Tranh luận nóng

Trung Quốc đang tạo niềm tin nơi các đồng minh Mỹ

Thứ Sáu, 11/12/2020 18:07

(Tin tức 24h) - Các nước đồng minh Mỹ ở Đông Bắc Á khó có thể phủ nhận tầm quan trọng của Trung Quốc trong việc thúc đẩy các hợp tác khu vực.

Các nước đồng minh Mỹ trong lĩnh vực quân sự như Hàn Quốc và Nhật Bản đang ngày càng tìm đến Trung Quốc như một lối thoát cho nền kinh tế và Bắc Kinh cũng đang rất tích cực trong việc tạo nên các sợi dây hợp tác, kéo hai đồng minh của Mỹ ở Đông Bắc Á vào chiến lược kinh tế quy mô toàn cầu của họ, vẽ nên một vành đai kinh tế mà không có sự tham gia của Washington.

Trung Quoc dang tao niem tin noi cac dong minh My
Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và người đồng cấp Hàn Quốc Kang Kyung-wha trong cuộc gặp năm 2019.

Từ ngày 24-27/11, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị đã có chuyến thăm Hàn Quốc và Nhật Bản. Dù đã nửa tháng trôi qua, giới phân tích Hàn Quốc vẫn tích cực bàn bạc về hiệu quả tích cực mà chuyến thăm này mang lại, dẫu nó chưa đạt được các mục tiêu mà Seoul đặt ra ở mức hoàn hảo.

Thành tựu quan trọng nhất của Trung Quốc là “có được cơ hội để thúc đẩy một cơ chế hợp tác khu vực do Trung Quốc lãnh đạo ở Đông Bắc Á mà không có sự tham gia của Mỹ”. Điều này sẽ kích thích hội nhập kinh tế nội khối Đông Á, tập trung vào Trung Quốc.

Tại các cuộc hội đàm ở Tokyo và Seoul, các quan chức Nhật và Hàn Quốc đều đã nhất trí cùng Trung Quốc hợp tác trong ứng phó chung với đại dịch COVID-19.

Ngoài ra, Seoul và Tokyo cũng đồng ý với Bắc Kinh tăng cường hợp tác kinh tế giữa ba nước bằng cách thúc đẩy "giai đoạn hai" của Hiệp định thương mại tự do (FTA) Hàn Quốc - Trung Quốc và FTA ba bên Hàn-Trung-Nhật.  
 
Các quan chức cũng đồng ý tăng cường hợp tác thông qua Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP), vốn được cho là hiệp định thương mại tự do lớn nhất trong lịch sử và hiện không có sự tham gia của Mỹ.

Rõ ràng, trong lúc Mỹ còn bận rộn giải quyết các vấn đề nội bộ, Trung Quốc đã khéo léo sử dụng nhu cầu hợp tác về COVID-19 và kinh tế của hai nước đồng minh Mỹ để tiếp cận gần hơn.

Tờ The Korea Times ngày 8-12 đăng bài phân tích của Tiến sĩ Lee Seong-hyon - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Trung Quốc tại Viện Sejong gọi chuyến thăm đạt được "kết quả phong phú".

Trong chuyến thăm của ông Vương, phía Hàn Quốc hầu như chỉ tập trung vào các vấn đề song phương, bao gồm việc thành lập cái gọi là "Ủy ban phát triển tương lai quan hệ Hàn - Trung".

Theo chuyên gia Lee, Trung Quốc thực tế có một bức tranh lớn hơn trong tâm trí. Ý tưởng của Trung Quốc về quan hệ Trung - Hàn nằm trong khuôn khổ của mối quan hệ ba bên Hàn-Trung-Nhật, một phần quan trọng trong khuôn khổ chiến lược Đông Bắc Á mà Bắc Kinh đang hướng tới. Điều này giải thích tại sao trong chuyến công du của ông Vương, mối quan tâm của chính phủ Hàn Quốc và Trung Quốc lại khác nhau.

Điều thú vị là Hàn Quốc đã không đạt được những mục tiêu đề ra, trong khi Trung Quốc thì lại được.

Cụ thể, Tổng thống Moon Jae-in nhậm chức năm 2017 đã đặt ra các vấn đề mà Hàn Quốc quan tâm nhất là: vấn đề Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD); sự trả đũa kinh tế của Trung Quốc đối với Hàn Quốc liên quan vấn đề THAAD, bao gồm lệnh cấm các sản phẩm văn hóa Hàn Quốc tại Trung Quốc; chuyến thăm cấp nhà nước được mong đợi nhưng chưa được xác nhận của Chủ tịch Tập Cận Bình tới Hàn Quốc.

Ba vấn đề này đều được kỳ vọng sẽ giải quyết trong chuyến thăm của ông Vương Nghị cuối tháng 11 vừa rồi nhưng cuối cùng dường như không có vấn đề nào trong số ba vấn đề trên được giải quyết.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã công bố tổng cộng sáu tuyên bố liên quan chuyến thăm Hàn Quốc của ông Vương, song không có tuyên bố nào đề cập chuyến thăm chính thức của ông Tập. 

Những người có đồng quan điểm cũng cho rằng, Trung Quốc coi trọng Hàn Quốc và thực hiện chuyến thăm Seoul vì họ muốn đẩy nhanh tiến độ đàm phán FTA Hàn - Trung và FTA ba bên Hàn-Trung-Nhật. Khi đó, mục tiêu của Trung Quốc là tiếp tục kiểm soát Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) - phiên bản đàm phán lại của Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) do chính quyền Tổng thống Mỹ Barack Obama dẫn đầu.

Tuy nhiên, vào cuối năm 2016, sau khi ông Donald Trump đắc cử tổng thống, Mỹ đã chính thức rút khỏi hiệp định này. Trong thời gian tới, Mỹ có thể sẽ tham gia lại CPTPP nếu ông Biden chính thức nắm quyền tại Nhà Trắng.

Trước khi thời điểm ông Biden cầm quyền xảy ra, Trung Quốc đang tích cực định hình cho bức tranh kinh tế của họ ở Đông Bắc Á và trên toàn cầu.

Hải Lâm