Tranh luận nóng

Thư gửi Tổng Giám đốc WHO: Ông Trump nói đúng?

Thứ Năm, 21/05/2020 13:47

(Tin tức 24h) - Tổng Giám đốc WHO cho biết đang xem xét thư gửi của Tổng thống Mỹ cảnh báo sẽ ngừng viện trợ vĩnh viễn cho tổ chức.

Trả lời báo giới hôm 20/5 tại Geneva, Tổng giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết, tổ chức này đã nhận được bức thư của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Thu gui Tong Giam doc WHO: Ong Trump noi dung?
Tổng thống Trump đăng bức thư gửi WHO.

"Tất nhiên chúng tôi đã nhận được bức thư và đang xem xét nó" - ông Tedros cho biết.

Bức thư của Tổng thống Mỹ được chính ông Trump công bố giữa lúc WHO tổ chức cuộc họp Đại hội đồng thường niên mà tại đó, Liên minh châu Âu (EU) đã thành công trong việc yêu cầu tổ chức cuộc điều tra về cách ứng phó với đại dịch của tổ chức này.

Bức thư của Tổng thống Trump đã nêu rõ về hàng loạt vấn đề mà giới phân tích đã đồng ý về 2 trong số chúng: sự chậm trễ của Trung Quốc trong việc cung cấp thông tin và thiếu sự chia sẻ trên toàn cầu.

Lawrence Gostin - Giáo sư về sức khỏe cộng đồng tại Trung tâm Luật Đại học Georgetown cho biết, Trung Quốc đã không sớm minh bạch trong vụ dịch lần này, đúng như lời ông Trump tuyên bố.

"Trung Quốc đã báo cáo chậm trễ từ 2, thậm chí 6 tuần cho WHO", sau khi họ phát hiện các dấu hiệu đáng báo động từ một căn bệnh viêm phổi không rõ nguồn gốc.

Ông nhấn mạnh, nhiều bằng chứng cho thấy các cơ quan y tế Trung Quốc biết về virus corona lây lan vào tháng 12/2019. Nhưng sự thiếu chia sẻ của Bắc Kinh với thế giới đã đẩy thế giới đến bờ vực nguy hiểm như hiện nay. Sự chậm trễ có khả năng giúp "gieo mầm dịch bệnh" qua châu Âu và tới Mỹ.

Bên cạnh đó, trong khi Trung Quốc nhanh chóng chia sẻ trình tự bộ gene về virus corona với một số nước thì họ bắt đầu hạn chế về việc chia sẻ các mẫu sinh học cần thiết cho dịch tễ học và phương pháp điều trị, phương hướng điều chế vaccine lại không được chia sẻ.

Giáo sư Gostin cho rằng, chỉ có 1 lỗi mà ông Trump phải xem lại, đó là đổ lỗi cho WHO về sự chậm trễ thú giục Trung Quốc báo cáo về dịch bệnh. Ông cho rằng, đây là lỗi của phía các cơ quan y tế Trung Quốc.

Trong khi đó, TS. Michael Ryan - Giám đốc điều hành Chương trình Cấp cứu Sức khỏe của WHO lại không đồng tình với quan điểm như vậy.

WHO lần đầu tiên biết về một loạt các trường hợp viêm phổi không rõ nguyên nhân ở Vũ Hán vào ngày 31/12/2019 thông qua hệ thống giám sát dịch bệnh của họ - nơi tập hợp các báo cáo và tin tức khoa học về bệnh do virus corona gây ra. Điều này có nghĩa là WHO biết về bệnh này vào cuối tháng 12/2019 chứ không phải từ đầu tháng 12 giống như bức thư của ông Trump đưa ra.

TS. Ryan lý giải: "Có hàng triệu người mắc bệnh viêm phổi không điển hình trên toàn thế giới mỗi năm và vào giữa mùa cúm đôi khi rất khó để phát hiện ra tín hiệu đặc biệt của một số trường hợp".

Trong khi đó, lá tư của ông Trump viết: "Tổ chức Y tế thế giới luôn phớt lờ các báo cáo đáng tin cậy về việc lây lan ở Vũ Hán vào đầu tháng 12/2019 hoặc thậm chí sớm hơn, bao gồm các báo cáo từ Tạp chí y tế Lancet. Tổ chức Y tế Thế giới đã không điều tra độc lập các báo cáo đáng tin cậy mâu thuẫn trực tiếp với các tài khoản chính thức của chính phủ Trung Quốc, ngay cả những người đến từ các nguồn ở trong Vũ Hán".

