “Đưa bất cứ thứ gì từ Anh vào EU đều đạt được do may mắn hơn là do các yêu cầu hành chính kỹ thuật."

Hồi tuần trước, Thủ tướng Johnson đã nói rằng, các nhà xuất khẩu của Anh sẽ được bồi thường do các chậm trễ đến từ các thủ tục hành chính. Ông cho biết chính phủ đã thiết lập một quỹ trị giá 100 triệu bảng Anh (136 triệu USD) để giúp ngành đánh bắt cá của Anh tận dụng "cơ hội lớn".

Các vấn đề mà ngư dân Scotland đang gặp phải có thể kéo dài thêm các căng thẳng chính trị mà chính quyền ông Johnson phải đương đầu ở thời điểm nhạy cảm, đại dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, Anh rời khỏi EU và sự thay đổi trên chính trường quốc tế, đặc biệt là người đồng minh Mỹ.

Hải Lâm