Sau khi nội dung bức thư được công bố, Tạp chí y khoa Lancet phủ nhận tuyên bố của  "Tuyên bố này thực tế không chính xác."

Trong một ghi chú được chia sẻ trên Twitter, tạp chí cho biết họ đã xuất bản những bài báo đầu tiên về dịch bệnh do virus corona gây ra vào ngày 24/1/2020 chứ không phải trước đó như ông Trump đã viết.

Trong hai bài báo được công bố ngày hôm đó, các nhà nghiên cứu từ Trung Quốc và Hồng Kông (Trung Quốc) đã mô tả triệu chứng của 41 bệnh nhân đầu tiên ở Vũ Hán và cung cấp bằng chứng khoa học cho con người truyền sang người.

Tuyên bố của ông Trump cho thấy: "Đến ngày 31/12/2019, Đài Loan đã truyền đạt thông tin cho Tổ chức Y tế Thế giới cho thấy có sự lây truyền virus từ người sang người. Tuy nhiên, Tổ chức Y tế Thế giới đã chọn không chia sẻ bất kỳ thông tin quan trọng nào này với phần còn lại của thế giới, có lẽ vì lý do chính trị."

Nhưng phía WHO cũng đã nhiều lần khẳng định, điều này là sai. Cơ quan y tế của Đài Loan cũng cho biết họ không báo cáo chính thức với WHO rằng việc lây truyền từ người sang người xảy ra vào ngày 31/12/2019.

Bộ Y tế và Phúc lợi Đài Loan (Trung Quốc) đã chia sẻ email mà Trung tâm kiểm soát dịch bệnh của họ gửi tới WHO vào ngày 31/12: "Các nguồn tin hôm nay cho thấy ít nhất 7 trường hợp viêm phổi không điển hình đã được báo cáo tại Vũ Hán, Trung Quốc.

Các trường hợp được cho là không phải SARS, tuy nhiên, các mẫu vẫn đang được kiểm tra và các trường hợp đã được cách ly để điều trị. Chúng tôi sẽ đánh giá rất cao nếu tổ chức có thông tin liên quan để chia sẻ với chúng tôi. Cảm ơn rất nhiều vì đã quan tâm đến vấn đề này. "

Tổng Giám đốc WHO từng lý giải, email này từ Đài Loan không liên quan trực tiếp đến việc lây truyền từ người sang người mà chỉ đơn giản yêu cầu làm rõ trên các báo cáo mà Các quan chức y tế của Đài Loan đang nhìn thấy về một loạt các trường hợp viêm phổi từ Trung Quốc.

"Vào ngày 28/1/2020, sau cuộc gặp với Chủ tịch Tập Cận Bình tại Bắc Kinh, Tổng giám đốc WHO đã ca ngợi chính phủ Trung Quốc về 'tính minh bạch' đối với coronavirus, thông báo rằng Trung Quốc đã đặt ra 'tiêu chuẩn mới về kiểm soát dịch bệnh'...

[Tổ chức-ND] đã không đề cập đến việc Trung Quốc im lặng hoặc trừng phạt một số bác sĩ vì đã lên tiếng về virus và hạn chế các tổ chức minh bạch ở Trung Quốc công bố thông tin về chúng." - bức thư của ông Trump viết tiếp.

Tuy nhiên, về điểm này, Giáo sư Gostin cho biết, vào thời điểm WHO tích cực ca ngợi Trung Quốc về ứng phó đại dịch thì Mỹ cũng đã không tiếc lời đánh giá cao về nước này.

Vào ngày 24/1, Tổng thống Trump đã tweet: "Trung Quốc đã làm việc rất chăm chỉ để ngăn chặn virus corona.

Mỹ đánh giá rất cao những nỗ lực và tính minh bạch của họ. Tất cả sẽ  diễn ra tốt đẹp.

Đặc biệt, thay mặt cho Nhân dân Mỹ, tôi muốn cảm ơn chủ tịch Tập!".

Cuối cùng, khi dịch bệnh lan tràn ở Mỹ, đe dọa thực sự đến tương lai tái đắc cử của ông Trump, Tổng thống Mỹ đã đặc biệt phản ứng mạnh mẽ.

"Cách duy nhất cho Tổ chức Y tế Thế giới là nếu họ thực sự có thể chứng minh sự độc lập khỏi Trung Quốc. Chính quyền của tôi đã bắt đầu thảo luận về cách cải tổ tổ chức này. Nhưng các bạn cần nhanh chóng hành động." - ông Trump viết thêm.

Thời hạn 30 ngày đã được đưa ra và thế giới đang chờ đợi cuộc điều tra minh bạch thật sự về trách nhiệm của tổ chức này trong việc ứng phó với đại dịch toàn cầu.

Theo quan điểm của Giáo sư Gostin, một khả năng Quốc hội Mỹ thông qua ý tưởng rút Mỹ khỏi WHO của ông Trump là khó khăn. Ngoài ra, Tổng thống Mỹ cũng chưa thể có bất cứ thước đo nào cho thấy WHO đã thực sự độc lập với Trung Quốc hay chưa (nếu điều đó là có thật).

Ngoài ra, một động thái rút viện trợ WHO của của Tổng thống Trump vào thời điểm cam go của dịch bệnh như vậy sẽ càng khiến khả năng ứng phó của toàn cầu trở nên bị hạn chế.

Trung Quốc vung tiền "cứu" thế giới, Mỹ nói tốt hơn hết hãy làm như đã nói

Đứng trước khả năng Mỹ cắt viện trợ của WHO, Trung Quốc đã khẳng định sẽ tài trợ 2 tỷ USD cho WHO để ứng phó với đại dịch. Tiền chưa chuyển nhưng Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo đã sớm nhắc nhở: "Tôi ước là như vậy!"

Thu gui Tong Giam doc WHO: Ong Trump noi dung?
Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tại cuộc họp 20/5.

Hôm 20/5, phát biểu tại cuộc họp báo ở Washington, Ngoại trưởng Mỹ đã bình luận về số tiền 2 tỷ USD mà Trung Quốc hứa sẽ hỗ trợ WHO ứng phó với đại dịch, cho rằng con số 2 tỷ USD là "không thấm vào đâu" so với hàng trăm ngàn mạng người và hàng ngàn tỉ USD thiệt hại mà COVID-19 gây ra cho thế giới.

"Chủ tịch Tập Cận Bình trong tuần này nói rằng Trung Quốc đã hành động minh bạch và trách nhiệm. Tôi ước là như vậy. Nếu Trung Quốc muốn chứng minh sự cởi mở thực sự, minh bạch thực sự, thiết nghĩ họ có thể dễ dàng tổ chức các cuộc họp báo, như cuộc họp báo này và cho phép các phóng viên hỏi bất cứ điều gì họ muốn" – ông Pompeo nói.

Ông Pompeo nói rằng Bắc Kinh đã huỷ các mẫu bệnh phẩm chứa virus SARS-Cov-2 thay vì chia sẻ chúng, từ chối cho các nhà điều tra tiếp cận phòng thí nghiệm ở Vũ Hán, chống lại những lời kêu gọi điều tra độc lập về nguồn gốc của căn bệnh này, đồng thời cáo buộc Trung Quốc dọa Úc phải hứng "hậu quả về kinh tế" vì kêu gọi điều tra độc lập nguồn gốc của đại dịch COVID-19.

Ngoại trưởng Mỹ cũng cáo buộc ông Tedros Adhanom Ghebreyesus có mối quan hệ "gần gũi bất thường với Bắc Kinh từ trước đại dịch rất lâu" ám chỉ tới việc ông Tedros thắng cử vào chức Tổng Giám đốc WHO năm 2017.

Trong cuộc họp báo tại Washington, Ngoại trưởng Mỹ cũng dành không ít thời gian để hướng tới nội dung là Trung Quốc và các công ty của họ đang âm mưu để đánh cắp tài sản trí tuệ Mỹ hay âm mưu gián điệp thông qua xây dựng hạ tầng mạng 5G.

Ngoại trưởng Pompeo khẳng định sẽ làm hết sức mình để ngăn chặn Tập đoàn Công nghệ Huawei tham gia vào mạng 5G của Mỹ.

Đông Phong